15:55 / 20.02.2019
4 406

O‘zbekiston MTJ bosh shifokori: Bosh og‘rig‘i uchun ichilgan “Sitramon” ham doping deb topilishi mumkin...

O‘zbekiston MTJ bosh shifokori: Bosh og‘rig‘i uchun ichilgan “Sitramon” ham doping deb topilishi mumkin...
Oxirgi kunlarda ijtimoiy tarmoqlarda darvozabonimiz Ignatiy Nesterov hakidagi turli xil gap-so‘zlar va munosabatlar ko‘payib ketganligi sababli O‘FA Matbuot xizmati milliy terma jamoamiz bosh shifokori Abror Pirriyev bilan suhbat uyushtirib, OFKning bu boradagi oxirgi xulosasi chiqquniga qadar mazkur holatga mutaxassis sifatida oydinlik kiritib berishni so‘radi.

-Abror aka, Siz terma jamoa bosh shifokori sifatida Ignatiy Nesterov borasida OFKdan kelgan xat haqida birinchilardan bo‘lib xabar topgansiz. Lekin xatda ko‘rsatilganidek, oxirgi xulosa chiqarilmaguncha bu haqida ommaga oshkor qilmay turilgan. Shunday bo‘lsa-da, bugungi axborot zamonida biror narsani sir saqlash qiyin. Shu sababli muxlislar uchun Nesterov bilan bog‘liq vaziyat haqida batafsil ma’lumot berib o‘tsangiz.

-Avvalombor doping tushunchasi hakida oddiy muxlisga tushunadigan tarzda to‘xtalib o‘tsam. Bir so‘z bilan aytganda, doping bu sportchining VADA (jaxon antidoping agentligi) tomonidan taqiqlangan dori vositasini istemol qilishi. Ushbu taqiqlangan vositalarni shartli 3 guruhga bo‘lish mumkin.
1.Sportchining qabul qilishi qatiyan taqiqlangan vositalar;
2.Sportchi davolanish ko‘rsatmasi asosida qabul qilishi mumkin bo‘lgan vositalar;
3.Ko‘rsatmalarsiz istemol qilish mumkin, lekin doping tekshiruvi blankasida qayd etilishi kerak bo‘lgan vositalar. (Ignatning vaziyati 2-guruhga to‘g‘ri keladi).

Bizda doping so‘zi juda bir vahimali talqin kilinadi-ki, bu bilan sportchi albatta dahshatli ta’sirga ega bulgan preparat qabul qilgan deb tushuniladi. Holbuki, oddiygina bosh og‘rigi uchun ichilgan “Sitramon” ham doping deb topilishi mumkin, agarda u shifokorga aytilmasa va doping varag‘ida yozilmagan bo‘lsa. Siz o‘zingizni yoki boshqa birovni “Sitramon” ichganlikda ayblay olmaysiz, to‘g‘rimi? Ammo professional sport bilan hayotini bog‘lagan sportchilarimizda shunga o‘xshash ma’suliyatli vaziyatlar mavjud. Shuning uchun muxlis va mutaxassislarimizdan bir narsani iltimos qilardim-ki, ijtimoiy tarmoqlardagi muhokamalarda vaziyatga to‘g‘ri baho bergan holda, terma jamoamiz g‘alabalariga katta hissa qo‘shgan darvozabonimizni ushbu murakkab vaziyatda qo‘llab kuvvatlovchi fikrlar bildirishsa adolatdan bo‘lardi.

-Umuman Osiyo Kubogi musobaqasi doirasida terma jamoamizdan necha kishi doping tekshiruvidan o‘tkazildi?
-Umumiy hisobda Osiye Kubogi musobaqasi doirasida bizning jamoamizdan 12 nafar futbolchi doping tekshiruvidan o‘tkazildi. Darvozabonimiz Osiyo Kubogi guruh boskichining 1-o‘yinidan keyin (9 yanvarda bo‘lib o‘tgan Ummonga qarshi o‘yindan keyin) doping tekshiruvidan o‘tgan. Shuni aytib o‘tish joizki, odatda musobaqa doirasidagi doping tekshiruvlar natijasi ushbu musobaqa tugaguniga qadar malum bo‘ladi, chunki biror futbolchida u yoki bu taqiqlangan modda topilsa, unga o‘sha musobaqa davomidayoq chora ko‘rish maqsadida. Ammo mustasno tarzda ancha kech muddatlargacha tekshirilishi ham mumkin, bizdagi vaziyatga o‘xshab.

-Abror aka, Nesterovda kanday taqiqlangan modda topilgan va u nima maqsadda ishlatiladi, organizmda qanchalik uzok muddat saqlanib qoladi?
-Men bir narsani aytib o‘tishim joizki, Ignatiy Nesterov borasida OFK oxirgi xulosasini chiqarmas ekan, suhbatimiz faqatgina muxlislar uchun malumot tarzida qabul qilinishi kerak. O‘FAga yuborilgan maktubda darvozabonimizda «sibutramin» moddasi topilgani aytilgan. Bu modda asosan vaznni kamaytirish uchun qo‘llaniladigan dori vositalari tarkibiga kiradi. Darvozabonimizda topilgan modda faqat musobaqa davridagina taqiqlanuvchi tarkib bo‘lib, uni futbolchi musobaqadan tashqari davrda (terma jamoada bo‘lmagan davrida) qabul qilganida yoki musobaqa davrida ichmay turganida ham unda bu modda aniqlanmagan bo‘lar edi. U organizmda uzoq vaqt turmaydi.

