NASA ұшырған Parker Solar Probe зондының деректерінде күн желі протондарының таралуында акула басын еске түсіретін бейберекет құрылымдар анықталды. Ғылыми ортада "hammerhead" (балғабас) деп аталған бұл жаңалық 2020 жылы деректерді калибрлеу кезінде кездейсоқ табылған еді. Графиктерде бөлшектердің әдеттегі біркелкі таралуының орнына созылған асимметриялық пішіндердің пайда болуы ғалымдардың назарын аударды. Бұл туралы Ixbt.com хабарлайды .
SWEAP (Solar Wind Electrons Alphas and Protons) жобасының зерттеушілері 3,7 миллионға жуық өлшемді талдап, арнайы алгоритм көмегімен 173 мың осындай құрылымды бөліп алды. Белгілі болғандай, бұл «протон акулалары» айналадағы плазма ағынынан жылдамырақ қозғалатын және нақты бағытталған (анизотропты) жылдамдық құрылымына ие жоғары энергиялы протондар тобы болып табылады. Бұл бөлшектер барлық бағытта біркелкі емес, белгілі бір энергия «шоғыры» түрінде қозғалады.
Мұндай құрылымдар көбінесе Күннің магнит өрісінің бағытын өзгертетін гелиосфералық ток қабатының жанында түзіледі. Күн белсенділігі артқан кезеңде бұл қабат күрделі пішінге ие болады және Parker Solar Probe осы аймақтардан өткенде «акула» пішіндес протон популяцияларын тіркейді. Зерттеушілер бұл құрылымдар тек магниттік шекаралардың белгісі ғана емес, сонымен қатар артық энергия көзі екенін атап өтті.
Бұл энергия электромагниттік толқындарға, содан кейін жылуға айналуы мүмкін. Бұл гелиофизиканың ең үлкен жұмбақтарының бірі — күн желінің неге қарапайым модельдерде көрсетілгеннен әлдеқайда ыстық екенін түсіндіруі мүмкін. Осыған ұқсас процестер Жер магнитосферасында да байқалған, бұл плазмалық ортадағы магниттік қайта қосылу процестерінің әмбебаптығын көрсетеді.
Авторлардың пікірінше, мұндай құрылымдарды жүйелі түрде картаға түсіру Күннің көрінбейтін магниттік шекараларының геометриясын бақылауға мүмкіндік береді. Сондай-ақ, бұл жаңалық Күннің сыртқы атмосферасы — корона мен күн желі ағыны неліктен аномальды жоғары температураны сақтайтынын түсінуге көмектеседі.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
