Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Transdinyester sakinleri için Rus vatandaşlığı alma prosedürünü kolaylaştıran bir kararname imzaladı. Bu karar, bölgedeki siyasi durumu ve Moldova çevresindeki güvenlik konularını bir kez daha gündeme getirdi.
Yeni belgeye göre, Transdinyester'de yaşayan yetişkin vatandaşlar Rus vatandaşlığını basitleştirilmiş bir prosedürle alabilecekler. En önemli husus, normalde talep edilen bazı şartların onlardan istenmeyecek olmasıdır.
Mevcut mevzuata göre, Rus vatandaşlığı almak için ülkede beş yıl boyunca sürekli ikamet etme, Rusça bilme, Rus tarihi ve mevzuatı hakkında bilgi sahibi olduğunu kanıtlama gibi şartlar bulunmaktadır. Ancak Putin'in imzaladığı kararname, Transdinyester sakinlerinin bu şartları aşmasına olanak tanıyor.
Yani bu bölgede yaşayanlar, Rus dili ve tarihi sınavlarına girmeden de Rus pasaportu alma hakkına sahip olabilirler. Bu durum, Moskova'nın Transdinyester halkına yönelik özel bir siyasi yaklaşım sergilediğini gösteriyor.
Transdinyester, Moldova Cumhuriyeti sınırları içinde tartışmalı bir bölgedir. 1990 yılında burada Transdinyester Moldova Cumhuriyeti'nin kurulduğu ilan edilmiştir. Ancak bu yapı, dünya devletleri veya Birleşmiş Milletler tarafından bağımsız bir devlet olarak tanınmamıştır.
Bölge, uzun yıllardır Moldova ile Rusya arasındaki en hassas siyasi konulardan biri olmaya devam ediyor. Transdinyester'de şu anda yaklaşık 1.500 Rus askeri personelinin bulunduğu belirtiliyor. Moldova yönetimi ise yıllardır Rus birliklerinin bu bölgeden çekilmesini talep ediyor.
Yeni kararname Kişinev'de ciddi endişe yaratabilir. Çünkü Transdinyester sakinlerine Rus vatandaşlığı verilmesi sürecinin kolaylaştırılmasının, bölgedeki ayrılıkçı eğilimleri daha da güçlendirmesi muhtemeldir.
Analistlere göre, Rus pasaportuna sahip nüfusun artması, Moskova'nın gelecekte «kendi vatandaşlarını koruma» sloganı altında bölgedeki etkisini daha da pekiştirmesine olanak tanıyabilir. Bu, Moldova için siyasi ve güvenlik açısından ciddi bir sinyaldir.
Bu yılın Nisan ayında Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu da Transdinyester meselesiyle ilgili bir açıklama yapmıştı. Şoygu, bölgede yaşayan 220 binden fazla Rus'un çıkarlarının Moldova ve Ukrayna'nın eylemleri nedeniyle tehdit altında olduğunu söylemişti. Şoygu, Moskova'nın gerekli önlemleri alacağını da vurgulamıştı.
Verilere göre, kendini cumhuriyet ilan eden Transdinyester'in nüfusu yaklaşık 470 bindir. Eğer büyük bir kısmı Rus vatandaşlığı alma imkanına sahip olursa, bu durum bölgedeki siyasi dengeleri önemli ölçüde etkileyebilir.
Moldova için bu durum oldukça karmaşık. Bir tarafta toprak bütünlüğü meselesi var. Diğer tarafta ise Rusya'nın Transdinyester'deki askeri ve siyasi etkisi devam ediyor. Yeni kararname bu sorunları daha da derinleştirebilir.
Şimdilik Kişinev'in bu karara nasıl bir resmi yanıt vereceği büyük merak konusu. Ancak bir şey kesin: Transdinyester meselesi yeniden bölgesel siyasetin sıcak noktalarından biri haline geliyor.
Kısacası, Putin'in bu kararnamesi basit bir pasaport meselesi değildir. Bu, vatandaşlık yoluyla etki alanını genişletme, siyasi baskıyı artırma ve Moldova çevresindeki jeopolitik oyunu daha da karmaşıklaştırmayı amaçlayan bir adım olarak değerlendiriliyor.
“Zamin”i Telegram'da okuyun!
