Рим папасининг сунъий интеллект ҳақидаги энцикликаси аслида нима ҳақида
Душанба куни Рим папаси Лео ХИВ ўзининг "Магнифика Humanитас" деб номланган илк энцикликасини эълон қилди. "Сунъий интеллект даврида инсон шахсини ҳимоя қилиш" мавзусига бағишланган ушбу 200 саҳифалик ҳужжатда AI шунчаки асосий мавзу бўлиб, унда инсоният олдида турган анча чуқурроқ муаммолар — тенгсизлик, урушлар, демократиянинг заифлашиши ва ҳокимиятнинг тор доирадаги элита қўлида тўпланиши таҳлил қилинган. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.
Папа Anthropic асосчиларидан бири Чрис Олаҳ билан биргаликда тақдим этган ушбу ҳужжатда технологиялар кичик бир гуруҳ томонидан бошқарилиши умумий манфаатларга хизмат қила олмаслигини таъкидлади. Лео ХИВнинг фикрича, бундай куч бир неча киши қўлида тўпланганда, у шаффофликни йўқотади ва жамоатчилик назоратидан қочади. Бу эса ўз навбатида янги қарамликлар, манипуляциялар ва ижтимоий четлатишларга олиб келади.
Энцикликада AI технологиялари иқтисодий ресурслар ва маълумотларга эга бўлганларнинг қудратини янада ошириши, элиталар эса бу кучдан ахборот оқимини шакллантириш ва демократик жараёнларга таъсир ўтказиш учун фойдаланиши мумкинлиги ҳақида огоҳлантирилган. Бу чиқиш АҚШ президенти Доналд Трумп янги AI моделларини давлат назоратига олишни назарда тутувчи фармонни имзолашни кечиктирган бир вақтга тўғри келди.
Папа Лео ХИВ сунъий интеллект пойгасини тўхтатишга ва техник қудрат автоматик равишда бошқариш ҳуқуқини бермаслигини тан олишга чақирди. Унинг сўзларига кўра, алгоритмлар ва маълумотлар тўплами учун кураш геосиёсий ёки тижорий устунликка эришиш воситасига айланмаслиги керак. Бу динамика саноат инқилоби давридаги муаммоларни эслатса-да, бугунги кунда Elon Musk каби техномагнатларнинг сиёсатга таъсири вазиятни янада мураккаблаштирмоқда.
Нотре Даме ҳуқуқ мактаби профессори Паоло Карозза TechCrunch нашрига берган интервюсида сунъий интеллект орқали тарқатилаётган дезинформация ва деэпфаке контентлар ҳақиқатни англаш қобилиятимизга путур етказаётганини айтди. Инсон маълумотларини йиғиш ва манипуляция қилиш амалиёти эса шахснинг когнитив эркинлигига жиддий хавф туғдирмоқда.
