AQShda inson huquqlari va sud tizimida katta bahslarga sabab boʻlgan muhim siyosiy oʻzgarish yuz berdi. Jo Bayden davrida federal darajadagi qatllarga qoʻyilgan taqiq rasman oʻz kuchini yoʻqotdi. Zamin.uz Adliya vazirligining ushbu shov-shuvli qarori va uning ortidan keladigan oʻzgarishlar tafsilotlari bilan tanishtiradi.
Adliya vazirligining qatʼiy qarori
24 aprel, juma kuni AQSH Adliya vazirligi federal qatllarga qoʻyilgan moratoriy bekor qilinganini eʼlon qildi. Idora bergan bayonotga koʻra, hukumat qonuniy kuchga kirgan oʻlim hukmlarini ijro etish majburiyatini qayta tiklagan. Bu qaror barcha apellyatsiya bosqichlaridan oʻtgan mahkumlar uchun jazo muqarrarligini anglatadi.
Yangi tartibga koʻra, quyidagi oʻzgarishlar joriy etilmoqda:
Donald Trampning birinchi muddatida qoʻllangan zaharli in’eksiya protokoli qayta tiklandi;
Qatl qilish usullari roʻyxatiga otib oʻldirish (rasstrel) kabi qoʻshimcha variantlar kiritildi;
Oʻlim jazosiga oid ishlarni koʻrib chiqish jarayoni maksimal darajada tezlashtirildi.
Tanqid va yangi siyosat
AQSH bosh prokurori vazifasini bajaruvchi Todd Blansh Bayden maʼmuriyatini keskin tanqid qilib, oliy jazodan voz kechishni «xalqni himoya qilish boʻyicha burchni bajarmaslik» deb atadi. Uning taʼkidlashicha, prezident Tramp rahbarligida Adliya vazirligi yana qonun ijrosini qatʼiy taʼminlash va jinoyat qurbonlarini qoʻllab-quvvatlash yoʻliga qaytmoqda.
Eslatib oʻtamiz, 2025 yil yanvarida Donald Tramp federal darajada oʻlim jazosini tiklash haqidagi farmonni imzolagan va shtatlarni kerakli tibbiy preparatlar bilan taʼminlash boʻyicha topshiriq bergan edi.
15 yil ichida ilk bor: Otib oʻldirish hukmi ijro etildi
Mazkur oʻzgarishlarning amaliy ifodasi sifatida 2025 yil 7 mart kuni AQShda soʻnggi 15 yil ichida birinchi marta mahkum otib oʻldirildi. 67 yoshli Bred Kit Sigmon 2001 yilda sodir etgan vahshiyona qotilligi (sobiq sevgilisining ota-onasini beysbol bitasi bilan oʻldirgan) uchun javob berdi.
Qizigʻi shundaki, Sigmonning oʻzi elektr stuli yoki in’eksiyadan koʻra otib oʻldirilishni afzal koʻrgan. Guvohlarning soʻzlariga koʻra, hukm maxsus xonada ijro etilgan: ijrochilar devordagi tirqishlar orqali oʻq uzgan, bu esa ularni mahkum va guvohlar uchun koʻrinmas qilgan.
Aziz mushtariylar, sizningcha, oʻlim jazosining qayta tiklanishi AQShda jinoyatchilikning kamayishiga xizmat qiladimi? Otib oʻldirish kabi usullarning qoʻllanilishiga qanday qaraysiz?
Dunyo siyosati va qonunchiligidagi eng muhim yangiliklarni Zamin.uz saytida kuzatishda davom eting.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
