Ғалымдар сенсация жасады: жасанды жұмыртқадан тірі балапан шықты

АҚШ-тың Colossal Biosciences биотехнологиялық стартапының ғалымдары ғылым әлемінде үлкен қызығушылық тудырған тәжірибе жасады. Мамандар алғаш рет жасанды жолмен жасалған жұмыртқалардан 26 балапанды сәтті шығарып алды.

Зерттеу нәтижелері Phys журналында жарияланды. Жоба аясында ғалымдар қарапайым жұмыртқа қабығының орнына 3D-принтер арқылы дайындалған арнайы пластик қабықты пайдаланды. Оның ішіне нағыз ұрықтанған жұмыртқаның құрамы — сарыуызы, ақуызы және эмбрионы салынды. Содан кейін бұл құрылым инкубаторға қойылды.

Мамандардың пікірінше, бұл технология болашақта жойылып кеткен кейбір құс түрлерін қалпына келтіруге көмектесуі мүмкін. Атап айтқанда, Жаңа Зеландияда өмір сүрген алып моа құсы мысал ретінде келтірілуде. Оның жұмыртқалары қазіргі тауық жұмыртқаларынан шамамен 80 есе үлкен болғандықтан, заманауи құстар оларды басып жата алмайды.

Алайда ғылыми қауымдастық бұл жаңалықты әртүрлі қабылдады. Кейбір биологтар мұны толықтай «жасанды жұмыртқа» деп атау дұрыс емес екенін алға тартуда. Олардың пікірінше, бұл жай ғана табиғи құрамы сақталған жасанды қабық.

Атап айтқанда, Vincent Lynch бұл технологияны «жетілдірілген жасанды қабық» деп бағалады.

Сонымен қатар, ғалымдар тіпті генетикалық редакциялау арқылы да жойылып кеткен түрлерді толықтай қалпына келтіру өте қиын екенін айтады. Себебі нәтижесінде дәл сол тіршілік иесі емес, өзгертілген гендері бар жаңа организм пайда болады.