Салық комитеті үкімет қаулысының жобасын қоғамдық талқылауға қойды. Құжатта негізгі мақсат айқын: жасырын экономиканың үлесін төмендету және қолма-қол ақшасыз төлемдерді насихаттау үшін қосымша тетіктерді іске қосу ұсынылады.
Жобада ең үлкен екпін бөлшек сауда және қоғамдық тамақтану саласында жұмыс істейтін кәсіпкерлер қолданатын автоматтандырылған есепке алу құралдарына бағытталған. Атап айтқанда, мұндай жүйелерді салық органдарының ақпараттық платформаларына міндетті түрде қосу және мемлекеттік реестрге енгізу талабы күшейтіледі. Яғни "есеп-қисап бар, бірақ көрінбейді" деген жағдайларға жол берілмеуі керек.
Сондай-ақ, фискалдық белгілерді дұрыс көрсетпеу немесе интеграция талаптарын бұзу жағдайларына қатысты Салық кодексінің 2271-бабында белгіленген жауапкершілік шаралары қолданылатыны ескертілуде. Қысқаша айтқанда, жүйе жұмыс істесе де, ережеге сәйкес жұмыс істемесе - сұрақтар көбеюі мүмкін.
Жобаға сәйкес, Салық комитеті 2026 жылдың 1 июньіне дейін төмендегі жұмыстарды қамтамасыз етуді ұсынады:
- қоғамдық тамақтандыру кәсіпорындарын тапсырыстарды есепке алудың ақпараттық жүйесімен толық жабдықтау және оны бақылау-кассалық техникаға қосу;
- "Ўзбекистон республика товар-хомашё биржаси" АЖ билан биргаликда биржа савдолари бўйича оферта шартномалари ҳақидаги маълумотларни солиқ органлари ахборот тизимларига интеграция қилиш.
Тағы бір маңызды блок 2026 жылдың 1 шілдесінен бастап енгізілуі көзделген жаңа тәртіптермен байланысты. Олардың ішінде:
- биржалық саудалар бойынша электрондық шот-фактураны ресімдеу кезінде мұнай өнімдерінің көлемін автоматты бақылау механизмін іске қосу;
- құрылыс мердігерлік және субмердігерлік шарттарын, сондай-ақ мұнай өнімдері қоймаларын жалға беру шарттарын салық органдарының электрондық жүйелерінде есепке қою;
- нотариалдық кеңселер ұсынған жылжымайтын мүлікті сатып алу-сату келісім-шарттары туралы мәліметтерді ҚҚС есебін қалыптастыруда ескеру;
- жарғылық капиталға үлес ретінде енгізілген тауар-материалдық қорларды сату немесе өндіріске жұмсауды мемлекеттік тіркеуден өткен өзгерту құжаттарының негізінде жүзеге асыру.
Сонымен қатар, Әділет министрлігі, Орталық банк және Салық комитетінің қатысуымен "Нотариус" автоматтандырылған ақпараттық жүйесін салық органдарының, коммерциялық банктердің және төлем ұйымдарының жүйелерімен өзара байланыстыру, нақты уақыт режимінде мәліметтер алмасу механизмдерін енгізу ұсынылады. Яғни, деректер "кейін" емес, "сол сәтте" қозғалады.
Бұл өзгерістер нені білдіреді?
Кәсіпкерлер үшін негізгі сигнал мынадай: есеп-қисап, келісімшарт және айналым деректері салық жүйелерімен неғұрлым жүйелі және неғұрлым автоматты түрде байланысады. Бұл бір жағынан ашықтықты арттырады, екінші жағынан бизнестен техникалық дайындықты талап етеді: софт, касса, интеграция, тіркеу - бәрі "кейін көреміз" деген тақырып емес.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
