Yevropaning RFA ONE raketasi sinovdagi nosozlik sababli angarga qaytarildi

Germaniyaning Rocket Factory Augsburg (RFA) aerokosmik kompaniyasi oʻzining RFA ONE deb nomlangan birinchi raketasini sinov maydonchasidan orqaga — angarga qaytarishga majbur boʻldi. Ushbu qaror Yevropaning kosmik sanoatidagi istiqbolli loyihalardan biri boʻlgan mazkur tashabbusning ilk orbital parvoz jadvaliga jiddiy oʻzgartirishlar kiritilishiga sabab boʻldi. Ixbt.com maʼlumotiga koʻra, mutaxassislar sinov jarayonida raketa tizimlarida, xususan, uning baklarida aniqlangan holatni chuqur oʻrganib chiqishni rejalashtirmoqda. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Hodisa Shotlandiyadagi Shetlend orollarida joylashgan SaxaVord kosmodromida oʻtkazilgan sinovlar chogʻida yuz berdi. Kompaniyaning 65 foiz aksiyasiga egalik qiluvchi Germaniyaning OHB aerokosmik korxonasi rahbarining soʻzlariga koʻra, muhandislar sinov natijalari nimani anglatishini toʻliq tushunib yetishlari uchun qoʻshimcha tekshiruvlar oʻtkazishi shart edi. Hozircha nosozlikning aniq tafsilotlari ommaga eʼlon qilinmagan.

Sinov oynasi bekor qilindi va muddatlar oʻzgardi

Mazkur texnik muammo tufayli kosmodrom maʼmuriyati avgust va sentyabr oylariga rejalashtirilgan besh haftalik maxsus start oynasini butunlay bekor qildi. Avvalroq SaxaVord tomonidan eʼlon qilingan ogohlantirishlarda ilk urinish joriy yilning 10-avgustidayoq amalga oshirilishi mumkinligi koʻrsatilgan edi. RFA ONE kompaniya tarixida orbital parvozni amalga oshiruvchi ilk raketa boʻlishi kutilmoqda va u taxminan 0,5 tonna foydali yukni orbitaga olib chiqishga moʻljallangan.

OHB rahbariyati tekshiruvlar toʻliq yakunlangach, raketa yana qaytadan sinov maydonchasiga chiqarilishini bildirdi. Biroq hozircha aniq yangi sana eʼlon qilingani yoʻq va muammoni bartaraf etish uchun qancha vaqt ketishi nomaʼlumligicha qolmoqda. Dastlabki rejalarga koʻra, RFA ONEʼning ilk sinov parvozi 2026-yilning oxiriga moʻljallangan edi.

Yevropa kosmik agentligi koʻmagi va kelajak rejalari

Taʼkidlash joizki, RFA Yevropa kosmik agentligining (ESA) European Launcher Challenge dasturi doirasida moliyalashtirish huquqini qoʻlga kiritgan toʻrtta kompaniya qatoriga kiradi. Mazkur dastur doirasida kompaniya 187 million yevro miqdorida mablagʻ olgan boʻlib, uning dastlabki tranzaksiya qiymati 30 million yevroni tashkil etgan edi. Ushbu mablagʻning bir qismi kelgusida RFA ONE Block 2 versiyasini yaratishga yoʻnaltirilgan boʻlib, uning ilk parvozi 2028-yilga moʻljallangan.

Ushbu yangilangan versiya modernizatsiya qilingan dvigatellar evaziga foydali yuk koʻtarish quvvatini 1,5 tonnagacha oshirishi hamda birinchi bosqichni qayta tiklab, keyinchalik uni takroran foydalanish imkoniyatini taqdim etishi kerak. Shu bilan bir qatorda, OHB Yevropaning ogʻir sinfga mansub Ariane 6 raketasining uchish chastotasini oshirish tashabbusini ham ilgari surmoqda. Hozirda uning yillik parvozlar sonini joriy 9–10 ta martadan 12, 15 yoki hatto 20 tacha yetkazish imkoniyatlari muhokama qilinmoqda.