Өзбекстан электр энергиясын өндіруді күрт арттыруда

Өзбекстанның Энергетика министрлігі 2025 жылдың қорытындысы бойынша жинақталған статистиканы жариялады. Есепте елдің энергия балансында елеулі өзгерістер болғаны айтылған: бір жыл ішінде электр энергиясын өндіру 6,38%-ға өсіп, 81,5 млрд кВт⋅сағ-тан 86,7 млрд кВт⋅сағ-қа жетті. Бұл туралы upl.uzхабарбереді.
Ең қызығы, түпкі тұтынушыларға жеткізу өндірістен де жылдамырақ өсті: көрсеткіш 14%-ға артып, 77 млрд кВт⋅сағ болды. Жүйе тиімділігі де жақсарды — жалпы өндіріс пен нақты жеткізу арасындағы айырма 14 млрд кВт⋅сағ-тан 9,6 млрд кВт⋅сағ-қа дейін қысқарды (жалпы көлемнің шамамен 11%-ы).
Индустрияландыру мен урбандалу аясында абоненттер саны да кеңеюде. Халық арасында тұтынушылар саны 3,2%-ға өсіп, 8,21 млн адамға жетсе, бизнес секторында заңды тұлғалар саны 519,7 мыңға дейін көбейіп, 7,4% өсім тіркелді.
Жылдың негізгі үрдісі — энергия көздерін белсенді әртараптандыру. ГЭС үлесін де қамтитын «жасыл» генерация 29%-ға өсіп, 16,8 млрд кВт⋅сағ өндірді. Нәтижесінде жаңартылатын көздер республиканың электр қажеттілігінің шамамен 20%-ын қамтамасыз ете бастады.
Күн және жел энергетикасы ерекше назарға лайық: бұл бағыттағы өндіріс 2,1 есе өсіп, ел тарихында алғаш рет 10,5 млрд кВт⋅сағ межеден асты.
Бұл бетбұрыс экономикалық әрі экологиялық тұрғыдан да пайда әкелді: баламалы энергия есебінен 3,2 млрд текше метр табиғи газ үнемделді. Сондай-ақ атмосфераға 4,7 млн тонна ластаушы заттар мен парниктік газдардың шығарылуының алды алынды.
2025 жылы саладағы инвестициялық белсенділік жалпы қуаты 4647 МВт болатын 42 нысанның іске қосылуымен көрінді. Жаңа қуаттар құрамында 5 фотоэлектр станциясы (1413 МВт), 4 жел паркі (752 МВт) және 10 аккумуляторлы энергия сақтау жүйесі (1245 МВт) бар. Бұдан бөлек, қуаты 1065 МВт бір жылу электр станциясы және 2 когенерациялық қондырғы да іске қосылды.
Сонымен қатар тағы 21 жоба басталды: олардың жалпы қуаты 3508 МВт. Тізімде 4 күн станциясы, қуаты 2300 МВт болатын 2 ірі жел кешені, сондай-ақ энергия сақтау және когенерация жүйелері бар.
Генерацияның өсуі инфрақұрылымды жаңартумен қатар жүріп жатыр: жыл бойы 2050 км электр беру желілері және 285 км газ желілері бойынша құрылыс жұмыстары жүргізілді.
Қолданыстағы қуаттар да жаңғыртудан тыс қалмады: 787 км магистральдық және шамамен 30 мың км тарату желілерінде күрделі жөндеу орындалды. 10 мыңнан астам трансформатор пункті және ондаған қосалқы станция жаңартылды.
Тәжірибелік нәтиже ретінде 954 махаллада энергиямен қамту сапасы жақсарып, бұл 800 мыңнан астам үй шаруашылығына әсер етті. Жыл қорытындысында энергия үнемдеу 2,7 млрд кВт⋅сағ электр және 2 млрд текше метр газ болғаны атап өтілді.
Есепте тағы бір маңызды артықшылық айтылады: Өзбекстанда жылына орта есеппен 300 күннен астам күн ашық болады. Бұл күн панельдерінің жыл бойына дерлік жоғары тиімділікпен жұмыс істеуіне жағдай жасайды.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!