Shu o‘rinda bir vaziyatni alohida ta’kidlab o‘tishim joiz. Bugungi kunda vitamin va BAD (biologik faol qo‘shimchalar) ishlab chiqaruvchi kompaniyalar juda ham ko‘payib ketgan. Taqiqlangan modda topilayotgan ko‘p sportchilar qabul qilgan BAD vositalari tarkibi o‘rganilganda, raqobatdosh kompaniyalar o‘z mahsulotlarining samarasini oshirish maqsadida turli egri yullarni tanlashmoqda. Bu haqida so‘nggi paytlarda o‘tkazilayotgan xalqaro sport konferensiyalarida ham ko‘p gapirilmoqda. Ular o‘z mahsulotlari annotatsiyasida tarkibini «toza» deb, yani fakat tabiiy o‘tlardan iborat yoki sportchi uchun taqiqlangan moddalar yo‘q, deb yozib, aslida esa taqiqlangan kimyoviy moddalar qo‘shib tayyorlashmoqda. Ignatiy Nesterov ham shunday holat kurboniga aylandi.

-Bunday holatlardan qanday qilib muhofazalanish mumkin?
-Buning uchun fakatgina ishonchli, VADA va boshka xalqaro sport tashkilotlari bilan hamkorlikda ishlovchi kompaniyalar mahsulotini qabul qilish lozim. Xuddi shu sababli O‘FA bugungi kunda terma jamoamiz tibbiy xizmatini mukammal tashkil qilish maksadida Yevropaning top klub va jamoalari bilan hamkorlik qiluvchi Shveysariyaning «Sponcer» kompaniyasi bilan shartnoma tuzgan. Hozirda barcha vitamin va energetik vositalarni mazkur kompaniyadan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xarid qilmoqdamiz. Bugungi kunda milliy terma jamoamizda to‘laligicha tibbiy ta’minotimiz mavjudki, futbolchining boshqa qo‘shimcha narsalar qabul kilishiga umuman hojat yo‘q. Shu sababli terma jamoa yig‘iniga kirgan har bir futbolchi jamoa shifokori bergan dori vositalari va vitaminlardan tashqari ruxsatsiz biror dori qabul kilishga hakki yuk. Ushbu ma’suliyat musobaqa davrida 2 hissa ko‘payadi. Chunki Osiyo Kubogi, Jahon Chempionati saralash o‘yinlari kabi xalkaro rasmiy uchrashuvlarda futbolchilarning doping nazorati kuchaytirilgan tarzda olib boriladi. Bu jarayon Nesterovdek tajribali darvozabonimizga notanish emas edi. Bu xaqda musobaqa oldidan o‘tkazilgan Turkiya yig‘inida, shuningdek, musobaqa davomida har bir o‘yin oldidan terma jamoa shifokorlari va murabbiylar shtabi tomonidan futbolchilarga bot-bot eslatib turildi. Shunga karamay ro‘y bergan ushbu holat albatta noxushdir.

-Futbolchi ham “issiq jon”, kasal bo‘lishi, jarohat olishi bor. Yuqorida aytib o‘tganingizdek, oddiy dorilar ham doping tekshiruvida taqiqlangan vosita bo‘lib chiqishi mumkin. Sizdagi mavjud vitamin va dori vositalarining musobaqa davrida qo‘llanilishi qanday nazorat kilingan?
-Men boshchiligimdagi tibbiy shtab musobaqa oldidan tibbiy taminot yuzasidan O‘FAga bildirgi berib, qanday dori-darmon, vitamin va bog‘lov materiallari zarurligini ko‘rsatib o‘tamiz. Yuqorida aytib o‘tganimdek, mahalliy dori vositalari bilan bir qatorda barcha vitaminlarimiz, energetik ichimliklarimiz belgilangan kompaniyadan xarid qilinadi. Men ularni tasdiqlangan shaklda musobaqadan oldin OFK va BAA tashkiliy qo‘mitasiga yuborganman. Yani men musobaqaga kanday preparat va vitaminlarni olib borishim va ishlatishim hakidagi barcha malumot OFK va u orqali Antidoping Tashkilotiga malum edi. Bundan tashqari, agarda qaysidir futbolchi kasal bo‘lib qolsa yoki jarohat olsa, men bu haqida yozma ravishda OFKga bildiraman hamda qanday davo muolajalarini qilganimni va qanday dori vositalarini ishlatganimni hisobot tarzida yuborib turaman.

Ularda biror shubha paydo bo‘lsa, menga yoki O‘FAga albatta bildirgan bo‘lishardi. Agarda ushbu muammo dori vositasi yoki vitaminlar bilan bog‘liq bo‘lganida, o‘z e’tirozimizni bizni tibbiy ta’minlayotgan kompaniyaga bildirishimiz yoki qonun doirasida arz qilishimiz mumkin bo‘lardi. Hozirgi vaziyatning yana bir qiyin tarafi shundaki, darvozabonimiz qabul qilgan Xitoyda ishlab chiqarilgan BADni olib kelgan va sotgan vositachilar faoliyatining qonuniyligiga kafolat yo‘q.
Darvozabonimizdagi doping masalasi ma’lum qilinganidan boshlab bugungi kungacha O‘FA mutasaddilari tomonidan ushbu vaziyatga oydinlik kiritish, darvozabonimiz haq-huquqlarini himoya kilish, OFKning so‘nggi xulosasi imkoni boricha “yumshoqroq” bo‘lishi maqsadida barcha say’-harakatlar amalga oshirilmoqda.

Manba: Sports.uz

Ctrl
Enter
Xato topdIngizmi?
Iborani ajratib Ctrl+Enter tugmasini bosing
Fikrlar (0)


Yangiliklar » Sport » O‘zbekiston MTJ bosh shifokori: Bosh og‘rig‘i uchun ichilgan “Sitramon” ham doping deb topilishi mumkin...
[/banner_pushhouse