O‘zbekistonda tabiiy gaz qazib olish hajmi sezilarli darajada kamaydi

Mamlakatimizning energetika tarmog‘i va undagi ishlab chiqarish ko‘rsatkichlari ayni paytda iqtisodiy tahlilchilar hamda keng jamoatchilik diqqat markazida bo‘lib turibdi. Taniqli iqtisodchi Otabek Bakirov yurtimiz energetika tizimidagi joriy holatni baholar ekan, sohadagi inqiroziy alomatlar va pasayish sur’atlari chuqurlashib borayotganiga e’tibor qaratdi. E’lon qilingan eng so‘nggi rasmiy statistik hisobotlar (aprel oyi yakunlari) ham tarmoqning asosiy yo‘nalishlarida pasayish kuzatilayotganini yaqqol tasdiqlamoqda.

Energetika tarmog‘idagi asosiy yo‘qotishlar va pasayish raqamlari

Ishlab chiqarish va yer qa’ridan boyliklarni qazib olish yo‘nalishida qator pasayish ko‘rsatkichlari qayd etildi. Tarmoqlar kesimidagi raqamlar quyidagicha aks etgan:

• Tabiiy gaz hajmi: Bor-yo‘g‘i bir oy ichida ko‘k alanga qazib olish hajmi yana 700 million kub metrga qisqardi va umumiy ko‘rsatkich 3 milliard kub metrgacha tushib qoldi. Eng xavotirlisi, joriy yilning boshidan buyon hisoblaganda umumiy kamayish ko‘lami 2,4 milliard kub metrni tashkil etmoqda.

• Ko‘mir sanoati: Ushbu sohada eng katta pasayish kuzatildi — ko‘mir qazib olish hajmi qariyb 3 baravarga qisqarib, bor-yo‘g‘i 200 ming tonnagacha tushib ketdi.

Xomashyo sohasidagi boshqa ko‘rsatkichlar: Shu bilan bir qatorda, hisobot davrida neft qazib olish ko‘rsatkichi 51,7 ming tonnagacha, gaz kondensati esa 77 ming tonnagacha kamaygani kuzatildi.

Qayta ishlash va umumiy sanoatga ta’siri

Xomashyo yetishmovchiligi, o‘z-o‘zidan, tayyor mahsulotlarni ishlab chiqarish va qayta ishlash zanjiriga ham salbiy ta’sir ko‘rsatmay qolmadi. Xususan, dizel yoqilg‘isini ishlab chiqarish hajmi 100,1 ming tonnagacha, iqtisodiyotning asosiy harakatlantiruvchi kuchi bo‘lgan elektr energiyasini ishlab chiqarish esa 6,9 milliard kVt/soatgacha pasaygan.

Mazkur jarayonlarning umumiy manzarasi quyidagi jadvalda ifodalangan:

Energetika sohasidagi ushbu pasayish fonida, mamlakatimiz umumiy sanoat ishlab chiqarishining o‘sish sur’atlari ham sekinlashgan. Ko‘rsatkich joriy yilning mart oyidagi 8 foizlik marradan, aprel oyi yakunlariga ko‘ra 7,8 foizgacha pasaygan.

Tahlilchi va ekspertlar soha mas’ullari tomonidan ilgari surilayotgan "tizimning tez fursatlarda barqarorlashishi" haqidagi va’dalar va belgilangan muddatlar amalda qanchalik o‘zini oqlashini jiddiy shubha ostiga qo‘ymoqdalar.

Yurtimiz iqtisodiyoti va energetika tizimiga oid eng muhim, rasmiy hamda dolzarb yangiliklarni har doim Zamin sahifalarida kuzatib boring.