Bolgariyada davlat rahbari almashinuvi ilk bor ayol prezident ishtirokida yuz berdi. 2026 yil 23 yanvar, juma kuni Konstitutsiyaviy sud Rumen Radevning iste'foga chiqishini rasman tasdiqladi va shundan so'ng prezident vakolatlari avtomatik tarzda vitse-prezident Iliyana Yotova qo'liga o'tdi. Bu haqda podrobno.uz xabar beradi.
Mamlakat konstitutsiyasiga ko'ra, Yotova amaldagi prezidentlik muddati yakunlanadigan 2027 yil yanvarigacha davlat rahbari vazifasini bajaradi. Sud Radevning vakolatlari uning ixtiyoriy arizasi asosida muddatidan oldin tugatilganini bir ovozdan ma'qulladi.
2017 yildan beri prezident bo'lib kelgan, avval harbiy-havo kuchlariga qo'mondonlik qilgan Radev Bolgariyaning zamonaviy demokratik tarixida muddat tugashidan oldin o'z xohishi bilan iste'foga chiqqan ilk prezident bo'ldi. U bu qarorini siyosiy jarayonlarda faolroq qatnashish va kutilayotgan muddatidan oldin parlament saylovlariga tayyorgarlik ko'rish istagi bilan izohladi.
61 yoshli Iliyana Yotova prezidentlik vakolatlarini qabul qilishi uchun qayta qasamyod keltirish talab etilmaydi — u 2022 yilda vitse-prezident sifatida ikkinchi muddatga kirishayotganida qasamyod qilgan. Radev xayrlashuv murojaatida vorisiga ishonch bildirdi va Yotovani siyosiy inqiroz sharoitida institutlar barqarorligini ta'minlay oladigan “munosib o'rinbosar” deb atadi.
Yotova siyosat va xalqaro maydonda katta tajribaga ega. Prezident administratsiyasiga kelguniga qadar u telejurnalistikadan boshlab Bolgariya Sotsialistik partiyasi matbuot markazini boshqargan, keyin esa milliy parlament va Yevropa Parlamentida deputat bo'lib ishlagan. Yevropadagi faoliyati davomida terrorizmga qarshi kurash, shaxsiy ma'lumotlarni himoya qilish hamda Bolgariyaning Shengen hududiga qo'shilishi masalalariga e'tibor qaratgan.
Endi Yotovaga xalqaro maydonda Bolgariya manfaatlarini ifodalash bilan birga, parlament fraksiyalari bilan maslahatlashuvlar o'tkazib, so'nggi besh yilda sakkizinchi bor o'tkazilishi kutilayotgan parlament saylovlari sanasini belgilash jarayoni ham yuklanadi. Kuzatuvchilarga ko'ra, uning Yevropa institutlari bilan ishlash tajribasi mamlakat ichidagi vaziyatni barqarorlashtirishda muhim omil bo'lishi mumkin.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
