Germaniyada aholining Fridrix Mersga ishonchi nega keskin tushib ketdi?

Yevropaning eng yirik iqtisodiyoti hisoblangan Germaniyada hukumatga nisbatan ijtimoiy norozilik va pessimistik kayfiyat yangi rekord darajaga yetdi. Nufuzli INSA sotsiologiya instituti tomonidan 14–17 avgust kunlari o‘tkazilgan keng qamrovli so‘rovnoma natijalari nemislarning aksariyati kansler Fridrix Mers rahbarligidagi hukumat mamlakat iqtisodiyotini inqirozdan olib chiqishiga ko‘zi yetmayotganini ko‘rsatdi.

Tadqiqotda ishtirok etgan respondentlarning naqd 65 foizi yaqin kelajak bo‘yicha salbiy fikr bildirib, iqtisodiy vaziyatning o‘nglanishiga umuman ishonmasligini ma’lum qilgan.

Nemislarni nima tashvishga solmoqda?

So‘rovnoma ishtirokchilari Germaniya oldida turgan eng keskin va hal etilishi shart bo‘lgan ikkita bosh muammoni ko‘rsatib o‘tdi:

• Migratsiya inqirozi (28%): Aholi qochqinlar oqimi va migratsiya nazoratining sustligini birinchi raqamli xavf deb hisoblaydi;

• Iqtisodiy muammolar (26%): Ishlab chiqarishning qisqarishi, inflyatsiya va narx-navo o‘sishi ikkinchi asosiy tashvish sifatida qayd etildi.

Pessimizm nafaqat davlat miqyosida, balki fuqarolarning shaxsiy budjetida ham yaqqol sezilmoqda. Qatnashchilarning 51 foizi yaqin oylarda o‘z shaxsiy moddiy ahvoli yanada yomonlashishini kutmoqda. Moliyaviy holati yaxshilanishiga umid qilayotgan optimistlar esa bor-yo‘g‘i 11 foizni tashkil etdi.

Kansler siyosatchilar reytingida 20-o‘rinda: Antirekord

Fridrix Mersning shaxsiy siyosiy obro‘si ham keskin pasayishda davom etmoqda:

• Eng oxirgi o‘rin: Germaniyaning yetakchi siyosatchilari orasida o‘tkazilgan reytingda kansler 20-o‘rinni egallab, ro‘yxatning eng tubida qolmoqda;

• 10 balldan 2,51 ball: 10 ballik tizimda baholangan bahorgi-yozgi natijalarga ko‘ra, Mers jamiyat tomonidan bor-yo‘g‘i 2,51 ball bilan baholandi.

Inqirozning asl sabablari

Germaniya so‘nggi yillarda uzoq davom etayotgan tuzilmaviy iqtisodiy inqiroz changalida qolmoqda:

• Energetika zarbasi: Rossiya gazi yetkazib berilishi to‘xtaganidan so‘ng nemis sanoati qimmat xomashyo tufayli raqobatbardoshligini sezilarli darajada yo‘qotdi;

• Yaqin Sharqdagi keskinlik: Mojarolar xalqaro logistika va savdo yo‘llariga qo‘shimcha bosim yuklab, energoresurslar bozoridagi beqarorlikni yanada chuqurlashtirdi.

Jamiyatdagi pessimistik kayfiyat va kansler reytingining qulashi Berlinda siyosiy va iqtisodiy qarorlarni qayta ko‘rib chiqish bo‘yicha bosimni keskin oshirmoqda.