Дональд Трамптың бастамасымен құрылған жаңа халықаралық құрылым - "Бейбітшілік кеңесі" төңірегіндегі пікірталастар Давоста одан әрі қызды. Reuters агенттігі Ақ үйдегі аты-жөні жарияланбаған жоғары лауазымды дереккөзге сілтеме жасап, 2026 жылдың 21 январындағы жағдай бойынша шамамен 35 мемлекет осы кеңеске қосылуға келісім бергенін хабарлады.
Ұсыныс 60 мемлекетке тарады, бәріне бірдей бас тарту оңай емес
Reuters мәліметінше, шақырулар 60-қа жуық ел басшыларына жіберілген, олардың арасында Ресей, Беларусь және Қытай бар. Агенттікпен сұхбаттасқан кейбір саясаткерлер мен делегаттар "Трамппен қарым-қатынасты бұзбау үшін" ұсыныстан бас тартуға батылы бармау ықтималдығы туралы айтты - яғни бұл жерде дипломатиялық есеп қатты жұмыс істеп жатыр.
Reuters мақаласында атап өтілгендей, кейбір шенеуніктер жеке сұхбаттарында "қосылу таңдау емес, міндет ретінде қабылданады" деген пікір білдірген. Батыс делегаттарының бірі Вашингтонның тариф саясаты, Иран, Венесуэла, Газа және Гренландия бойынша қатаң ұстанымдарын мысалға келтірді.
Ережеге Давоста қол қойылады деп күтілуде
Мәліметтерге қарағанда, "Бейбітшілік кеңесінің" ережесіне 22 январьда Давоста қол қою жоспарланған. Жаңа құрылымның төрағасы ретінде Трамптың өзі көзделген. Атқарушы комитеттің құрамында АҚШ мемлекеттік хатшысы Марко Рубио, Трамптың күйеу баласы Джаред Кушнер, Ұлыбританияның бұрынғы премьер-министрі Тони Блэр және басқалар болатыны айтылады.
Еуропа неге алаңдаулы?
Еуропа астаналарында ең үлкен алаңдаушылық - шешім қабылдау өкілеттіктерінің негізінен Трамптың қолында шоғырлануы. Reuters қараған жоба құжаттарында Трамптың "кеңес" төрағасы лауазымын өмір бойы дерлік сақтап қалуы мүмкін екені туралы тармақтар еуропалық дипломаттарды ойландырып отырғаны айтылады: ол тек өз еркімен немесе атқарушы комитет мүшелері бірауыздан шешім қабылдаса ғана қызметінен кете алады.
Сонымен қатар, Reuters-ке түсініктеме берген еуропалық дипломаттың айтуынша, ЕО елдері мәселені өзара талқылайды, бірақ соңғы шешім әр елдің ұлттық мүдделеріне сәйкес жеке қабылданады.
Кім "жоқ" деді, кім әлі ойланып жатыр?
Reuters агенттігінің хабарлауынша, Франция президенті Эммануэль Макрон ұсыныстан бас тартуға ниетті, ал Франция Сыртқы істер министрлігінің басшысы Жан-Ноэль Барро ереже "Францияның халықаралық міндеттемелеріне сәйкес келмейтінін" айтқан. Швеция мен Норвегия да қосылмау туралы шешім қабылдады. Ал Италия мен Германияның әлі нақты шешім қабылдамағаны айтылады.
Германияда сын ашық: Reuters мәліметінше, ФРГ вице-канцлері мен қаржы министрі Ларс Клингбайл "қосымша халықаралық институттар қажет емес, бізде БҰҰ бар, оны нығайту керек" деген пікір білдірген.
Juwmaq
Қысқасы, "Бейбітшілік кеңесі" идеясы тез басталды - 35 мемлекет "иә" деді, бірақ Еуропада "бұл құрылым қалай басқарылады, кім соңғы сөзді айтады" деген сұрақтар әлі де қатал. Давостағы қол қою рәсіміне дейін бұл жоба төңірегіндегі пікірталастар қайта қызуы мүмкін - дипломатияда кейде "бейбітшілік" сөзі ең үлкен саяси сауданы да бастап береді.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
