Özbekistan’da pazaryerleri üzerinden dış pazara ürün gönderen girişimciler için yeni kurallar getirilebilir. Buna göre, vergi teşviklerinden yararlanmak isteyen ihracatçılardan artık yük gümrük beyannamesi sunmaları istenecek. Bu girişimin Ali Meclis Yasama Meclisi’nde onaylandığı belirtiliyor.
Yeni düzenlemenin temel amacı basit: e-ticarette her şeyin giderek “kâğıtsız” ilerlediği bir dönemde ihracat hacimlerini doğru şekilde kayıt altına almak, resmi ciroyu göstermek ve teşviklerden yalnızca gerçekten ihracat yapanların yararlanmasını sağlamak. Yani gerçekten mal çıkarana imkan var; “şema” kurmak isteyene ise yol yok.
Beyanname ne sağlar? En önemli yönü, ihracatçılara katma değer vergisini (KDV) sıfır oranla uygulama imkânı tanımasıdır. Uygulamada bu, ihracatçı için büyük bir kolaylık: belgeler doğru ve resmi olursa, vergi tarafında da net bir “yol haritası” oluşur.
Kanun taslağında bir diğer önemli nokta var: e-ticaret pazarında sık kullanılan ancak herkesin aynı şekilde anlamadığı kavramlara net tanımlar getiriliyor. Özellikle:
- “pazaryeri operatörleri” ve “sipariş agregatörleri”
- “dijital streaming servisleri”
- “elektronik ticaret katılımcıları”
- “sınır ötesi elektronik ticaret”
Bu tanımlar, “kim neyden sorumlu?” sorusuna hukuki netlik kazandırır. Çünkü online ticarette çoğu zaman tek bir zincirde birden fazla taraf bulunur: satıcı, platform, ödeme sistemi, lojistik, agregatör… Kural net olmazsa, hem tartışma hem de yanlış anlaşılma artar.
Milletvekilleri, bu normların online ticaret pazarında şeffaflığı artıracağını, pazaryerlerinin gelişimini hızlandıracağını ve ekonomideki kayıt dışı dolaşımı azaltmaya hizmet edeceğini vurguluyor. Basitçe: “her şey net olursa — iş de yürür.”
Elbette girişimciler için ek belge demek, ek zaman ve prosedür demektir. Ancak diğer taraftan bakıldığında, resmileştirme sistemi doğru kurulursa ihracatçı da kazanabilir: KDV teşvikini yasal zeminde alır, ticareti şeffaf olur ve ileride banka, yatırımcı ya da uluslararası ortak karşısında daha güvenilir görünür.
Sonuç: pazaryeri üzerinden ihracat artık sadece “sattım ve gönderdim” değil; tam resmileştirilmiş, hesabı kitabı net bir kanala dönüşüyor. Bu kurallar doğru işlerse online ihracata güven artar, rekabet daha dürüst hale gelir ve en önemlisi girişimciler için dış pazar kapıları daha da geniş açılabilir.
“Zamin”i Telegram'da okuyun!
