Трамп Зеленский ҳақида фикрини ўзгартирди: «У мард инсон»

АҚШ президенти Доналд Трамп Украина бўйича позициясини яна бир бор ўзгартириб, Владимир Зеленскийнинг уруш шароитидаги ҳаракатларига ижобий баҳо берди.

24 июнь куни Оқ уйда НАТО бош котиби Марк Рютте билан бўлиб ўтган учрашув чоғида Sky News мухбири Марк Стоун Трампдан Зеленскийнинг ҳозирги вазиятда устунликка эришаётган-эришмаётгани ҳақида сўради.

«Унинг ишлари ёмон эмас. Нима бўлганда ҳам, у таслим бўлмаяпти. Икки томондан жуда кўп одам ҳалок бўлмоқда, аммо менимча, у вазиятни яхши уддалаяпти. Унинг мард инсон эканини тан олмасдан илож йўқ. Қуроллари ҳам, одамлари ҳам ажойиб. Улар ҳақиқий жангчилар», — деди Трамп.

Ушбу баёнот АҚШ президентининг Украинага нисбатан муносабатида навбатдаги сезиларли ўзгариш сифатида баҳоланмоқда.

Бир кун аввал Зеленский кечки видеомурожаатида Украинанинг Россия ҳудудидаги узоқ масофали зарбалари натижаларини сарҳисоб қилган эди. Унинг айтишича, нефтни қайта ишлаш заводларига қилинган ҳужумлар туфайли Россиянинг 60 дан ортиқ ҳудудида ёқилғи танқислиги кузатилмоқда.

Зеленский Россия ҳукумати ҳаво ҳужумидан мудофаа тизимларини Москва ва Валдайни ҳимоя қилишга кўпроқ йўналтираётганини, бу эса мамлакатнинг бошқа қисмларини заифлаштираётганини таъкидлади.

Украина раҳбари, шунингдек, Россияни тинчликни танлашга мажбур қилиш учун ҳамкорлар кўмаги зарурлигини айтди.

«Операцияларимиз, жумладан, Қримдаги ҳаракатларимиз аниқ режалаштирилган. Агар G7 доирасида ҳамкорларимиз билан муҳокама қилинган имкониятлар Украинага тақдим этилса, Россияни тез орада тинчликни танлашга мажбур қиладиган шароитни яратишимиз мумкин», — деди Зеленский.

Трампнинг Украина масаласидаги позицияси ўзгараётганининг дастлабки жиддий белгилари 15–17 июнь кунлари Франциянинг Эвиан шаҳрида ўтказилган G7 саммитидан кейин кўрина бошлади.

Саммитдан сўнг Франция президенти Эммануэл Макрон Трамп Украинага нисбатан ёндашувида «ҳақиқий ўзгариш» намоён қилганини таъкидлади.

Financial Times манбаларининг билдиришича, Украинанинг Россия ичкарисидаги нишонларга зарба бериш кампанияси Трампда катта таассурот қолдирган. Kyiv Independent эса украиналик юқори мартабали мансабдорга таяниб, Трамп шахсий мулоқотларда Зеленскийни Россияга қарши янада дадил ҳаракат қилишга чақирганини ёзди.

Бироқ Вашингтоннинг позицияси тўлиқ ўзгарган, деб айтишга ҳали эрта. Foreign Policy нашрининг қайд этишича, Оқ уй Украинага нисбатан аста-секин хайрихоҳроқ муносабат билдираётган бўлса-да, Москвага қарши кескин баёнотлар беришдан тийилмоқда.

Европалик амалдорлардан бири Оқ уйдан Россиянинг уруш билан боғлиқ ҳаракатларини очиқ қоралаш сўралганини, аммо АҚШ маъмурияти бу музокараларга зарар етказиши мумкинлигидан хавотирланиб, таклифни рад этганини билдирди.

Reuters маълумотига кўра, Вашингтон позициясидаги ўзгариш Москвада норозиликни кучайтирган.

Россия ташқи ишлар вазири Сергей Лавров 23 июнь куни Москвада ўтказилган форумда АҚШнинг Украина бўйича кейинги режалари Россияга тушунтирилмаганини айтди.

«Аляскадаги жараён Европа ҳаракатлари сингари Киев режимини қайта қуроллантириш учун вақт ютишга мўлжалланган, деб ўйлашни истамасдим. Лекин амалда шундай бўлиб чиқди», — деди Лавров.

Россия ТИВ раҳбари Москва G7 саммитида нималар муҳокама қилинганини ва Вашингтоннинг келгуси йўналиши қандай бўлишини аниқ билмоқчи эканини ҳам қўшимча қилди.

Шу тариқа, Трампнинг Зеленский ҳақидаги илиқ фикрлари АҚШнинг Украинага нисбатан сиёсатида маълум бурилиш бўлаётганини кўрсатмоқда. Бироқ Оқ уйнинг Москва билан муносабатларда ҳали ҳам эҳтиёткор позицияда қолаётгани вазиятнинг мураккаблигини сақлаб турибди.