NASA, Uzaydan Yangınları Tespit Eden AI Sistemini Test Ediyor

ABD'nin NASA uzay ajansı ve Loft Orbital şirketi, AI (yapay zeka) teknolojilerine dayalı yeni nesil uyduları test etmeye başladı. Bu projenin temel amacı, uzay araçlarının Dünya'daki acil durumları, özellikle orman yangınlarını ve çevre kirliliğini insan müdahalesi olmadan bağımsız olarak tespit etmesini sağlamaktır. Ixbt.com, Loft Orbital şirketinden alınan bilgilere dayanarak bu haberi aktarıyor. haber veriyor.

Federated Autonomous Measurement (FAME) programı kapsamında yürütülen bu projenin, uzaydaki veri işleme hızını kökten değiştirmesi bekleniyor. Günümüzde uydular Dünya yüzeyinin görüntülerini çeker ve ardından devasa miktardaki veriyi Dünya'ya iletir. Uzmanlar bu görüntüleri analiz eder ve gerektiğinde diğer araçlara daha detaylı gözlem yapmaları için komut gönderir. Yeni sistem ise tüm analiz süreçlerini doğrudan uzayda gerçekleştirir.

Testlerin ilk aşaması, bu yılın Haziran ayında Loft Orbital şirketinin mevcut uydularından birinde başladı. Uyduya, NASA'nın Jet İtki Laboratuvarı (JPL) tarafından geliştirilen özel bir yazılım yüklendi. Uzmanlar, bu teknolojinin uzay araçlarının birbirleriyle veri paylaşmasına ve kritik olaylara hızlı tepki vermesine olanak tanıdığını belirtiyor.

Uzayda bağımsız karar verme teknolojisi

Proje kapsamında "tip-and-cue" olarak adlandırılan süreç otomatikleştirilecek. Buna göre, bir uydu şüpheli bir nesne (örneğin bir yangın odağı) tespit ettiğinde, derhal diğer araçlara sinyal gönderir. Diğer uydular ise yer istasyonundan komut beklemek yerine, sensörlerini doğrudan o noktaya yönlendirir ve detaylı analize başlar. Bu, zaman tasarrufu sağlamak ve doğal afetleri önlemek açısından kritik öneme sahiptir.

Loft Orbital temsilcisi Paul Lasserre'e göre, daha önce AI modellerinin çok büyük olması ve uzay araçlarının hesaplama gücünün sınırlı olması nedeniyle bu tür sistemlerin uygulanması imkansız görülüyordu. Ancak son aylarda ortaya çıkan kompakt ve "multimodal" düşünme yeteneğine sahip yeni nesil AI modelleri bu engelleri ortadan kaldırdı. Artık uydular, daha az enerji harcayarak karmaşık görüntüleri gerçek zamanlı olarak analiz edebiliyor.

Yeni sistemin çalışma prensibi şu önemli aşamaları içerir:

• Dünya yüzeyinin sürekli olarak uzay devriyesi modunda izlenmesi;
• AI yardımıyla görüntülerdeki anomalilerin (duman, petrol sızıntısı, su seviyesi değişimleri) tespit edilmesi;
• Verilerin Dünya'ya gönderilmeden, araç üzerinde analiz edilmesi;
• Diğer uydulara otomatik olarak görev atanması.

Bu teknolojinin sadece yangınları değil, küresel ekolojik değişimleri izlemede de devrim niteliğinde bir adım olması bekleniyor. Loft Orbital, önümüzdeki yıllarda, özellikle 2027 ve 2028'de, bu otonom sistemin tam kapasiteyle çalışacağı yeni nesil uyduları fırlatmayı planlıyor. Bu da insanlığın gezegenimizi uzaydan daha etkili bir şekilde korumasına imkan tanıyacak.