АҚШ-тың саяси сахнасында үлкен резонанс пен пікірталас тудырған маңызды оқиға орын алды. АҚШ Әділет министрлігі елдің Салық қызметіне (IRS) қазіргі президент Дональд Трамп пен оның отбасы мүшелерінің өткен жылдардағы салық декларацияларын қайта тексеруге ресми түрде тыйым салды.
Бұл шулы шешім Дональд Трамптың өз салық мәліметтерінің БАҚ-қа заңсыз таралуынан кейін Салық қызметіне қарсы қозғаған ірі талап-арызын өзара шешу (келісім) аясында қабылданды. Естеріңізге сала кетейік, Трамп бұл талап аясында мемлекеттік мекемеден 10 миллиард доллар көлемінде жеке өтемақы талап етіп жатқан еді.
Қор құрылады және Президенттен кешірім сұралады
Беделді CNN телеарнасының хабарлауынша, Әділет министрлігі бұл сот дауын бейбіт жолмен шешу үшін таңғаларлық шешім ұсынған. Оған сәйкес, бұрынғы президент (Джо Байден) әкімшілігі кезінде саяси көзқарастары үшін заңсыз қудалау мен қысымға ұшыраған Трамп жақтастарын материалдық қолдау мақсатында 1,8 миллиард долларлық арнайы өтемақы қоры құрылады.
Сондай-ақ, келісім шарттарына сәйкес, АҚШ үкіметі атынан Дональд Трамптың өзінен ресми түрде кешірім сұралады, бірақ оған тікелей қолма-қол ақша түрінде ешқандай төлем жасалмайды.
Әділет министрлігінің ресми сайтында жарияланған құжаттарға сүйенсек, АҚШ үкіметі Дональд Трампқа қатысты барлық салықтық талаптардан толық бас тартады және болашақта бұл мәселе бойынша «қайтадан кез келген түрдегі құқықтық талап қою құқығынан толық айырылады». Жауапты тұлғалар бұл тыйым тек өткен жылдардағы есептерге қатысты екенін, Трамп пен оның отбасы болашақта тапсыратын жаңа салық декларациялары заң аясында бақылануы мүмкін екенін нақтылады.
Оппозицияның ашуы: «Бұл таза сыбайлас жемқорлық!»
Ақ үйдің бұл шешімін Демократиялық партия өкілдері қатаң сынға алды. Атап айтқанда, АҚШ Конгресінің салықтар жөніндегі кіші комитетін басқаратын танымал демократ конгрессмен Ричард Нил Трамптың қаржылық құжаттарын қол сұғылмайтын деп жариялау шешімін ашық түрде «жүйелі сыбайлас жемқорлық» деп бағалап, қатаң айыптады.
Мәлімет ретінде айта кетейік, Дональд Трамп өзінің алғашқы сайлауалды науқаны кезінде де, кейін президенттік қызметке кіріскеннен кейін де өз табысы мен салық декларацияларын көпшілікке жариялаудан үнемі бас тартып келген. Ол мұны өз фирмаларында ұзақ мерзімді қаржылық аудит (тексеру) процестерінің жүріп жатқанымен түсіндірген еді. Нәтижесінде Трамп АҚШ тарихында 1970 жылдардың басынан бері өз салық мәліметтерін жасырған алғашқы мемлекет басшысы болды.
Мәліметтер қалай тарап кеткен еді?
Қазіргі Президенттің Салық қызметіне қарсы сотқа берген арызы осы жылдың қаңтар айында ресімделген еді. Бұған Трамптың 2018–2020 жылдары Ақ үйді басқарған бірінші мерзімі кезіндегі құпия салық құжаттарының американдық баспасөзде жарияланып кетуі себеп болған.
Белгілі болғандай, бұл өте құпия мәліметтерді ірі газеттерге Салық қызметінің сол кездегі қызметкері Чарльз Литтлжон жасырын түрде ұсынған. Заң үстемдігі нәтижесінде, 2024 жылы бұл бұрынғы қызметкер мемлекеттік және жеке құпияға жататын мәліметтерді заңсыз таратқаны үшін кінәлі деп танылып, бес жылдық бас бостандығынан айыру жазасына кесілген еді. Осылайша, бірнеше жылдан бері жалғасып келе жатқан ірі саяси дау Трамптың жеңісімен аяқталды.
Сіздіңше, АҚШ Әділет министрлігінің бұл шешімі елдегі екі ірі партия (демократтар мен республикашылдар) арасындағы саяси күресті одан әрі шиеленістіріп жібермей ме?
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
