Өзбекстанда көлеңкелі экономиканы қысқарту, салық жүйесіндегі ашықтықты күшейту және сауда саласында әділ есеп-қисапты қамтамасыз ету мақсатында кейбір P2P, яғни пластикалық картадан пластикалық картаға ақша аударымдары талдануда.
Салық комитетінің мәліметінше, бұл процесс кәсіпкерлерге қысым көрсету немесе оларды жазалау үшін емес, экономикалық әділдікті қамтамасыз ету, көлеңкелі ақша айналымын азайту және заң аясында жұмыс істеп жатқан кәсіпкерлерді қолдауға бағытталған.
Атап өтілгендей, сауда қызметімен айналысатын кейбір шаруашылық субъектілерінде төлемдер ресми касса немесе есепшот арқылы емес, P2P аударымдары арқылы қабылданып жатқаны зерттелуде. Кейбір жағдайларда бұл қаражаттың салық есептілігінде көрсетілмегені талданды.
Бұл мемлекеттік бюджетке түсуі тиіс кейбір салық түсімдерінің толық қалыптаспауына себеп болуы мүмкін. Қарапайым тілмен айтқанда, сауда жүреді, ақша түседі, бірақ ресми есепте бұл табыс көрінбесе, нарықтағы тең бәсекелестік бұзылады.
Осыған байланысты заңды тұлғаларда жұмыс істейтін басшы қызметкерлердің банк карталарына түскен қаражаттар бойынша да талдамалық зерттеулер жүргізілуде. Мұнда басты назар сауда түсімдерінің жеке карталар арқылы қабылданғаны-қабылданбағанына және олардың салық есептілігінде қалай көрініс тапқанына аударылуда.
Анықталған жағдайлар бойынша салық есептілігінде көрсетілмеген табыстар бойынша тиісті шаралар қолданылады. Сондай-ақ, салық төлеушілерге хабарламалар жіберіліп, олардан түсімдерді заң талаптарына сәйкес ресімдеу сұралуда.
Салық органдары атап өткендей, бұл процестің басты мақсаты – кәсіпкерлік ортаны сауықтыру. Өйткені біреу барлық түсімді ресми көрсетіп, салық төлесе, басқа біреу түсімді жеке карта арқылы жасырса, бұл адал бәсекеге теріс әсер етеді.
Сол себепті кәсіпкерлік субъектілері сауда түсімдерін толық ресімдеуге, әрбір табысты салық есептілігінде шынайы көрсетуге және қаржылық операцияларда ашықтықты сақтауға шақырылуда.
Қысқасы, P2P аударымдары енді қарапайым ақша аудару құралы ретінде емес, сауда айналымдарындағы ашықтық тұрғысынан да маңызды назар орталығына шығуда. Заман өзгеруде: бизнестегі «көрінбейтін түсім» дәуірі баяу жабылуда, ал ашық жұмыс істеген кәсіпкер ертең көбірек сенім мен тұрақтылыққа ие болады.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
