Yukxonada basseyn va shashlik: og‘ir oqibatlar

Yaqinda ijtimoiy tarmoqlarda tarqalgan videolardan biri ko‘plab bahs-munozaralarga sabab bo‘ldi. Unda bir necha yosh erkaklar avtomobilning yukxonasini "mobil basseyn"ga aylantirib, u yerda pivo ichib, shashlik qovurib, "dacha ta’tili"ni nishonlayotgani tasvirlangan. Bu voqea Toshkent viloyatining Oqqo‘rg‘on tumanida ro‘y bergani ma’lum qilindi, deb xabar berdi hokimiyat.uz.

Qizig‘i shundaki, bu "videoshou" ni yozib olish orqali ular o‘zlarining choyxonasi va Instagram sahifasini ommalashtirishni maqsad qilgan. Ular aytishicha, niyatlari faqat tomoshabinlarni jalb qilish bo‘lgan, lekin oqibati ular kutmagan tomonga burildi.

Avval boshda bu voqea shunchaki hazil yoki "top-kontent"dek tuyulishi mumkin. Ammo bu ishga rasmiylar aralashganidan keyin barchasi o‘zgardi. Yo‘l harakati xavfsizligi boshqarmasi buni jamoat tartibi va yo‘lovchi tashish qoidalariga jiddiy xiloflik sifatida baholadi. Bu nafaqat o‘zlari uchun, balki atrofdagilar uchun ham xavfli ekani ta’kidlandi.

Hodisa yuzasidan ichki ishlar bo‘limi xodimlari tomonidan maxsus suhbat tashkil etildi. Har bir ishtirokchi batafsil so‘roq qilindi. Ular tan olganicha, videoni to‘liq ssenariy asosida tayyorlashgan. Ijtimoiy tarmoqlarda virusli kontent qilish orqali e’tibor markazida bo‘lish niyatda bo‘lgan. Biroq qonunbuzarlikning e’tibordan chetda qolmasligi ta’kidlandi.

Ayrim ishtirokchilar, go‘yoki “oddiy hazil” bo‘ldi, deb hisoblaganini bildirgan bo‘lsa-da, sud unga boshqacha qaradi. Qarorga ko‘ra, ularning har biriga 12 sutka ma’muriy qamoq jazosi tayinlandi. Ular faqat og‘zaki ogohlantirish bilan cheklanmadi – jazo qonun doirasida amalga oshirildi.

Videodagi avtomobil ham yo‘l harakati qoidalariga mos kelmagan holda boshqarilgani uchun jarima maydoniga olib ketildi. Huquq-tartibot idoralari bunday qilmishlar nafaqat xatarli, balki ijtimoiy muhitga ham manfiy ta’sir o‘tkazishini ta’kidlashdi.

Tarmoqlarda ushbu holatni ko‘rib, "birinchi marta emasku", deya izoh qoldirgan foydalanuvchilar ham ko‘pchilikni tashkil qildi. Ayni paytda, bu voqea orqali jamoatchilik orasida "like uchun qonunni buzish" holatlari yana bir bor muhokamaga sabab bo‘ldi.

Aytish joizki, axborot maydonida e’tiborni qozonishga intilish har doim ham ijobiy natija bermaydi. Bu voqea — shuning yorqin isboti. Qonun hamma uchun bir xil va u “kontent qiluvchilar”ga ham istisno qilinmaydi. Agar hayotda ham shunday "kreativlik" qilinsa, oqibati ko‘p hollarda ko‘ngildagidek bo‘lmasligi mumkin.

Voqeadan so‘ng yigitlar “endilikda shunday xatoga yo‘l qo‘ymaslikka” va’da berishgan. Ulardan biri ta’kidlagan: “Biz biroz sho‘xlik qildik, lekin natijasi og‘ir bo‘ldi. Endilikda har qanday qadamni oylab qo‘yamiz”.

Huquqshunoslar fikriga ko‘ra, bunday holatlar ma’muriy javobgarlikka sabab bo‘lishi bilan birga, kelgusida jazo choralari yanada kuchaytirilishi mumkin. Xususan, jamoat xavfsizligiga tahdid soluvchi videolar orqali targ‘ibot qilish turli huquqiy baholarga sabab bo‘ladi.

Yakuniy xulosa sifatida shuni aytish mumkin: internet – bu erkin maydon, lekin u qonun ustuvorligidan chetda emas. Kim bo‘lishidan qat’iy nazar, qonunni buzgan har bir fuqaro javobgarlikdan qocha olmaydi.

Shu bois, “layk” uchun hayotni xavf ostiga qo‘yish yoki qoidalarni inkor etish — mutlaqo noto‘g‘ri qaror. Shu voqea ko‘pchilikka saboq bo‘lishi kerak. Hayotni "kontent"ga aylantirish oson, lekin uning oqibati doim ham qiziqarli emas.