Garvarddagi jasad qismlari janjali $53 millionga tushdi

Garvard tibbiyot maktabi sobiq morg mudiri tomonidan donorlarning jasad qismlari o‘g‘irlanib, qora bozorda sotilgani bilan bog‘liq da’volarni hal qilish uchun 53 million dollar to‘lashga kelishdi. Kelishuv hali sud tomonidan tasdiqlanishi kerak.

Garvard tibbiyot maktabi dekanlari Jorj K. Deyli va Bernard S. Chang sobiq morg mudiri Sedrik Lojning qilmishlarini “jirkanch va qabul qilib bo‘lmaydigan” deb atab, bu muassasa qadriyatlariga jiddiy xiyonat ekanini ta’kidladi.

Kelishuv doirasida jami 53 million dollarlik ikkita jamg‘arma tashkil etiladi. Mablag‘lar jasadlari noto‘g‘ri muomala qilingan yoki sotilgan bo‘lishi mumkin bo‘lgan donorlarning 47 nafar yaqini tomonidan kiritilgan da’volarni hal qilishga yo‘naltiriladi.

Kelishuv 2018 yil 1 yanvardan 2023 yil 31 martgacha Garvardning Anatomik hadya dasturi orqali o‘z tanasini tibbiy ta’lim va tadqiqotlarga bag‘ishlagan insonlarning yaqinlariga taalluqli bo‘ladi.

Garvard Loj aynan qaysi donorlarning jasad qismlarini olib ketganini aniqlay olmasligini bildirgan. Universitet 2023 yilda u qo‘lga olinganidan keyin federal tergovchilar ma’lumotlari va boshqa hujjatlarni o‘rganib, ehtimol jabrlangan donorlarni aniqlashga harakat qilgan.

Loj o‘tgan yili inson jasad qismlarini o‘g‘irlash va sotishda aybini tan olganidan so‘ng 8 yilga qamalgan. Prokurorlar u jasadlardan miya, teri, qo‘l va yuz qismlarini olib, Pensilvaniya va boshqa shtatlardagi xaridorlarga yuborganini ma’lum qilgan.

Uning rafiqasi Deniz Loj ham unga yordam bergani uchun bir yildan ortiq muddatga qamalgan. Lojdan jasad qismlarini sotib olgan yana olti kishi ham aybini tan olib, qamoq jazosiga hukm qilingan.

Jinoyatning eng dahshatli holatlaridan birida Loj inson terisini uni maxsus ishlov berib, kitob muqovasi tayyorlashda ishlatmoqchi bo‘lgan xaridorga yetkazib bergan.

Odatda Garvardda tibbiy ta’lim va tadqiqotlarda foydalanilgan donor jasadlari oilalarga qaytariladi yoki krematsiya qilinadi. Loj esa krematsiyadan oldin jasad qismlarini olib ketgan. Universitet bu ishlar uning ruxsatisiz amalga oshirilganini ta’kidlagan.

Kelishuvga muvofiq, Garvard jabrlangan oilalarga Lojning harakatlarini qoralovchi rasmiy bayonot taqdim etadi. Shuningdek, 2027–2028 o‘quv yilidan anatomik donorlar sharafiga tibbiyot talabalari uchun har yili moliyaviy yordam stipendiyasi ta’sis etish rejalashtirilgan.

Universitet, shuningdek, 2023 yilda Anatomik hadya dasturini tekshirgan mustaqil ekspertlar komissiyasi tavsiyalarini amalga oshirganini ma’lum qildi.