Өзбекстанда ID-карта (паспорт) — жеке тұлғаны растайтын негізгі құжаттардың бірі. Оны алу немесе ауыстыру үдерісі қарапайым, бірақ кейбір жағдайларда мерзімдер мен талаптарға назар аудару қажет. Төменде ID-картаны рәсімдеу, қайта алу және ауыстыруға қатысты ең маңызды қағидаларды бір жерге жинақтадық.
ID-карта қашан рәсімделеді және беріледі?
ID-картаны дайындау және тапсыру төмендегі жағдайларда жүзеге асырылады:
Бала үшін (ерікті тәртіпте)
Ата-ана немесе қамқоршы (қорғаншы) қалауына қарай бала туған күнінен бастап 16 жасқа толғанға дейін ID-карта рәсімделуі мүмкін.16 жасқа толғанда
Азамат 16 жасқа жеткенде ID-карта алуға міндетті болады.Азаматтық мәселелерінде
Өзбекстан Республикасының азаматтығына қабылданғанда немесе тұлға Өзбекстан азаматы ретінде танылғанда ID-карта рәсімделеді.Мерзімі аяқталғанда
ID-картаның қолданылу мерзімі аяқталса, жаңа ID-карта алу қажет болады.Жеке деректер өзгергенде
Төмендегі деректер өзгерсе, ID-карта жаңартылады:
тегі, аты, әкесінің аты;
ұлты;
туған күні;
жынысы.
Қате немесе техникалық ақау анықталса
ID-картада немесе чипте деректер қате енгізілгені, дәлсіздік, қате не техникалық мәселе бар екені анықталса — ауыстыруға негіз болады.ID-карта немесе чип жарамсыз болып қалса
Құжат бүлінсе, оқылмай қалса немесе чип жұмыс істемесе — қайта рәсімделеді.Заттай дәлел ретінде алып қойылса
Егер ID-карта құжаттық дәлел ретінде алып қойылған болса, кейін белгіленген тәртіппен қайта берілуі/жаңадан рәсімделуі мүмкін.Жоғалтып алынса
ID-карта жоғалған жағдайда жаңа ID-карта алу үшін өтініш беріледі.
Ауыстыруда жедел қаралатын жағдайлар
Егер ID-карта:
тегі, аты, әкесінің аты,
туған күні,
жынысы
өзгергені себепті ауыстырылса немесе ID-карта/чип деректерінде дәлсіздік-қателер анықталса, азамат деректерді жинау пунктіне осы жағдайды растайтын құжаттарды ұсынады. Осы негізде электрондық өтінім қалыптастырылған күннен бастап, әдетте, бір жұмыс күні ішінде қаралады.
ID-карта жоғалса не істеу керек?
Егер азамат ID-картаны жоғалтып алса:
өзіне ыңғайлы деректерді жинау пунктіне жүгінеді;
ID-картаның жоғалғаны туралы өтініш береді;
жаңа ID-карта белгіленген тәртіппен, өтініш түскен күннен бастап бір жұмыс күні ішінде беріледі.
Чипте «ұлты» қалай жазылады?
ID-карта чипіндегі «ұлты» туралы жазба төмендегі тәртіппен енгізіледі:
әдетте ата-анасының ұлтына сәйкес жазылады;
егер ата-анасы әртүрлі ұлтқа жатса, ID-карта алғаш берілгенде азаматтың қалауына қарай әкесінің немесе анасының ұлты енгізіледі;
кейін азаматтың жазбаша өтініші негізінде, ұлты туралы жазба тек бір рет — әкесінің немесе анасының ұлтына — өзгертілуі мүмкін.
Өтініш беру мерзімі: бір айды өткізіп алмаңыз
Ереже қарапайым: егер ID-картаның қолданылу мерзімі аяқталса және тиісті жасқа жетсе немесе азаматтың тегі, аты, әкесінің аты, туған жылы, ұлты өзгерсе — сол өзгерістен кейін бір ай ішінде ID-карта алу (ауыстыру) үшін өтініш беру қажет.
Қорытындылай айтқанда, ID-карта мәселесінде ең маңыздысы — негізді дұрыс анықтау, растайтын құжаттарды дайындау және мерзімді созбау. Құжаттарыңыз дұрыс болса, үдеріс көбіне тез шешіледі.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
