Atlantik Okyanusu'nda nadir görülen iklim olayı: Dünya hava durumunda beklenmedik değişimler

Pasifik Okyanusu'nda çok güçlü bir El-Niño olayı şekillenirken, meteorologlar Atlantik Okyanusu'nun tropikal kısmında nadir görülen bir iklim anomalisi olan Atlantik Niña'sını kaydediyor. Okyanusun doğu ekvatoral kısmındaki su sıcaklığının alışılmadık derecede düşmesiyle ilişkili olan bu olay, son 40 yılda sadece 5 kez gözlemlendi ve küresel hava durumu sistemi üzerinde önemli bir etki yaratması bekleniyor. Bu konuda Ixbt.com haber veriyor.

Atlantik Niña'sını Pasifik Okyanusu'ndaki ünlü La-Niña ile karıştırmamak gerekir. Her iki olay da suyun soğumasıyla ilgili olsa da, farklı okyanuslarda ve farklı iklim döngüleri çerçevesinde meydana gelirler. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) verilerine göre, eğer Atlantik yüzeyindeki sıcaklık art arda iki mevsim boyunca normalin en az 0,5 derece altında kalırsa, bu durum mevcut on yılın en nadir altıncı vakası olarak resmen onaylanacaktır.

İki farklı anomalinin karşılıklı etkileşimi

Şu anda NOAA haritalarında aynı anda iki zıt manzara yansıyor: Güney Amerika kıyıları yakınında sıcak El-Niño akıntısı ve Afrika'nın güneydoğu kıyılarında soğuk Atlantik Niña'sı bölgesi oluşmuş durumda. Severe Weather Europe portalı uzmanı Andrej Flis, bu iki sistemin doğası gereği farklı olsa da atmosferdeki süreçler üzerinde benzer etkiler gösterdiğini belirtiyor.

Özellikle her iki sistem de Atlantik Okyanusu'nda güçlü kasırgaların oluşma olasılığını azaltıyor. El-Niño, rüzgarın dikey kaymasını güçlendirerek gök gürültülü fırtına sistemlerinin büyük siklonlara dönüşmesini engellerken, Atlantik Niña'sı okyanus suyunun soğukluğu nedeniyle atmosfere ısı ve nem yükselmesini kısıtlıyor. Bu da konveksiyon sürecini zorlaştırarak fırtınaların güçlenmesine izin vermiyor.

Kasırga mevsiminde düşüş

İstatistiksel verilere göre, Atlantik Niña'sı döneminde tropikal siklon sayısı, ters sıcak faz olan Atlantik Niña'sına kıyasla yaklaşık yüzde 50 daha az olmaktadır. 2026 kasırga mevsimi şu ana kadar beklenenden çok daha zayıf ilerliyor. Örneğin, Temmuz ayı ortasına kadar genellikle iki isimlendirilmiş fırtınanın oluşması gerekirken, bu yıl sadece "Arthur" tropikal fırtınası kaydedildi.

Şu anda ABD Ulusal Kasırga Merkezi (NHC) iki yeni siklonun oluşabileceği bölgeyi izliyor, ancak bunların güçlenme olasılığı çok düşük (yüzde 10-20) olarak değerlendiriliyor. Pasifik Okyanusu'nda ise durum tamamen farklı: El-Niño etkisindeki sıcak sular fırtınaların aktif oluşumuna zemin hazırlıyor, özellikle "Elida" tropikal fırtınası şu anda karadan uzakta batıya doğru ilerliyor.

El-Niño ve Atlantik Niña'sının kombinasyonu ABD kıyıları için büyük kasırga riskini azaltıyor olsa da, uzmanlar rehavete kapılmamayı tavsiye ediyor. Çünkü okyanustaki iklimsel aktivitenin zirvesi genellikle Ağustos ayına denk gelir ve durum her an değişebilir. Özbekistan gibi karasal bölgeler için bu tür okyanus anomalileri doğrudan bir risk oluşturmasa da, küresel hava kütlelerinin hareketini değiştirerek uzun vadeli yağış ve sıcaklık tahminlerini etkilemektedir.