Абдуқодир Ҳусановнинг йўли Марказий Осиё учун катта намуна

Қирғизистоннинг Манас шаҳрида жойлашган “Барселона” академиясининг техник директори, Андорра терма жамоаси собиқ футболчиси Алекс Рока ўзбекистонлик ҳимоячи Абдуқодир Ҳусанов ҳақида илиқ ва таҳлилий фикрлар билдирди. У Eurasia Football нашрига берган интервьюсида Ҳусановнинг салоҳияти, “Манчестер Сити”даги ўсиши ва келажакда янада юқори даражага чиқиш имкониятлари ҳақида гапирди.

Суҳбат давомида Рокадан Абдуқодир Ҳусановнинг Хосеп Гвардиола билан ишлаганидан кейин “Барселона”га ўтиши эҳтимоли ҳақида сўралди. “Барселона” тизимида фаолият юритган мутахассис бу саволга жавоб берар экан, аввало Пеп Гвардиоланинг футболдаги ўрнига алоҳида тўхталди.

Унинг таъкидлашича, Хосеп Гвардиола замонавий футболни ўзгартирган мураббийлардан бири ҳисобланади. У “Барселона”да ўйин ҳақидаги тасаввурни бутунлай янги даражага олиб чиққан, кейин эса бу фалсафани бошқа клубларда ҳам давом эттирган.

“Мен учун Хосеп Гвардиола — футболни ўзгартирган мураббий. У “Барселона”да ўйин ҳақидаги тушунчани ўзгартирди, кейин эса бошқа клубларда ҳам бу ишни давом эттирди. Унинг жамоалари энг юқори даражада футбол ўйнайди”, — деди Рока.

Мутахассиснинг фикрича, Абдуқодир Ҳусановда бундай юқори даражадаги футбол учун зарур бўлган бир қатор муҳим сифатлар мавжуд. У кучли, тезкор, бўш ҳудудларда тўғри ҳаракат қила олади ва босим остида ҳам ўйнаш қобилиятига эга.

“Ҳусановда бундай футбол учун аҳамиятли ва керакли бўлган сифатлар бор. У кучли, тезкор, бўш ҳудудларда яхши ҳаракат қилади ва босим остида ҳам ўйнай олади. Замонавий марказий ҳимоячи учун бу жуда муҳим”, — дея таъкидлади у.

Бу баҳо Абдуқодир Ҳусанов учун жуда катта эътироф. Чунки бугунги футболда марказий ҳимоячи фақат тўпни қайтарувчи ёки рақиб ҳужумчисини тўхтатувчи ўйинчи эмас. У ўйинни бошлайди, биринчи пасни беради, прессинг остида тўғри қарор қабул қилади ва жамоанинг умумий тузилишини тушуниши керак.

Рока “Манчестер Сити”да рақобат жуда юқори эканини ҳам алоҳида қайд этди. Унинг фикрича, бу клуб дунёнинг энг яхши жамоаларидан бири бўлиб, у ердаги талаблар оддий эмас. Ҳар бир футболчи доим юқори тезлик, катта босим ва кескин рақобат ичида яшайди.

“Бироқ “Манчестер Сити” — дунёдаги энг яхши клублардан бири. У ерда рақобат жуда юқори, тезлик жуда катта ва талаблар ниҳоятда қаттиқ. Футболчига вақт, мослашиш ва психологик барқарорлик керак бўлади. Унда сифатлар бор. Энди асосий масала — бу жараёндан қандай ўтишидир”, — деди мутахассис.

Бу фикр жуда муҳим. Ҳусановда табиий сифатлар бор, аммо катта клубда муваффақият қозониш учун фақат истеъдод етарли эмас. Мослашиш, руҳий барқарорлик, тактик савод ва ҳар куни ўзини исботлашга тайёрлик ҳам керак. “Сити”да “бир марта яхши ўйнадим” деган режим ишламайди — бу ерда ҳар куни имтиҳон.

Суҳбатда Абдуқодир Ҳусановнинг фаолият йўли ҳам тилга олинди. Ўзбекистонда унинг йўли осон бўлмагани, дарҳол асосий таркибдан жой ололмагани, соғлиқ билан боғлиқ қийинчиликларни бошдан кечиргани, кейин Беларусь, Франция ва Англиягача етиб боргани ҳақида сўралди.

Рока буни бутун минтақа учун катта намуна деб баҳолади. Унинг фикрича, агар Ўзбекистондан чиққан футболчи шундай йўлни босиб ўта олса, демак Марказий Осиёдаги бошқа иқтидорлар учун ҳам эшиклар очилиши мумкин.

