Жиырма жыл күткен әйел күйеуі оралған күні күтпеген шешім қабылдады

Кейбір адамдар өмір бойы күтеді. Біреу есіктің қағылуын, біреу телефонның шырылдауын, ал біреуі жылдар бұрын берілген уәденің орындалуын асыға күтеді. Бірақ уақыт өте келе адамның өмірі де, жүрегі де өзгереді. Ең ауыры сол, кейде біз күткен адам оралғанда, оны күтіп алған жан бұрынғы адам болмай шығады...

Жиырма жылдық уәде

Малика 27 жаста еді. Жолдасы Жамшид екеуінің отау құрғанына үш жыл да толмаған, бір ұлдары бар болатын. Олардың өмірі қарапайым, бірақ бақытты еді. Жамшид еңбекқор, отбасы үшін жанын салатын адам еді. Ал Малика жолдасын сыйлайтын, оның әр сөзінен мән іздейтін.

Бір күні Жамшид шетелге жұмыс істеуге кетуге шешім қабылдады. Оның ниеті – баспаналы болу, баласына жақсы болашақ сыйлау және отбасын ешнәрседен тарықтырмау еді.

— Малика, екі-үш жыл сабыр ет. Аздап ақша жинап, үй аламыз. Сосын ешқайда кетпеймін. Әрдайым бірге тұрамыз, — деді ол қоштасатын күні.

Малика күйеуінің қолын қатты қысты.

— Тек өзіңізді сақтаңыз. Ақша табудан да маңызды нәрсе бар. Ол – сіздің аман-есен оралуыңыз, — деді ол көзіне жас алып.

Жамшид оның маңдайынан сүйіп, ұлын бауырына басты.

Бірақ екі-үш жылдық айырылысу жиырма жылға созылатынын сол күні екеуі де білмеді.

Күтумен өткен жылдар

Алғашқы жылдары Жамшид жиі қоңырау шалып, ақша жіберіп, баласының жағдайын сұрап тұрды. Малика әр қоңырауды мерекедей күтетін.

Ұлы әкесін телефон арқылы танитын, суретін көргенде қуанатын.

— Анашым, әкем қашан келеді? — деп сұрайтын ол.

— Жақын арада, балам. Әкең біз үшін еңбек етіп жүр, — деп жауап беретін Малика.

Жылдар өтті. Ұлы мектепке барды, ержетті, сосын университетке түсті. Оның өміріндегі ең маңызды сәттерде әкесінің орны бос қалды.

Малика болса, ана да, әке де болуға тырысты. Ауырса да жұмысқа барды, баласының оқуына ақша тапты, үй шаруасын дөңгелетті.

Көршілер кейде оған:

— Әлі де күйеуіңізді күтіп жүрсіз бе? Жиырма жыл болды ғой. Өз өміріңізді де ойлаңызшы, — дейтін.

Малика мұндай сөздерге жауап бермейтін.

Оның жүрегінде бір үміт бар еді: Жамшид бір күні келеді, отбасымен бір дастархан басында отырады, ұлының жетістігін көреді.

Алайда уақыт өте келе қоңыраулар азайды. Кейін айлап хабар болмайтын болды. Ақша да бұрынғыдай келмей қойды. Малика болса, күйеуінің басына бір іс түспеді ме екен деп уайымдайтын.

Жақындары оған басқа тұрмыс құруды ұсынды. Бірақ ол бас тартты.

— Мен ешкімнен махаббат талап етпеймін. Тек бір күні оралып келсе, есігіміз ашық болсын деймін, — дейтін ол.

Жиырма жылдан кейінгі қоңырау

Арада жиырма жыл өтті.

Малика енді 47 жасқа келген, шашына ақ түскен, жүзінде өмірдің ауыр сыны із қалдырған әйел еді. Ұлы үйленіп, өз отбасымен тұратын.

Малика болса, әлі сол үйде тұратын. Үйдің әр бұрышында Жамшидпен байланысты естеліктер бар еді. Ескі суреттер, үйленген күнгі фото, баласының сәби кезіндегі киімдері...

Бір күні кешке телефон шырылдады.

— Алло, Малика, менмін... Жамшидпін.

Әйелдің қолындағы кесе жерге түсіп кете жаздады. Ол бірнеше секунд тіл қата алмады.

— Жамшид... Шынымен сіз бе?

— Иә, менмін. Малика, мен оралдым. Ертең үйге барамын. Сені және ұлымызды көргім келеді.

Малика көзіне жас алды. Жиырма жыл бойы қиялында мың рет елестеткен сәт ақыры жеткен еді.

Бірақ ол бұл жолы бұрынғыдай асығып, қуаныштан жылап жібермеді. Жүрегінде қандай да бір ауырлық бар еді. Ол телефонды қойған соң, біраз уақыт үнсіз отырды.

Ертесіне Жамшид есік алдында пайда болды.

Қолында кішкентай сөмке, шашы ағарған, жүзінде шаршау белгілері бар еді. Ол Маликаға қарап жымиды.

— Малика, мен келдім...

Әйел есікті ашты. Жиырма жылдық сағыныш пен мұң бір сәтте оның көзіне жиналды.

Жамшид құшағын жайды. Ол әйелінің мойнына асылатынын күтті.

Бірақ Малика орнынан қозғалмады.

— Кіріңіз, Жамшид аға, — деді ол сабырлы дауыспен.

Бұл суық қарым-қатынастан ер адамның жүзіндегі күлкі жоғалды.

Оралған адам және өзгерген өмір

Олар дастархан басында отырды. Жамшид әйелінен кешірім сұрауға асықпады. Алдымен өзінің қиындықтары, шетелдегі ауыр еңбегі, жұмыссыз қалған кезеңдері туралы айта бастады.

