Қиямет күні балығы шынымен бар ма? Ғалымдар жауап берді

Теңізде ерекше бір тіршілік иесі бар, оны көрген адам жылан немесе аңыздағы құбыжық деп ойлауы мүмкін. Ұзын, таспа тәрізді денесі және қызыл жүзбеқанаттарымен ерекшеленетін бұл балық «Қиямет күні балығы» деген танымал лақап атпен белгілі.

Шын мәнінде, оның ғылыми атауы ескекбалық және ол негізінен мұхиттардың терең бөліктерінде тіршілік етеді. Сыртқы бейнесі өте ерекше: денесі ұзын әрі жылтыр, бас бөлігінде қызғылт жүзбеқанаттары бар. Кейбір ірі өкілдерінің ұзындығы бірнеше метрге жетуі мүмкін.

Оны неге «Қиямет күні балығы» деп атайды?

Бұл атау балықтың сыртқы бейнесінен гөрі, ол туралы көне наным-сенімдерге байланысты шыққан.

Жапон фольклорында ескекбалық теңіз құдайының сарайынан келетін хабаршы ретінде сипатталған. Оның теңіз бетіне жақын жерлерде пайда болуы жер сілкінісі немесе цунами сияқты ірі апаттардың алдындағы белгі деп түсіндірілген.

Сондықтан кейін оған ағылшын тілінде «Doomsday Fish» — «Қиямет күні балығы» деген лақап ат берілген.

Алайда ол шынымен апаттың белгісі бола ма?

Жоқ. Бұл өте қызықты аңыз болғанымен, әзірге оны растайтын ғылыми дәлелдер жоқ.

Мамандар ескекбалықтың пайда болуы мен жер сілкінісі немесе цунами арасында сенімді себеп-салдарлық байланыс анықталмағанын айтады. 2019 жылғы зерттеу де мұндай байланысты жалған корреляция деп бағалаған.

Демек, «Қиямет күні балығы пайда болса, міндетті түрде апат болады» деген түсінік — ғылыми факт емес, көне наным-сенім.