“Ҳа, ва бу бутун минтақа учун яхши намуна. Агар Ўзбекистондан чиққан футболчи шундай йўлни босиб ўтса, демак бошқалар ҳам имконият олиши мумкин. Балки скаутлар Марказий Осиёга янада кўпроқ эътибор қарата бошлайди”, — деди у.

Бу сўзлар ўзбек футболи учун алоҳида аҳамиятга эга. Чунки Ҳусановнинг йўли фақат битта футболчининг шахсий муваффақияти эмас. Бу — минтақадаги иқтидорларга ишонч ортиши, скаутлар нигоҳининг Марказий Осиёга қаратилиши ва ўзбек футболчилари учун янги имкониятлар пайдо бўлиши мумкинлигини англатади.

Бироқ Рока яна бир муҳим жиҳатни унутмади. Унинг таъкидлашича, юқори даражада тезкор ва кучли бўлишнинг ўзи етарли эмас. Катта футболда ўйинни тушуниш, вазиятларни олдиндан ўқиш ва босим остида тўғри қарор қабул қилиш ҳал қилувчи аҳамиятга эга.

“Бундай даражада кучли ва тезкор бўлишнинг ўзи етарли эмас. Ўйинни тушуниш, вазиятларни ўқиш ва босим остида тўғри қарор қабул қилиш ҳам керак”, — деди Рока.

Мутахассис Гвардиола тизимида марказий ҳимоячининг роли бутунлай бошқача эканини ҳам тушунтирди. Пеп футболида ҳимоячи шунчаки рақибдан тўпни олиб қўядиган футболчи эмас. У ҳужумларни бошлайди, прессингдан чиқишда иштирок этади ва жамоа тузилишини тўлиқ ҳис қилиши керак.

“Гвардиола тизимида марказий ҳимоячи — бу шунчаки тўпни тортиб оладиган футболчи эмас. У ҳужумларни бошлайди, прессинг остида ҳаракат қилади ва жамоа тузилишини яхши тушунади. Агар Ҳусанов шу сифатларни янада ривожлантира олса, у янада кучли футболчига айланади”, — дея қўшимча қилди у.

Бу Абдуқодир учун аниқ йўналиш. Унинг жисмоний кучи ва тезлиги аллақачон эътироф этилмоқда. Энди эса асосий ўсиш нуқтаси — тактик етуклик, ўйинни олдиндан ўқиш, тўп билан қарор қабул қилиш ва босим остида хотиржам ҳаракат қилишда бўлади.

Рока “Барселона” ва Гвардиола фалсафаси учун Ҳусанов каби футболчи фойдали бўлиши мумкинлигини ҳам тасдиқлади. Унинг фикрича, Пеп футболида ўйинни тушуниш, қарор қабул қилиш тезлиги, тўп билан муомала қилиш, тана ҳолати ва майдондаги бўш ҳудудларни назорат қилиш жуда муҳим.

“Агар футболчи шу жиҳатларда ўсса, у янада кучлироқ бўлади. Ҳусановда бунинг учун яхши асос бор. Қолгани эса меҳнат, вақт ва мослашишга боғлиқ”, — деди мутахассис.

Эслатиб ўтамиз, Абдуқодир Ҳусанов якунланган мавсумда “Манчестер Сити”да асосий фигуралардан бирига айланди. Мавсумни захира ўйинчиси мақомида бошлаган ўзбекистонлик легионер аввалига ўнг қанот ҳимоясида ҳаракат қилди. Кейинроқ эса ўзининг асосий позицияси — марказий ҳимояга қайтиб, “Сити” мудофаа чизиғини ишончли бошқарди.

Барча турнирларда жами 37 та учрашувда иштирок этган Ҳусанов мавсум давомида Англия лигаси кубоги ва Англия кубогини қўлга киритди. Бу натижа унинг Европадаги илк йирик муваффақиятларидан бири бўлди ва ўзбек футболи тарихида алоҳида ўрин эгаллади.

Абдуқодир Ҳусановнинг йўли ҳақиқатан ҳам катта ҳикояга айланмоқда. У Ўзбекистондан чиқди, қийинчиликларни кўрди, турли чемпионатларда тобланди ва ниҳоят дунёнинг энг кучли клубларидан биригача етиб борди. Энди эса у фақат ўз фаолияти учун эмас, балки бутун Марказий Осиё футболининг имижи учун ҳам муҳим фигурага айланмоқда.

Роканинг фикрлари бир нарсани аниқ кўрсатади: Ҳусановда катта футбол учун керакли асос бор. Аммо бу асосни юлдузлик даражасига олиб чиқиш учун меҳнат, вақт, сабр ва Гвардиола талабларига мослашиш керак. Агар у шу жараёндан тўғри ўтса, ўзбек футболида янада каттароқ тарих ёзилиши мумкин.