Соңғы ғылыми зерттеулер көрсеткендей, ет өнімдерін тұтыну кейбір адамдарда, әсіресе егде жастағы адамдарда есте сақтау қабілетіне оң әсер етуі мүмкін. Ғалымдар APOE генінің белгілі бір нұсқалары бар адамдарда етті көбірек жеу когнитивті төмендеу процесін баяулатып, деменцияның даму қаупін азайту ықтималдығын анықтады.
Белгілі болғандай, ε3/ε4 және ε4/ε4 генотиптері әдетте Альцгеймер ауруының жоғарылау қаупімен байланысты деп саналады. Осы тұрғыдан алғанда, осы геннің нұсқалары бар адамдарда диетаның әсерін зерттеу өте маңызды. Зерттеу нәтижелері беделді ғылыми басылымдарда жарияланып, бұл салаға деген қызығушылықты арттырды.
Ғылыми зерттеулерде 60 жастан асқан, бастапқыда деменция белгілері байқалмаған 2157 қатысушы қамтылды. 15 жылдық бақылау барысында олардың 296-сында деменция белгілері анықталды. Ғалымдар әсіресе APOE ε3/ε4 және ε4/ε4 генотиптері бар қатысушыларды жеке-жеке талдап, олар жалпы қатысушылардың шамамен төрттен бірін құрайтынын атап өтті.
Дәл осы топта ет өнімдерін көбірек тұтыну жақсы когнитивті көрсеткіштермен байланысты екені анықталды. Атап айтқанда, етті үнемі және көбірек жейтін адамдарда есте сақтау қабілетінің төмендеуі баяулап, деменция қаупі шамамен 55 пайызға төмендегені байқалды. Басқа ген нұсқалары бар қатысушыларда мұндай айқын байланыс байқалмады.
Сонымен қатар, зерттеу авторлары маңызды бір жайтқа да назар аударды: қайта өңделген ет өнімдерін шамадан тыс тұтыну теріс салдарға әкелуі мүмкін. Яғни, ет түрі мен оны өңдеу деңгейі де адам денсаулығында маңызды рөл атқарады.
Мамандар бұл зерттеудің бақылау сипатына ие екенін және тікелей себеп-салдарлық байланысты толық дәлелдемейтінін айтады. Дегенмен, нәтижелер өте қызықты қорытындыға әкеледі: адамның тамақтану тәртібі мен оның ми денсаулығы арасындағы байланыс генетикалық ерекшеліктерге тікелей байланысты болуы мүмкін.
Бұл болашақта барлығына бірдей диета ұсынудың орнына, әр адамның генетикалық құрылымына бейімделген жеке тамақтану бағдарламаларын әзірлеу қажеттілігін көрсетеді. Қысқасы, "барлығына бір диета" кезеңі біртіндеп аяқталып бара жатқан сияқты.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
