Отбасылық жағдай қатерлі ісік қаупіне әсер ете ме?

АҚШ-та жүргізілген жаңа ғылыми зерттеу отбасылық жағдай мен онкологиялық аурулар арасында қызықты байланыс бар екенін көрсетті. Майами университетінің ғалымдары жүргізген зерттеу нәтижелері “Cancer Research Communications” журналында жарияланған.
Зерттеуде 2015–2022 жылдар аралығында АҚШ-тың 12 штатында 30 жастан асқан халық арасында тіркелген 4 миллионнан астам қатерлі ісік жағдайы талданған. Нәтижеге сәйкес, ешқашан үйленбеген ер адамдарда қатерлі ісікпен ауру деңгейі үйленгендерге қарағанда 68 пайызға жоғары болған. Әйелдерде бұл көрсеткіш одан да жоғары — 85 пайызға дейін жеткен.
Ғалымдар бұл жағдай “неке тікелей қорғайды” дегенді білдірмейтінін ерекше атап өтеді. Мұнда өмір салты, стресс деңгейі, зиянды әдеттер (мысалы, темекі шегу), сондай-ақ медициналық тексеруден өту жиілігі сияқты факторлар маңызды рөл атқарады.
Ең үлкен айырмашылық кейбір қатерлі ісік түрлерінде байқалған. Мысалы, үйленбеген ер адамдарда анальды канал обыры шамамен 5 есе жиі анықталған. Үйленбеген әйелдерде жатыр мойны обыры шамамен 3 есе жоғары болған. Бұл аурулар көбіне адам папиллома вирусымен (HPV) байланысты.
Сонымен қатар, скрининг жақсы дамыған сүт безі немесе простата обыры сияқты түрлерде айырмашылық айқын болмаған. Мамандар бұл зерттеу бақылау сипатында екенін және тікелей себеп-салдар байланысын дәлелдемейтінін де атап өткен.
Қорытындысында, отбасылық жағдай жалғыз өзі қауіп деңгейін анықтамайды, бірақ адамның өмір салты мен медициналық бақылауға көзқарасымен байланысты болуы мүмкін.
Ғалымдар қарапайым кеңесті қайталайды: алдын алу, уақытылы тексерілу және салауатты әдеттер — ең күшті “қорғаныс” болып қала береді.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!