Ko‘chmas mulk ijarasi shartnomasini ro‘yxatdan o‘tkazish tartibi belgilandi

Uy-joy yoki tijorat maqsadlaridagi binolarni ijaraga berish va olish kundalik hayotimizda eng ko‘p duch keladigan jarayonlardan biridir. Biroq shu paytgacha uzoq muddatli ijara shartnomalarini rasmiylashtirish va davlat ro‘yxatidan o‘tkazishda kim mas’ul ekanligi borasida mulkdor va ijarachi o‘rtasida ko‘plab tushunmovchiliklar, bahsli vaziyatlar yuzaga kelayotgan edi. Endilikda bu kabi nizolarga butunlay chek qo‘yilmoqda. O‘zbekistonda bir yildan ortiq muddatga mo‘ljallangan ko‘chmas mulk ijarasi shartnomalarini davlat ro‘yxatidan o‘tkazish masalasidagi mavjud huquqiy bo‘shliqlar uzil-kesil bartaraf etilmoqda. Yangi ishlab chiqilgan qonun loyihasi ikki tomonning ham majburiyatlari hamda mas’uliyatini aniq va shaffof tarzda taqsimlab beradi.

Mazkur yangi islohot doirasida hayotimizga kirib kelayotgan eng asosiy va muhim o‘zgarishlar bilan tanishing:

• Mas’ul shaxs aniq belgilandi: Ijara huquqini davlat idoralarida rasmiy ro‘yxatdan o‘tkazish majburiyati endilikda rasman va qonuniy tarzda faqatgina bino egasi (mulkdor) yoki uning qonuniy asosda tayinlangan ishonchli vakili zimmasiga yuklatiladi.

• Ixtiyoriy shartnoma bandi: Ijaraga beruvchi va ijaraga oluvchi o‘zaro kelishgan holda, hujjatni ro‘yxatdan o‘tkazish javobgarligini ijarachining zimmasiga yuklash to‘g‘risida shartnomaga alohida maxsus band kiritishlari ham mumkin. Bu tomonlarga qo‘shimcha qulaylik yaratadi.

• Avtomatik ayblov va jarimalar: Agar tuzilgan rasmiy shartnomada yuqoridagidek alohida band ko‘rsatilmagan bo‘lsa, hujjatning o‘z vaqtida ro‘yxatdan o‘tmagani va buning ortidan kelib chiqadigan barcha huquqiy jarimalar uchun faqatgina uy yoki bino egasi javobgar hisoblanadi.

Amaliyotga tatbiq etilayotgan ushbu tizimli yangilanishlar ko‘chmas mulk bozorining barcha ishtirokchilari haq-huquqlarini davlat tomonidan ishonchli himoya qilishga xizmat qiladi. Eng asosiysi, kelgusida yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan turli kelishmovchiliklar paytida tomonlarning bir-birini asossiz ayblashiga yo‘l qo‘ymaydi hamda mamlakatimizda qonun ustuvorligini ta’minlash va nazorat qilish tartibini sezilarli darajada soddalashtiradi. Endi ko‘chmas mulkni ijaraga berish ham, olish ham ancha xavfsiz va tartibli tus oladi.

Yurtimizdagi eng so‘nggi huquqiy islohotlar, qonunchilikdagi muhim o‘zgarishlar va kundalik hayotimizga oid eng ishonchli, foydali, eksklyuziv xabarlarni hamisha Zamin sahifalarida biz bilan birgalikda kuzatib boring!