Kısa videolar beyne nasıl zarar verebilir?

Tianjin Pedagoji Üniversitesi'nden bilim insanları, TikTok ve Instagram platformlarındaki kısa videolara aşırı derecede zaman harcamanın beyin üzerindeki zararlı etkilerini belirlediler. Bu araştırma, "NeuroImage" dergisinin son sayısında yayımlandı. Bilim insanları, kısa videolardaki parlak, hızlı ve dinamik içeriğin beyin üzerindeki etkilerini inceledi ve sonuçlar şaşırtıcı oldu.

Bilim insanlarının belirttiğine göre, sonuçlar, kısa videolara aşırı ilgi gösteren kişilerin beyinlerinin "ödül" sistemlerinin, alkol tüketimi veya kumar gibi benzer şekilde aktive olduğunu ortaya koydu. Bu sinir devrelerinin aşırı aktivasyonu, dürtüsellik, dikkat dağınıklığı ve duygusal düzenlemede bozulmalara yol açıyor. Bilim insanları, bu durumu alkolün etkilerine benzetiyor çünkü her ikisi de beyni dopaminle "aşırı doyurabiliyor".

Kısa videoların günlük yaşama etkisi, özellikle kitap okuma, akşam yemeği yeme veya insanlarla konuşma gibi basit zevklerin daha az cazip hale gelmesine neden oluyor. Beyin, basit zevklere olan ilgisini kaybediyor ve tatmin olmak için daha güçlü uyarıcılara ihtiyaç duyuluyor. Bu, bağımlılık oluşumunu hatırlatan bir mekanizma gibi görünüyor, çünkü tatmin olmak için daha güçlü uyarılar gerekiyor.

Özellikle, karar verme ve dikkat toplama ile sorumlu olan prefrontal korteks zarar görüyor. Hızlı, parlak uyarıcılar, bir göreve odaklanmayı, bilgiyi hatırlamayı ve dürtüleri kontrol etmeyi zorlaştırıyor.

Ülkemizde bu tür değişikliklerin artması endişe verici. Araştırmacılar, ekranları bilinçli kullanmayı, ekran başında geçirilen zamanı sınırlamayı, her 10-15 dakikada bir ara vermeyi ve dijital hijyen pratiği yapmayı tavsiye ediyor.

Bu şekilde, "dijital sağlık" konusuna odaklanmak, düşünme netliğini ve zihinsel sağlığı korumaya yardımcı olacaktır, dijital eğlencelerden vazgeçilmeden.