АҚШ президенті Дональд Трамп Ресей басшысы Владимир Путинмен Донбасстың толықтай Ресей бақылауына өтуі туралы қандай да бір келісім немесе өзара түсіністік бар деген болжамдарды жоққа шығарды. Бұл туралы ол 12 мамырда Қытайға ұшып кетер алдында журналистермен әңгімесінде мәлімдеді.
Журналистердің бірі Трампқа тікелей сұрақ қойды: «Сіз бен Путин арасында Ресей бүкіл Донбассты алуы керек деген түсіністік бар ма?» АҚШ президенті бұл сұраққа қысқа әрі нақты жауап берді: «Жоқ».
Бұл сұхбаттан алынған бейнеүзінді X әлеуметтік желісіндегі Clash Report микроблогында таратылды. Трамптың бұл жауабы Украинадағы соғысты тоқтату жөніндегі келіссөздер төңірегінде түрлі болжамдар күшейген тұста айтылды.
Донецк облысына қай тарап бақылау орнататыны Ресей мен Украина арасындағы ықтимал бейбіт келісімдердегі ең ауыр әрі күрделі мәселелердің бірі болып қала береді. Мәскеу келіссөздерге дайын екенін бірнеше рет білдіргенімен, оны Украина әскерлерінің Донецк, Луганск, Херсон және Запорожье облыстарынан толық шығып кету шартымен байланыстырып келеді.
Кремль бұл аумақтарды 2022 жылы өткізілген «референдумдар» нәтижесіне сүйене отырып, Ресей құрамына кірді деп есептейді. Украина мен Батыс елдері бұл процестерді заңды деп танымайды. Сол себепті Донбасс мәселесі кез келген келіссөздегі ең үлкен саяси түйін болып тұр.
Сәуір айының соңында The New York Times басылымы төрт анонимді дереккөзге сілтеме жасай отырып, Украина өкілдері Ресей әлі де әскери жолмен басып алуға тырысып жатқан Донбасстың бір бөлігін «Донниленд» деп атау ұсынысын алға тартқанын жазған еді. Басылымның мәліметінше, мұндай идея Трамптың ықыласына ие болу мақсатында айтылуы мүмкін.
АҚШ вице-президенті Дж. Д. Вэнстің аумақтық дауды «бірнеше шаршы шақырым» төңірегіндегі мәселе деп бағалауы да талқылауға себеп болды. Одан кейін Кремльдің баспасөз хатшысы Дмитрий Песков Ресей мен Украина арасындағы негізгі аумақтық келіспеушілік Донецк облысының Мәскеу әлі бақыламайтын шамамен 17–18 пайызына қатысты екенін мәлімдеді.
Ақпан айының соңында дәл осы аумақтық мәселелерге байланысты Украина бойынша бейбіт келіссөздер тығырыққа тірелгені айтылған болатын. Кейінірек Вашингтонның негізгі назары АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы әскери әрекеттеріне аударылғаны атап өтілді.
Қысқасы, Трамптың «жоқ» деген жауабы Донбасс бойынша жасырын келісім туралы әңгімелерге әзірге нүкте қойғандай болды. Алайда бұл мәселе әлі де үлкен геосаяси сауда, ауыр келіссөздер мен өткір даулардың ортасында қалып отыр. Донбасс төңірегіндегі әрбір мәлімдеме енді қарапайым саяси сөз емес, соғыс пен бейбітшілік арасындағы нәзік сигнал ретінде қабылдануда.
“Zamin”-ді Telegram-нан оқыңыз!
