Muhammad Saloh Trabzonda o‘tirgan oddiy tosh muxlislar uchun «ziyoratgoh»ga aylandi (video)
Zamonaviy futbol yulduzlarining mashhurligi ba’zan tasavvur qilib bo‘lmas, hayratlanarli darajaga yetishi mumkin. «Liverpul» va Misr milliy terma jamoasi yetakchisi Muhammad Saloh Turkiyaning Trabzon viloyati tog‘larida ta’til o‘tkazayotib, shunchaki tabiat bag‘rida dam olish asnosida oddiy bir qoya toshi ustida o‘tirgan holda suratga tushadi va uni ijtimoiy tarmoqdagi sahifasiga joylaydi. Ana shu oddiygina fotosurat Turkiyada chinakam «ijtimoiy portlash»ga sabab bo‘ldi: futbol yulduzi dam olgan yaylovga mahalliy aholi va muxlislar tomonidan darhol «Salah Yaylası» («Saloh yaylovi») nomi berilib, maxsus belgi va bayroq o‘rnatildi.
Natijada kimsasiz tog‘ bag‘riga yuzlab odamlar oqib kela boshladi — tog‘ yonbag‘irlarida mashinalarning uzun tirbandligi yuzaga keldi, odamlar esa Saloh o‘tirgan o‘sha tosh ustida rasmga tushish uchun navbatda turishmoqda. Hatto ayrim muxlislar misrlik futbolchi sharafiga fir’avnlar libosini kiyib kelib suratga tushayotgan bo‘lsa, boshqalari futbolchi o‘tirgan toshni ehtirom bilan o‘pib, unga tavof darajasida munosabat bildirmoqda. Birgina post tufayli tashlandiq tog‘ qishlog‘i kutilmaganda mintaqaning eng ommabop sayyohlik nuqtasiga aylandi.
Xo‘sh, ijtimoiy tarmoqlar asrida media ta’sir kuchi qanday qilib oddiy toshni «muqaddas qadamjo» darajasiga ko‘tardi, mahalliy aholi bu kutilmagan turizm bumidan qanday foyda ko‘rmoqda va mashhurlik chegarasi qayerda tugaydi?
«Toshga navbat, fir’avn liboslari va tog‘dagi tirbandlik»: Voqeaning 5 ta asosiy nuqtasi
Trabzonda yuz bergan hayratlanarli hodisaning eng muhim tafsilotlari:
Shunchaki bir surat: Muhammad Saloh tog‘li hududdagi soy bo‘yida oddiy tosh ustida o‘tirgan suratini joylashtirdi va shu bilan hammasi boshlandi;
«Saloh yaylovi» paydo bo‘ldi: Ishqibozlar ushbu yaylovga rasman peshlavha yasab, «Salah Yaylası» va «Trabzonspor» bayrog‘ini qadab qo‘yishdi;
Tog‘ yo‘llaridagi tirbandlik: Yuzlab avtomobillar va sayyohlar ushbu manzilga yopirilib, tor tog‘ yo‘lida katta tiqilinch keltirib chiqardi;
Toshni o‘pish va navbatlar: Muxlislar yulduz futbolchi o‘tirgan toshga chiqish uchun navbatda turib, ayrimlari uni o‘pishgacha borib yetdi;
Fir’avn obrazidagi sahnalar: «Misr qiroli»ga hurmat sifatida turkiyalik ishqibozlar tosh ustida qadimgi Misr fir’avnlari kiyimida suratga tushmoqda.
Trabzondagi «Saloh effekti»: Oddiy qishloqning turistik portlashi
Hodisa tafsilotlari va yuzaga kelgan manzara taqqosi:
Ko‘rsatkichlar va mezonlar | Saloh tashrifidan oldin | Saloh suratidan keyingi holat |
Hudud nomi va maqomi | Kimsasiz, nomsiz tog‘ yaylovi | «Salah Yaylası» (Saloh yaylovi — rasmiy belgili) |
Odamlar oqimi | Faqat kam sonli chorvadorlar | Yuzlab muxlislar va kunlik sayyohlar oqimi |
Yo‘llardagi vaziyat | Bo‘sh va ochiq tog‘ yo‘llari | Avtomobillarning uzundan-uzoq tirbandligi |
E’tibor obyekti | Soy bo‘yidagi oddiy dala toshi | Muxlislar o‘padigan va navbatda turadigan «eksponat» |
Kreativ harakatlar | Yo‘q | Fir’avn liboslarida fotosessiyalar uyushtirish |
Iqtisodiy va media ta’sir | Nol media qiymat | Millionlab ko‘rishlar va bepul hududiy marketing |
Media va ijtimoiy psixologiya ekspertizasi: Bu hodisa ortida nima yotibdi?
Madaniyatshunoslar, marketologlar va jamoatchilik tahlilchilarining xulosalari:
Shaxsga sig‘inish va zamon kumirlari: Inson tabiatida o‘zi sevgan va yuksaklikka ko‘targan qahramonlari tekkan narsalarga o‘zgacha ma’no yuklash mayli bor; Salohning millionlab muxlislari uchun u o‘tirgan tosh shunchaki mineral emas, balki afsonaning energiyasi tekkan ramzga aylanib qoldi;
«Instagram-turizm» qudrati: Bugungi dunyoda vizual kontent va ijtimoiy tarmoqlar turizm geografiyasini bir soniyada o‘zgartira oladi; hech qanday reklama budjetisiz, bitta yulduzning tasodifiy posti butun boshli viloyatga katta sayyohlik oqimini jalb qildi;
Fanatlik va chegaralar: Muxlislarning toshni o‘pishi yoki fir’avn kiyimida kelishi tarmoqlarda bir vaqtning o‘zida kulgi va ajablanish uyg‘otmoqda; ekspertlar bunday holatlarni ommaviy psixozdan ko‘ra, ko‘proq hazil-mutoyiba va trend ortidan quvish sifatida izohlamoqda;
Trabzon iqtisodiyoti uchun kutilmagan sovg‘a: Mahalliy munitsipalitet va aholi uchun bu vaziyat tabiiy marketing tramplinidir; agar hududda tegishli infratuzilma yaratilsa, «Saloh yaylovi» Turkiyaning Qora dengiz bo‘yidagi eng serdaromad sayyohlik nuqtalaridan biriga aylanishi mumkin.
Muhammad Salohning birgina tabiat qo‘ynidagi hordig‘i bugungi dunyoda axborot va shuhrat chegara bilmasligining yana bir yorqin timsoliga aylandi.
Sizningcha, futbol yulduzi o‘tirgan oddiy tosh uchun tog‘larga borish va navbatda turishni chinakam muhabbat deb baholash kerakmi yoki bu mantiqsiz muxlislik darajasimi? Agar sevimli yulduzingiz shunday joyga borsa, siz ham u yerni ko‘rish uchun yo‘lga chiqarmidingiz? Shaxsiy fikr-mulohazalaringizni izohlarda qoldiring va tarmoqlarni larzaga solayotgan ushbu qiziqarli voqeani barcha futbol ixlosmandlariga ulashing!
Izohlar 0
…