67 миллион жылдық тираннозавр рекордтық бағаға сатылды

67 миллион жыл бұрын өмір сүрген Tyrannosaurus rex (Тираннозавр рекс) қалдықтары Нью-Йорктегі Sotheby's аукционында 50,1 миллион долларға (37,4 миллион фунт стерлингке) сатылды. Бұл динозавр қалдықтары үшін тарихта төленген ең жоғары сома ретінде жаңа рекорд орнатты.

Аукционға қойылған бұл сирек үлгі «Гас» деп аталады, оның бойы 4 метрден асады. Мамандардың мәліметінше, қаңқаның 60 пайыздан астам бөлігі сақталған. Ол осы уақытқа дейін табылған ең толық Tyrannosaurus rex үлгілерінің бірі саналады.

Әзірге бұл сирек олжаны кім сатып алғаны ресми түрде жарияланған жоқ.

«Гас» 2021 жылы АҚШ-тың Оңтүстік Дакота штатындағы шалғай ранчолардың бірінен табылды. Қазба жұмыстары 2021-2023 жылдары жердің тоңы жібитін жаз маусымында үш кезеңде жүргізілді. Кейін ғалымдар мен мамандар тағы үш жыл бойы зертханада қаңқаны жинау, тазалау және ғылыми талдау жұмыстарын атқарды.

Sotheby's аукцион үйінің ғылым және табиғи тарих бөлімінің басшысы Кассандра Хаттон бұл нәтиже көп жылғы еңбектің жемісі екенін айтты.

«Гас — жай ғана сирек олжа емес, сонымен қатар жоғары деңгейде қазылып, құжатталып, дайындалып және сақталған таңғажайып үлгі», — деді ол.

Зерттеу барысында динозаврдың бас сүйегінен тіс іздері, сондай-ақ тірі кезінде сынып, кейін бітіп кеткен қабырғалар анықталды. Ғалымдардың пікірінше, бұл жарақаттар басқа динозаврлармен шайқасу немесе қорек үшін күресу кезінде алынуы мүмкін.

Бұл сауда 2024 жылы Stegosaurus қалдықтары орнатқан рекордтан асып түсті және динозавр қалдықтары алғаш рет 50 миллион долларлық межеден асып сатылды.

Кейбір ғалымдар BBC-ге берген түсініктемесінде мұндай сауда-саттық аса бай коллекционерлер арасында ежелгі қазбаларға деген қызығушылықтың жаңа кезеңін бастауы мүмкін екенін атап өтті.

Ал мамандар жоғары баға сирек кездесетінін ғана емес, оны қазып алу, қалпына келтіру және ғылыми зерттеу үшін жұмсалған орасан зор еңбек пен қаражатты да көрсететінін айтады.

Алдыңғы рекордтың иесі болған «Апекс» атты стегозаврды сатып алған миллиардер Кеннет Гриффин оны төрт жылға Америка табиғи тарих музейіне уақытша ұсынған еді. Сондықтан «Гастың» жаңа иесі де оны болашақта музейлердің біріне көрмеге қою үшін беруі мүмкін деген болжам бар.