Нефть бозорида "портлаш": нархлар 2022 йилги рекордга яқинлашмоқда

Жаҳон нефть бозорида нархлар шиддат билан кўтарилишда давом этмоқда. 23 октябрь кунги савдоларда эталон ҳисобланган шимолий денгиз нефти Brent нархи бир баррель учун 113,7 долларгача етди, кунлик савдолар давомида эса ҳатто 114 доллардан ошиб кетди.

Гарчи бу кўрсаткич баҳордаги қисқа муддатли 118 долларлик чўққилардан бироз паст бўлса-да, бозордаги геосиёсий вазиятнинг кучайиши сабабли нархлар 2022 йилги 122 долларлик тарихий рекордни янгилаш сари дадил ҳаракатланмоқда.

Нима учун нархлар кескин кўтарилмоқда? Асосий омиллар

Халқаро экспертлар нефть нархининг кўтарилишини таъминотдаги жиддий узилишлар ва хатарлар билан изоҳламоқда:

• Saudi Aramco штаб-квартирасининг эвакуация қилиниши: Саудия Арабистони ва яманлик хусийлар ўртасидаги тўқнашувлар кескинлашуви ортидан дунёнинг энг йирик нефть экспортчиси саналган «Saudi Aramco» компанияси Форс кўрфази бўйидаги Даҳрон шаҳрида жойлашган бош қароргоҳидан ходимларини фавқулодда эвакуация қилди;

• Ливиядаги қувурларнинг ёпилиши: Ливия Миллий нефть корпорацияси Ҳамада ва Таҳара конларини Завия порти билан боғловчи нефть қувури клапани ёпилганини эълон қилди. Бу эса иккала конда қазиб олиш ҳажмининг сезиларли қисқаришига олиб келди;

• Танкерлар ва юк ташиш инқирози: UBS таҳлилчиси Жованни Стауново таъкидлашича, логистика хатарлари ва танкерларни ижарага олиш (фрахт) ставкаларининг ҳаддан ташқари ошиши бозорда реал таклиф тақчиллигини келтириб чиқарди;

• Эрон омили ва геосиёсий муҳит: Яқин Шарқдаги кенг қамровли эскалация нефть инфратузилмасига тўғридан-тўғри хавф солиб, инвесторларни нархларга катта хатар устамасини қўшишга мажбур қилмоқда.

Urals нархи 100 доллардан ошди: Кутилмалардан 60% юқори

Глобал бозордаги нархларнинг кўтарилиши Россия нефтининг нархига ҳам тўғридан-тўғри таъсир кўрсатди:

• 100 долларлик довон ошиб ўтилди: Россиянинг Urals маркали нефти бозорларда бир баррель учун 100 доллардан юқори нархларда сотилмоқда;

• Reuters баҳоси: Агентлик таҳлилига кўра, октябрь ойида Urals бўйича ўртача нарх кўрсаткичи Россия ҳукуматининг дастлабки режа ва кутилмаларидан 60 фоизга юқори бўлиши кутилмоқда.

XS.com таҳлилчиси Линь Тран қайд этганидек, ҳозирда бозор иштирокчилари асосий эътиборни мавжуд узилишларнинг қанча давом этишига қаратмоқда — агар инфратузилмани тиклаш чўзилса, нефть нархи 122 долларлик довондан ҳам юқорилаб кетиши мумкин.