— Өмір оңай болмады. Бірнеше рет қайтуға тырыстым. Бірақ жағдайым болмады. Енді бәрі жақсы болады. Бірге тұрамыз. Ұлымызды да көремін, — деді ол.

Малика үнсіз тыңдады.

— Сіз менен не қалайсыз? — деп сұрады ол біраздан кейін.

Жамшид таңғалды.

— Не дегенің бұл? Ақыры мен күйеуіңмін ғой. Жиырма жылдан кейін үйіме оралдым. Отбасыммен бірге тұрғым келеді.

Малика көзін одан алмады.

— Сіз жиырма жыл бұрын кеткеніңізде, мен сізді күтемін деп уәде бермегенмін. Мен сізге сенгенмін. Екі-үш жылдан кейін қайтамын деген сөзіңізге сенгенмін. Әр туған күнде, әр мерекеде, әр ауыр күнімде сіздің оралуыңызды күткенмін.

Ол біраз тоқтады.

— Ұлымыз бірінші рет мектепке барғанда да қасында жоқ едіңіз. Ауырғанда да жоқ едіңіз. Оны үйлендіргенімізде де жоқ едіңіз. Мен сізден ақша емес, қасымда болуыңызды күткен едім.

Жамшид басын төмен салды.

— Білемін, Малика. Мен де қателестім. Енді өткенді ұмытайық.

— Сіз үшін өткенді ұмыту оңай шығар. Бірақ мен үшін бұл жиырма жыл бүтін бір өмір еді.

Күтпеген шешім

Малика орнынан тұрып, бөлмеден бір бума құжат алып шықты. Оны дастархан үстіне қойды.

— Бұл не? — деп сұрады Жамшид.

— Үй құжаттары. Бұл үйді ұлымыздың атына рәсімдедім. Оның отбасы, болашағы бар. Мен де енді өз өмірімді ойлауым керек.

Жамшидтің жүзі өзгерді.

— Не айтқың келеді? Мені үйге кіргізгің келмей ме?

— Жоқ. Сіз бұл үйге бөтен емессіз. Балаңыздың әкесісіз. Сізден жек көрмеймін. Бірақ мен енді жиырма жыл бұрынғы Малика емеспін.

Әйелдің дауысы дірілдеді, бірақ ол сөзін жалғастырды:

— Мен сізді өте көп күттім. Соншалықты көп күткенім сонша, бір күні өзімді де ұмытып кеткенімді түсіндім. Енді қалған өмірімді тағы да күтумен өткізгім келмейді.

Жамшид үнсіз қалды.

— Мен сізбен бірге тұруға міндетті емеспін. Сіз де маған қатысты өзіңізді ақтауға міндетті емессіз. Егер ұлымызбен қарым-қатынасыңызды түзегіңіз келсе, есігіміз ашық. Бірақ ерлі-зайыпты ретінде бұрынғы өмірімізге оралуға көңілім жоқ.

Бұл Маликаның қабылдаған шешімі еді. Ол жиырма жыл күткен адамын есіктен қуып шықпады, балағаттамады, өткендегі өкпесі үшін кек те алмады. Тек өз өмірін тағы бір рет құрбан етуден бас тартты.

Ана жүрегінің ең ауыр сыны

Кешке ұлы келді. Әкесін көріп, біраз уақыт үнсіз тұрды. Сосын оны бауырына басты.

— Әке, мен сізге өкпелі емеспін. Бірақ сізбен өткізуім керек болған қаншама жылдар өтіп кетті. Енді ең болмаса қалған өмірімізде бір-бірімізді танып алайық, — деді ол.

Жамшид ұлының иығына басын қойып жылады.

Малика болса, оларға қарап тұрды. Оның көзінде де жас бар еді. Бірақ бұл жолы ол өзін кінәлі сезінбеді. Себебі ол қолынан келген барлық істі жасаған, отбасын сақтап қалу үшін бар күшін салған еді.

Жамшид кейінгі күндері ұлымен көбірек уақыт өткізе бастады. Олар бір-бірін қайтадан тануға тырысты. Малика болса, өзінің де өмірі бар екенін түсініп, ұзақ жылдар кейінге ысырып келген армандарын жүзеге асыруға кірісті.

Ол бірінші рет өзі үшін саяхатқа шықты. Достарымен кездесті. Денсаулығына көңіл бөлді. Ең бастысы, енді күнде телефонға қарап, біреу қоңырау шала ма деп күтпейтін болды.

Бір күні көрші әйел одан сұрады:

— Малика, жиырма жыл күткен күйеуіңіз оралды. Неге оны қайтадан бауырыңызға баспадыңыз? Ақыры сонша жыл оны деп өмір сүрдіңіз ғой?

Малика біраз ойланды да жымиды.

— Мен оны жиырма жыл күттім. Бірақ бұл жиырма жыл ішінде өзімді де жоғалтып алдым. Енді өзімді қайта табуым керек. Адам кешіре алады, бірақ бұл оның қайтадан бұрынғыдай өмір сүруі шарт дегенді білдірмейді.

Көрші әйел үнсіз қалды.

Малика болса, аспанға қарады. Оның жүрегінде әлі де өткеннің естеліктері бар еді. Бірақ енді болашақтан қорықпады.

Себебі ол ақыры бір ақиқатты түсініп жеткен еді: адам басқалардың оралуын күтіп, өз өмірін тоқтатып қоймауы керек. Кейде ең маңызды оралу — өзіңе, өз қадіріңе және өз өміріңе оралу.