AI сабаб DoorDash адашмоқда: овқатни “ёмон” қилиб кўрсатиб, пул қайтариб олиш авж олди

Охирги пайтларда интернетда кулгили, аммо жиддий муаммога айланаётган ҳолат муҳокама марказида: одамлар сунъий интеллект ёрдамида етказиб берилган овқатларнинг кўринишини атайлаб ёмонлаштириб, DoorDash орқали пулларини қайтариб олишни ўрганиб олган.
Мазкур вазиятнинг ёрқин мисоли сифатида тармоқларда тарқалган сурат: бир хил бургернинг “ҳақиқий” ва “AI билан бузилган” талқини қўлга киритилган. Биринчи расмда етказиб берилган бургер нормал кўринишда бўлса, иккинчисида у хўракка ярамас даражада пишгандай туюлади. Айрим фойдаланувчилар AI фильтрлар орқали гўштни хом қилади, ёки тескари — куйган, қуриб кетган ҳолатда кўрсатади.
Шу орқали улар DoorDash’га “сифат паст”, “пишмаган”, “ёзилганидек эмас” каби даъволар билан мурожаат қилиб, пулларини қайта олаётган экан.
DoorDash ҳам жавоб беряпти: компания AI ёрдамига мурожаат қилди
Ҳолат оммавийлашгач, DoorDash бу алдов усулини аниқлаш учун ўз томонидан ҳам сунъий интеллектни ишга солаётганини маълум қилди. Компания AI моделлари орқали:
-
овқат ҳақиқатан ҳам шикастланганми ёки сунъий “бузиб кўрсатилганми”,
-
расмдаги бургер, пицца ёки таом реал етказиб берилган нарсами,
-
расм қандайдир фильтр орқали ўзгартирилганми
каби жиҳатларни текшириб чиқади.
DoorDash ва фойдаланувчилар ўртасида эса ҳақиқий “AI пойгаси” бошланди: бири алдаш учун AI ишлатади, бири аниқлаш учун.
Энг қизиғи: ғолиб ким? — AI компаниялари
Бу жараёнда DoorDash ҳам, овқат буюртмачилари ҳам эмас, айнан AI ишлаб чиқувчи компаниялар энг кўп фойда кўрмоқда. Чунки ҳар икки томон ҳам бир-бирини ортда қолдириш учун қўшимча AI хизматларидан фойдаланишга мажбур.
Шу боисдан интернетда ҳазил сифатида шундай фикрлар тарқалди:
“DoorDash билан мижозлар уришяпти, лекин ҳақиқий ғолиб — AI стартаплар.”
Хулоса
Сунъий интеллект ҳозир нафақат иш жараёнларини енгиллаштирмоқда, балки умуман кутилмаган “ҳаётхак” ва манипуляция усуллари пайдо бўлишига ҳам сабаб бўлмоқда.
AI’ни ёрдамчи сифатида ишлатиш ва уни суиистеъмол қилмаслик — бугунги рақамли дунёда янада долзарб масалага айланди. DoorDash ва бошқа етказиб бериш сервислари эса келажакда бундай ҳолатларни олдини олиш учун янада чуқур AI назоратини жорий қилишлари аниқ.













