Aleksandar Vučić parlamentin feshedilmesini duyurdu: Sırbistan'da seçimler ne zaman?

Sırbistan'da siyasi durum yeniden gerginleşti. Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić, ülke parlamentosunu feshetme ve erken genel seçim kararı aldığını açıkladı. Seçimlerin 25 Ekim'de yapılması bekleniyor.

Bu karar sıradan bir erken seçim değil. Sırbistan'da bir sonraki genel seçimlerin aslında Aralık 2027'de yapılması gerekiyordu. Şimdi ise ülke, planlanandan bir yıldan fazla süre önce sandığa gidiyor.

Vučić kararı resmen ne zaman açıklayacak?

Cumhurbaşkanı, 8 Eylül'de Sırbistan Radyo ve Televizyonu yayınında iki önemli belgeyi onaylayacağını söyledi.

Onun ifadesine göre:

«İki kararı imzalamam gerekiyor; Skupština'nın (Parlamento) feshedilmesine ilişkin kararname ve seçimlerin yapılmasına ilişkin karar. Her iki kararı da yarın öğle saatlerinde açıklayacağım. Seçimler 25 Ekim'de yapılacak».

Sırbistan yasalarına göre, parlamentonun erken feshedilmesi durumunda yeni seçimler de belirlenir. Seçim gününe kadar en az 45, en fazla 60 gün kalması gerekmektedir.

Sırbistan neden erken seçime gidiyor?

Bu karar, ülkede yaklaşık iki yıldır devam eden öğrenci öncülüğündeki protestoların gölgesinde alındı.

Protestolar, Kasım 2024'te Novi Sad şehrindeki tren istasyonunda çatının çökmesi ve 16 kişinin hayatını kaybetmesi sonrasında şiddetlendi. Daha sonra öğrenciler ve diğer protestocular, hükümetten sorumluluk talep ederek yolsuzluk ve yönetim sistemine karşı eylemler düzenledi.

Hükümet ise erken seçim yaparak toplumdaki siyasi gerilimi düşürebileceğini savundu. 7 Eylül'de Sırbistan hükümeti, parlamentonun feshedilmesi ve seçim kararı alınması teklifini cumhurbaşkanına resmen sunmuştu.

Vučić cumhurbaşkanlığından sonra başbakan mı olacak?

Sırbistan'daki bu seçimin bir diğer ilginç yönü ise Aleksandar Vučić'in siyasi geleceği.

İktidardaki Sırp İlerleme Partisi, Vučić'i yaklaşan parlamento seçimlerinde parti listesinin başına koymayı ve onu başbakanlık görevine aday göstermeyi planlıyor.

Bu senaryo gerçekleşirse, Vučić cumhurbaşkanlığından başbakanlığa geçebilir.

Yani mesele sadece parlamento yapısının değişmesi değil — Sırbistan liderinin kendisi de ülkenin siyasi sistemindeki konumunu değiştirebilir.

Seçim Vučić için ne anlama geliyor?

Vučić, 2012'den beri Sırbistan siyasetinin merkezinde yer alıyor. Cumhurbaşkanı veya başbakan olarak uzun süredir ülke yönetiminde kilit bir rol oynuyor.

Erken seçim, iktidardaki Sırp İlerleme Partisi için de ciddi bir sınav olacak.

Şu anda seçimlere öğrenci hareketiyle bağlantılı yeni siyasi güçler de hazırlanıyor. Bu durum, seçimi Vučić ve iktidar partisi için eskisinden daha ciddi bir rekabete dönüştürebilir.

Sırbistan'da şimdi nasıl bir süreç başlayacak?

Parlamentonun feshedilmesi ve seçimin resmen ilan edilmesinin ardından seçim kampanyasıyla ilgili süreçler başlayacak.

Önemli tarihler:

Seçim 25 Ekim'de yapılırsa, bu durum Sırbistan'da siyasi güçleri planlanan seçimden çok daha önce sahaya çıkaracak.

Şimdi asıl soru, Vučić'in bir sonraki adımı ne olacak?

Sırbistan'daki siyasi süreçler artık daha ilgi çekici bir hal alıyor. Vučić, parlamentoyu feshetme ve 25 Ekim'de erken seçim yapma planını açıkladı. Partisi ise cumhurbaşkanını başbakan adayı olarak görmek istiyor.

Böylece ülkenin önünde iki önemli mesele duruyor: Vučić liderliğindeki siyasi güçler seçimde üstünlüğünü koruyabilecek mi ve cumhurbaşkanlığından başbakanlığa geçiş planı gerçekleşecek mi?

25 Ekim'deki oylama bu sorulara yanıt verebilir.