ChatGPT Germaniya sudlariga minglab muammo tug‘dirmoqda

Germaniyada ChatGPT yordamida tayyorlangan sud arizalari ko‘payib, sudyalar uchun yangi muammo yuzaga kelmoqda. Ayrim murojaatlar minglab sahifadan iborat bo‘lib, ularda mavjud bo‘lmagan qonunlar va haqiqatda chiqarilmagan sud qarorlari ham keltirilmoqda.

Ma’lum qilinishicha, sun’iy intellektdan foydalanib sudga murojaat qilayotganlar soni sezilarli darajada oshgan. Bu esa sud xodimlarining ish hajmini ko‘paytirib, hujjatlarni tekshirish jarayonini murakkablashtirmoqda.

4500 sahifalik ariza sudyalarni qiynamoqda

Ayrim da’vo arizalarining hajmi 4500 sahifagacha yetayotgani aytilmoqda. Bunday ulkan hujjatlarni ko‘rib chiqish sudyalardan ko‘p vaqt va mehnat talab qiladi.

Muammoning yana bir jihati shundaki, ChatGPT ba’zan huquqiy ma’lumotlarni noto‘g‘ri taqdim etishi mumkin. Xususan, sun’iy intellekt mavjud bo‘lmagan qonunlar yoki amalda qabul qilinmagan sud qarorlarini haqiqiy ma’lumotdek ko‘rsatib qo‘yishi ehtimoli bor.

Natijada sud xodimlari keltirilgan dalillarni, qonun normalarini va sud qarorlarini alohida tekshirishga majbur bo‘lmoqda.

Germaniya hujjatlar hajmini cheklamoqchimi?

Vaziyat jiddiy tus olgach, Germaniya Adliya vazirligi sudlarga topshiriladigan hujjatlar hajmiga cheklov o‘rnatish imkoniyatini ko‘rib chiqmoqda.

Qizig‘i shundaki, sun’iy intellekt keltirib chiqargan muammoni hal etishda ham xuddi shu texnologiyadan foydalanish mumkin. Sudlar haddan tashqari uzun arizalarni tahlil qilish, muhim ma’lumotlarni ajratib olish va hujjatlarni ko‘rib chiqishni tezlashtirish uchun sun’iy intellektni qo‘llashni ko‘rib chiqishi mumkin.

Biroq bunday texnologiyalardan foydalanishda huquqiy ma’lumotlarning aniqligini tekshirish muhimligicha qoladi. Chunki sun’iy intellekt tayyorlagan matn qanchalik ishonarli ko‘rinmasin, undagi har bir qonun va sud qarori haqiqiy bo‘lishi shart.