Зеленский Владимир Путинга урушни тугатиш бўйича очиқ мактуб йўллади

Жаҳон сиёсий майдонининг энг диққатмарказ нуқтаси бўлиб турган Россия-Украина можаросида кутилмаган ва жуда жиддий дипломатик қадам ташланди. Украина президенти Владимир Зеленский Россия раҳбари Владимир Путин номига қуролли тўқнашувларни тўхтатиш ва тинчлик ўрнатиш мақсадида юзма-юз учрашув ўтказиш таклифи битилган расмий очиқ хат йўллади. Ушбу муҳим сиёсий ҳужжат матни Украина раҳбарининг расмий веб-сайтида оммага эълон қилинди.

Мактубда бугунги кундаги реал вазият, жабҳадаги аҳвол ва икки томоннинг йўқотишлари атрофлича таҳлил қилинган бўлиб, унда урушни тезроқ якунлаш бўйича қатор муҳим шартлар илгари сурилган.

Фронтдаги йўқотишлар ва ички норозиликлар

Украина етакчиси ўз мурожаатида давом этаётган ҳарбий ҳаракатлар Россия Федерацияси учун кун сайин оғир ва салбий оқибатларни олиб келаётганини алоҳида урғулаган. Хусусан, Россия аҳолиси ўртасида учувчисиз учиш аппаратлари (дронлар) ва ракета зарбалари, ёқилғи-мойлаш маҳсулотлари тақчиллиги, халқаро чекловлар ҳамда янги сафарбарлик (мобилизация) тўлқини ҳақидаги хабарлар туфайли ички норозилик кайфияти кучайиб бораётгани қайд этилган.

Бундан ташқари, Зеленский Украина разведка хизмати тақдим этган махсус маълумотларга таянган ҳолда, ортда қолган май ойининг ўзидагина жабҳа чизиғида 30 минг нафарга яқин россиялик ҳарбий хизматчи ҳалок бўлгани ёки оғир жароҳат олганини маълум қилди.

Разведка маълумотларига кўра йўқотишлар нисбати:

• 63 фоиз — жанг майдонида ҳалок бўлганлар;

• 37 фоиз — оғир яраланганлар.

Учрашув жойи ва халқаро кафиллар масаласи

Владимир Зеленский Россия президентини урушга нуқта қўйиш учун бевосита мулоқот бошлашга ва бу учрашувни ўзаро келишилган ҳолда бетараф мамлакатлар ҳудудида ташкил этишга чақирди. Музокара майдони сифатида қуйидаги давлатлар тилга олинган:

• Швейцария — халқаро тинчлик анжуманлари маркази;

• Туркия — икки томон билан ҳам мувозанатли алоқага эга воситачи;

• Яқин Шарқ (араб) давлатлари — бетараф геосиёсий макон.

Шу билан бирга, Украина раҳбари аввалги баёнотларида бўлгани каби, бу гал ҳам Москва шаҳрида учрашув ўтказиш эҳтимолини қатъиян рад этди.

Зеленскийнинг фикрича, ушбу тинчлик музокараларида АҚШ ва Европа Иттифоқи етакчилари ҳам албатта иштирок этишлари шарт. Чунки қуролли тўқнашувлар айнан Европа қитъасида содир бўлмоқда ва бўлажак хавфсизлик кафолатларини айнан мана шу қудратли давлатлар таъминлаб бера олади.

Тинчлик тикланиши учун таклиф этилаётган формула

Украина томони урушни тўхтатиш учун мактубда бир нечта банддан иборат тинчлик режасини таклиф қилган:

«Агар сиз ушбу қонли урушни якунлаш вақти-соати етиб келганини англаб етмасангиз, Украина ўз мустақиллиги ва мавжудлиги учун курашишни асло тўхтатмайди. Бизга кўмак берадиган кучли иттифоқчиларимиз бор. Бироқ унда сиз ҳам ўз давлатингизнинг мавжудлиги учун бунданда кучлироқ курашишингизга тўғри келади», — дея огоҳлантирган Украина президенти.

Мақола якунида қўшимча қилинишича, Украина ташқи ишлар вазири Андрей Сибига ушбу расмий хат яқин соатларда махсус дипломатик каналлар орқали Кремль маъмуриятига расман топширилишини тасдиқлади. Эндиликда расмий Киев Москва томонидан ушбу жиддий таклифга қандай мазмунли ва расмий жавоб қайтарилишини кутмоқда.

Дунё сиёсатидаги энг қайноқ жараёнлар, халқаро дипломатия янгиликлари ва геосиёсий ўзгаришларни ҳар доим Замин саҳифаларида биз билан биргаликда кузатиб боринг!