Ресей Президенті Владимир Путиннің Қытай Халық Республикасына жасаған екі күндік жемісті ресми сапары аяқталды. Ресей басшысы Бейжіңдегі жоғары деңгейдегі кездесулерді табысты аяқтап, Мәскеуге аттанды. Осы сапар аясында екі қуатты мемлекет арасында барлығы 42 маңызды құжат, соның ішінде екіжақты қарым-қатынасты жаңа деңгейге көтеретін жан-жақты серіктестік пен стратегиялық ынтымақтастықты тереңдету туралы бірлескен мәлімдемеге қол қойылды.
Үш сағаттық келіссөздер және «үш күз» мақалы
«РИА Новости» ақпарат агенттігінің хабарлауынша, мемлекеттік сапар бағдарламасының ең негізгі және қызу бөлігі 20 мамыр күніне сәйкес келді. Бұл тарихи күн әйгілі Тяньаньмэнь алаңында Ресей басшысының құрметіне салтанатты түрде зеңбіректен оқ ату рәсімімен басталды.
Одан кейін Қытай Төрағасы Си Цзиньпин мен Владимир Путин арасында ресми келіссөздер басталды. Диалог алдымен өте нәзік мәселелер талқыланған тар шеңберде, кейіннен ресми делегациялардың қатысуымен кеңейтілген құрамда жалғасты және шамамен үш сағатқа жуық уақыт алды. Кездесу барысында Путин Си Цзиньпинге «қымбатты досым» деп жылы лебіз білдіріп, жақындықты білдіретін әйгілі қытай мақалын келтірді: «Бір күн көрмесең, үш күз өткендей болады».
Салмақты делегация: Ресей элитасы Бейжіңде
Мәскеудің бұл сапарға өте байыпты дайындалғаны оның Бейжіңге барған делегация құрамынан да көрініп тұрды. Президентпен бірге Қытайға бес вице-премьер, сегіз министр, Орталық банк басшысы, сондай-ақ ірі мемлекеттік корпорациялар мен жетекші аймақтардың басшылары келді.
Олардың арасында мынадай ең ықпалды тұлғалар болды:
Үкімет және қаржы өкілдері: Премьер-министрдің бірінші орынбасары Денис Мантуров, Сыртқы істер министрі Сергей Лавров, Қаржы министрі Антон Силуанов және Орталық банк төрағасы Эльвира Набиуллина;
Гигант корпорациялардың иелері: Алексей Миллер («Газпром»), Игорь Сечин («Роснефть»), Герман Греф («Сбербанк») және Андрей Костин (ВТБ).
Тауар айналымы 30 есе өсті және жаңа декларация
Саммиттің ең салмақты нәтижелерінің бірі — тараптардың көпполярлы әлем және жаңа үлгідегі халықаралық қарым-қатынастарды қалыптастыру туралы бірлескен декларацияны қабылдауы болды. Сондай-ақ, биыл құрылғанына 25 жыл толған «Тату көршілік, достық және ынтымақтастық туралы» тарихи шарттың мерзімін ұзарту туралы шешім қабылданды.
Владимир Путин өз сөзінде өткен ширек ғасыр ішінде екі көршілес ел арасындағы өзара тауар айналымы көлемі 30 еседен астам өскенін және бірнеше жылдан бері жылдық 200 миллиард доллардан жоғары деңгейде тұрақты сақталып келе жатқанын ризашылықпен атап өтті. Си Цзиньпин өз кезегінде, ағымдағы 2026 жылдың алғашқы төрт айында өзара сауда айналымы тағы 20 пайызға көбейгенін қосты.
Ресми келіссөздер соңында екі мемлекетте де «Білім жылының» салтанатты ашылу рәсімі өтті. Кешке қарай көшбасшылар жайлы ортада дәстүрлі шай ішу үстінде әңгімелерін жалғастырды. Президент көмекшісі Юрий Ушаковтың айтуынша, бұл бейресми кездесуде Украина дағдарысы, Таяу Шығыстағы соғыс және АҚШ-пен болған күрделі қарым-қатынастар егжей-тегжейлі талқыланған.
Ашықтық белгісі: Трамптың сапары және визасыз режимнің ұзартылуы
Ресейлік қонақтар үшін ең жағымды және практикалық жаңалықтардың бірі — екі мемлекет арасындағы өзара визасыз режим мерзімінің 2027 жылғы 31 желтоқсанға дейін ұзартылуы болды. Алдымен Бейжің үкіметі бұл туралы шешімін жариялады, Мәскеу де бұған жауап ретінде дәл осындай шара енгізеді. Мәліметтерге сәйкес, бұл келісім қолданыста болған кезеңде Ресейге Қытайдан 2 миллион, Қытайға Ресейден 1 миллионға жуық турист пен азамат барып үлгерген.
Сонымен қатар, Путин ресми күн тәртібінен тыс, Дяоюйтай резиденциясында 36 жастағы қытайлық инженер Пэн Паймен кездесті. Қызығы сол, олар алғаш рет 26 жыл бұрын — 2000 жылдың шілдесінде, Путиннің Қытайға алғашқы мемлекеттік сапары кезінде Бейжіңдегі Бэйхай саябағында кездейсоқ кездесіп, суретке түскен еді. Кейін Пэн Пай Мәскеуде білім алды және қазір өз отанында, Хунань провинциясында инженерлік мамандығы бойынша қызмет атқаруда.
Назар аударарлық жайт, Путиннің Бейжіңге сапары АҚШ Президенті Дональд Трамптың 15 мамырда аяқталған Қытай сапарынан кейін небәрі бір апта өткен соң ұйымдастырылды. Трамп өз сапарынан кейін, Си Цзиньпин оған Иранға қару-жарақ жеткізбеу туралы жеке уәде бергенін ерекше атап өткен еді. Алайда бір апта өткен соң өткізілген Ресей-Қытай саммиті Бейжіңнің халықаралық аренадағы өз тәуелсіз стратегиялық жолына адал екенін тағы бір мәрте көрсетті.
Сіздіңше, Трамп пен Путиннің қатарынан Бейжіңге келуі Қытайдың әлемдік саясаттағы бас делдалдық мәртебесін қаншалықты нығайтады?
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
