ChatGPT-нің жаңартылған жады және оның психологиялық қауіптері

2025 жылдың сәуір айында OpenAI ұсынған ChatGPT-нің ұзақ мерзімді жады функциясы пайдаланушылардың психикалық жағдайына мүмкін болатын кері әсері туралы даулардың ортасында қалды. Компания басшысы Сэм Альтман жариялаған бұл жаңарту ботқа тек ағымдағы диалогты ғана емес, өткен әңгімелердің мәліметтерін де есте сақтауға мүмкіндік береді. Мақсат қарым-қатынасты даралау болғанымен, іс жүзінде жүйе пайдаланушылардың жеке өмірі мен ауыр тақырыптарын үнемі еске салып отырғаны анықталды. Бұл туралы Ixbt.com хабар береді.

The Wall Street Journal басылымының мәліметінше, кейбір пайдаланушылар ChatGPT-мен сөйлескеннен кейін шынайы өмірден алшақтап, жасанды интеллектке шамадан тыс тәуелді болып қалу жағдайларын бастан кешуде. Мысалы, бағдарламашы Брайан Дель Росарио ажырасу тақырыбын бір рет талқылағаннан кейін, ChatGPT бірнеше ай бойы түрлі тақырыптағы әңгімелерде осы жеке мәселені қайта-қайта қозғады. Сарапшы Чад Николлс жүйенің өткен діни жарақаттарды есте сақтауы әңгімелерді одан сайын ауыр және obsessivті деңгейге жеткізгенін атап өтті.

Бұл функция OpenAI-ға қарсы қозғалған бірнеше сот ісінде де аталды. Атап айтқанда, Колорадо штатында тұратын Остин Гордонның өз-өзіне қол жұмсауына қатысты істе GPT-4o моделінің кеңейтілген жады пайдаланушымен шамадан тыс тығыз эмоционалды байланыс орнатты деп айыпталуда. Шағымға сәйкес, соңғы қарым-қатынас кезінде чат-бот пайдаланушының балалық шақ естеліктері мен жеке қызығушылықтарын пайдаланып, оны манипуляциялаған.

Эксетер университетінің зерттеушісі Люси Ослер бастаған сарапшылар жоғары деңгейдегі даралау адамның өзі туралы түсінігін жасанды түрде нығайтып, оны жеке сенімдері мен өткен оқиғаларының шеңберінде қамап қоюы мүмкін екенін ескертуде. Жүздеген миллион пайдаланушы мұндай мәселелерге тап болмаса да, Google Gemini, Meta AI және Character.AI сияқты платформаларда да ұқсас қауіптер талқылануда.