NASA koinotda yoqilgʻi quyish shoxobchasini yaratmoqda: Ilk sinovlar muvaffaqiyatli oʻtdi
AQSH Milliy aeronavtika va koinot boshqarmasi (NASA) koinotda kemalarni avtomatik ravishda yoqilgʻi bilan toʻldirish tizimini sinovdan oʻtkazishni boshladi. Ushbu texnologiya kelajakda Oy, Mars va Quyosh tizimining boshqa uzoq nuqtalariga amalga oshiriladigan missiyalar uchun hal qiluvchi ahamiyatga ega boʻlishi kutilmoqda. ixbt.com maʼlumotiga koʻra, yangi tizim koinot kemalarining Yerga bogʻliqligini kamaytiradi. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.
L3Harris kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan kriogenli ulanish tuguni loyihaning asosini tashkil etadi. Mazkur qurilma oʻziga xos avtomatik "yoqilgʻi quyish toʻpponchasi" vazifasini oʻtaydi. U koinot apparatini orbital yoqilgʻi stansiyasi bilan bogʻlab, suyuq vodorod va suyuq kislorod kabi oʻta past haroratli moddalarni xavfsiz oʻtkazishni taʼminlaydi.
Koinot texnologiyasidagi murakkab bosqich
Marshall koinot parvozlari markazi loyiha rahbari Trevis Belcherning taʼkidlashicha, hozirga qadar koinotda ikki apparat oʻrtasida toʻliq avtomatlashtirilgan kriogenli yoqilgʻi quyish jarayoni amalga oshirilmagan. Bu zamonaviy kosmonavtikaning eng murakkab texnik vazifalaridan biri hisoblanadi. Yangi tizimning asosiy ustunligi shundaki, u astronavtlar ishtirokisiz koʻp marotaba ulanish va uzilish imkoniyatiga ega.Muhandislar tizimning moslashuvchanligiga alohida eʼtibor qaratishgan. Mexanizm hatto tutashuv jarayonida biroz noaniqliklar yoki apparatlarning siljishi yuz berganda ham ish qobiliyatini saqlab qoladi. Bu ochiq koinotdagi murakkab sharoitlarda xavfsizlik va ishonchlilikni kafolatlaydigan muhim omildir.
Sinovlarning birinchi bosqichida mutaxassislar harorati -196 °C boʻlgan suyuq azotdan foydalandilar. Qurilma ekstremal sovuq haroratda qayta-qayta ulanib, uning germetikligi va chidamliligi tekshirildi. Shuningdek, real sharoitni modellashtirish maqsadida ataylab mukammal boʻlmagan tutashuv holatlari yaratildi, biroq tizim barcha sinovlardan muvaffaqiyatli oʻtdi.
Uzoq masofali parvozlarda yangi davr
Hozirda ushbu texnologiya ishlab chiqishning dastlabki bosqichida turibdi. Kelajakda NASA uni Oyga qaytish dasturi va Marsga boʻlajak ekspeditsiyalar uchun moslashtirishni rejalashtirmoqda. Orbital yoqilgʻi quyish shoxobchalari koinot parvozlari strategiyasini butunlay oʻzgartirishi mumkin.Agar koinot kemalari yoqilgʻi zaxirasini orbitaning oʻzida toʻldira olsa, ularga Yer yuzidan barcha yoqilgʻini olib chiqish talab etilmaydi. Bu esa quyidagi imkoniyatlarni beradi:
- Koinot kemalarining yuk koʻtarish quvvatini oshirish;
- Uzoq masofali missiyalarning narxini sezilarli darajada arzonlashtirish;
- Kattaroq va murakkabroq ilmiy apparatlarni koinotga uchirish;
- Sayyoralararo parvozlarning davomiyligini uzaytirish.
Izohlar 0
…