Жер шарындағы ең жауын-шашынды елдердің рейтингі жарияланды
Әлем бойынша климаттың өзгеруі мен жаһандық құрғақшылық қаупі кеңінен талқыланып жатқан тұста, халықаралық метеорология және климатология ұйымдары планетамыздың ең жауын-шашынды елдерінің рейтингін жариялады. Мәліметтерге сәйкес, Оңтүстік Американың қайталанбас елі — Колумбия жылына орташа есеппен 3 240 миллиметр жауын-шашын мөлшерімен әлемдегі абсолютті көшбасшы деп танылды. Сонымен, үздік үштікке тағы қай елдер енді, Африканың жалғыз өкілі қайсы және неге әлемдегі ең жауын-шашынды нүкте орналасқан Үндістан тізімнің жоғарғы сатыларында жоқ?
Төменде Жер бетінің ең ылғалды аймақтары, табиғаттың бірегей климаттық ғажайыптары және жауын-шашынды елдердің географиясы туралы толығырақ танысамыз.
1. Абсолютті көшбасшы: Жылына 3 240 мм жауын және Колумбияның климаттық контрасты
Колумбияның бұл рейтингте бірінші орынды иеленуі кездейсоқтық емес, алайда бұл бүкіл ел аумағы бірдей жаңбыр астында қалады деген сөз емес. Бұл көрсеткіш елдің жеке бір нүктесі үшін емес, керісінше бүкіл ұлттық аумақ бойынша есептелген орташа жылдық мән болып табылады.
Жылдық орташа мөлшері: 3 240 миллиметр;
Климаттың әртүрлілігі: Колумбия аумағы табиғи контрасттарға бай. Елдің бір бөлігінде құрғақ және ыстық саванналар орналасса, Тынық мұхиты жағалауы мен Амазонка ойпатында орналасқан бөліктерінде толассыз жауатын нөсерлер мен ылғалды тропикалық ормандар билік етеді.
Бұл өзіндік географиялық орналасу — екі мұхиттың (Атлант және Тынық мұхиты) ауа ағындары мен Анд тауларының түйісуі Колумбияны планетаның ең ылғалды еліне айналдырған.
2. Үздік үштік: Африканың жалғыз інжу-маржаны және Океания алыбы
Әлемнің ең жауын-шашынды елдерінің тұғырынан тағы екі экзотикалық аймақ орын алды:
2-орын — Сан-Томе және Принсипи (3 200 мм):
Гвинея шығанағында орналасқан Африканың бұл шағын арал-мемлекеті жылына 3 200 миллиметр жауын-шашынмен екінші сатыны иеленді. Ең таңқаларлығы, бұл аралдарда жаңбырлы маусым дерлік 9 ай бойы жалғасады. Сан-Томе және Принсипи әлемнің ең жауын-шашынды топ-10 елінің тізіміне кіре алған жалғыз Африка мемлекеті болып саналады.3-орын — Папуа — Жаңа Гвинея (3 142 мм):
Тынық мұхитының оңтүстік-батысында орналасқан бұл алып мемлекет жылына орташа есеппен 3 142 миллиметр жауын-шашын қабылдайды. Толассыз жаңбырлар мен қалың ну ормандар мұнда биоалуантүрліліктің барынша сақталуын қамтамасыз еткен.
3. Жауын-шашынды елдер географиясы: Қай аймақтар су ішінде өмір сүреді?
Рейтинг талдауы көрсеткендей, планетамыздың ең жауын-шашынды елдері негізінен үш ірі географиялық аймақта шоғырланған:
Оңтүстік-Шығыс Азияның теңіз аймақтары: Муссон жаңбырлары мен ылғалды мұхит желдерінің астында өмір сүретін Индонезия, Бруней және Малайзия жоғары орындарды иеленген.
Оңтүстік Тынық мұхиты аймағы: Папуа — Жаңа Гвинеядан бөлек, көптеген архипелагтардан тұратын Самоа және Соломон аралдары да толассыз жауын-шашын аймағы болып саналады.
Орталық Америка белдеуі: Екі құрлықты жалғап тұрған және тропикалық ормандарға бай көршілес Коста-Рика мен Панама ең ылғалды елдер ондығынан берік орын алған.
4. «Үндістан парадоксы»: Неге ең ылғалды нүкте бар, бірақ ел рейтингте жоқ?
Көптеген география әуесқойларында заңды сұрақ туындайды: неге әлемдегі ең көп жаңбыр жауатын танымал мекен орналасқан Үндістан бұл тізімнің көшбасшылары қатарында көрінбейді?
Мәселе мынада, Үндістанның Мегхалая штатында орналасқан Маусинрам ауылы шынымен де Жер бетіндегі ең жауын-шашынды елді мекен (жылына орташа есеппен 11 800 миллиметрден астам жауын) ретінде Гиннестің рекордтар кітабына енгізілген.
Бірақ ұсынылған жаһандық рейтинг жеке бір қала немесе таулы аймақ көрсеткішіне емес, керісінше бүкіл ел аумағы бойынша орташа жауын мөлшеріне негізделген. Үндістан аумағы өте үлкен, онда алып құрғақ далалар, Тар шөлі және жауын-шашын аз түсетін орталық үстірттер бар болғандықтан, жалпы ұлттық орташа көрсеткіш айтарлықтай төмендеп кеткен.
Қорытынды және жұртшылық пікірі
Жылына 3 000 миллиметрден астам жауын-шашын қабылдайтын Колумбия және басқа да тропикалық елдер планетамыздың шынайы «өкпесі» және алып тұщы су көздері болып табылады. Мұндай қатты жауын-шашын бір жағынан жасыл табиғат пен алып ормандарды қамтамасыз етсе, екінші жағынан көшкін мен тасқын сияқты тұрақты қауіптерді тудырады.
Сіздіңше, үнемі жаңбырлы және ылғалды климатта өмір сүру адам өмірі үшін қолайлы ма әлде шуақты және құрғақ аймақтар артық па? Өзіңіз куә болған ең қатты және ұзаққа созылған жауын-шашын қай жерде орын алды? Пікірлеріңізді қалдырыңыз!
Пікірлер 0
…