2026 жылғы 1 маусымнан бастап Өзбекстанда жазасын өтеп жатқан жастар үшін жаңа білім беру жүйесі енгізіледі. Бастапқыда бұл бастама Ташкент қаласы, Науаи және Қашқадария облыстарындағы мекемелерде жүзеге асырылады.
Бұл жобаның негізгі мақсаты — сотталған жастарға заманауи білім мен практикалық дағдылар беру, олардың бостандыққа шыққаннан кейін қоғамға бейімделуіне және еңбек нарығында өз орнын табуына көмектесу. Басқаша айтқанда, бұл жүйе жастарға екінші мүмкіндік беруге бағытталған маңызды қадам болып табылады.
Заңнамаға сәйкес, оқу курстары 8–12 айлық қарқынды бағдарламалар негізінде ұйымдастырылады. Сабақтар тікелей жазасын өтеу мекемелерінің аумағында өткізіледі. Бұл жастардың жазасын өтеу кезінде уақытты тиімді пайдалануына, мамандық игеруіне және болашаққа дайындалуына жағдай жасайды.
Бағдарлама аясында жастарға цифрлық салада сұранысқа ие мамандықтар үйретіледі. Атап айтқанда, бағдарламалау, компьютерлік сауаттылық, цифрлық технологиялар, IT бағыттары және басқа да заманауи мамандықтар бойынша сабақтар ұйымдастырылады. Бүгінгі еңбек нарығында мұндай дағдыларға сұраныс артып келе жатқанын ескерсек, бұл бастаманың маңызы зор.
Курстарға қоғамға қаупі жоғары емес, онша ауыр емес және ауыр қылмыстар жасағаны үшін жазасын өтеп жатқан жастар тартылады. Бұл олардың болашақта маман иесі болуына, адал еңбекпен табыс табуына және қайта қылмыс жолына түспеуіне негіз қалауды көздейді.
Сондай-ақ, бағдарлама тек цифрлық мамандықтармен шектелмейді. Жастарға шет тілдерін үйрену мүмкіндігі де беріледі. Атап айтқанда, ағылшын, орыс, қытай және басқа да тілдер бойынша сабақтар ұйымдастыру жоспарланған. Тіл білу IT саласында жұмыс істеу, шетелдік компаниялармен ынтымақтастық орнату және қашықтан жұмыс табу мүмкіндіктерін кеңейтеді.
Бүгінгі таңда әлемде цифрлық мамандықтар мен қашықтан жұмыс істеу нарығы қарқынды дамып келеді. Сол себепті жазасын өтеп жатқан жастарды дәл осы бағыттарда оқыту олар үшін жаңа өмір жолын ашуы мүмкін. Мұнда тек білім беру туралы ғана емес, адамды қоғамға қайтару, оған сенім мен практикалық мүмкіндік беру туралы сөз болып отыр.
Оқу курстарының соңында бағдарламаларды сәтті меңгерген жастарға арнайы сертификаттар беріледі. Бұл құжаттар олардың кейіннен жұмысқа орналасуында, кәсіби қызметін бастауында немесе өздерінің дербес жобаларын іске қосуында маңызды рөл атқаруы мүмкін.
Мамандардың пікірінше, мұндай жүйе жазасын өтеу мекемелеріндегі тәрбие жұмысын жаңа деңгейге көтереді. Өйткені адамға тек жаза беру емес, оның өмірін қайта құруы үшін білім, мамандық және мүмкіндік беру де маңызды.
Қысқасы, 2026 жылғы 1 маусымнан бастап Ташкент қаласы, Науаи және Қашқадария облыстарындағы жазасын өтеу мекемелерінде сотталған жастар цифрлық мамандықтар мен шет тілдеріне оқытылады. Бағдарламалау, IT, компьютерлік сауаттылық және тіл үйрену арқылы олар бостандыққа шыққаннан кейін жаңа өмір бастау мүмкіндігіне ие болады. Бұл жоба тиімді жұмыс істесе, біреудің тағдырын «қайта іске қосуға» (restart) қызмет етеді.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
