Украина дронларини чалғитиш: Россия юк машиналарни зебра каби бўямоқда

Жаҳон ҳарбий тўқнашувлар тарихида янги технологиялар, айниқса, сунъий интеллект ва учувчисиз учиш аппаратлари (дронлар)дан фойдаланиш кундан-кунга янгича усул ва тактикаларни юзага келтирмоқда. Бугунги кунда фронт чизиғида нафақат қурол-яроғлар, балки ниқобланиш ва СИ (сунъий интеллект) алгоритмларини алдаш борасида ҳам ҳақиқий "ақллар жанги" кетмоқда. Германиянинг нуфузли «Bild» нашри хабарига кўра, Россия ҳарбий кучлари Украина дронларидан ҳимояланиш мақсадида ўз таъминот автомобилларининг ташқи қиёфасини кутилмаган тарзда ўзгартиришни бошлашган.

Ижтимоий тармоқлар ва ҳарбий блогерлар томонидан тарқатилаётган фотосуратларда Россия армиясининг асосий кучи ҳисобланган «КамАЗ» ва «Урал» ҳарбий юк машиналари одатдаги ҳарбий ниқобланиш (камуфляж) рангларидан воз кечиб, қора-оқ йўл-йўл чизиқларга бўялаётгани акс этган.

Сунъий интеллект алгоритмларини чалғитиш стратегияси

Ушбу ўзига хос ва ғаройиб усул замирида замонавий технологияларни алдаш режаси ётибди. Ҳарбий экспертларнинг фикрига кўра, вазият қуйидагича изоҳланмоқда:

• Алгоритмлар адашуви: Украина армияси фойдаланаётган энг замонавий дронлар сунъий интеллект негизида ишлайди ва нишонни техник контурлари (шакли) орқали танийди.

• Контраст чизиқлар эффекти: Машина корпусига чизилган ўта фарқ қилувчи (контрастли) оқ ва қора чизиқлар рақамли тизим алгоритмларининг объект шаклини тўғри аниқлашига ва уни юк машинаси сифатида қабул қилишига жиддий халақит бериши мумкин.

Бироқ, бундай ибтидоий ниқобланиш услубининг самарадорлиги ҳарбий оламда катта баҳсларга сабаб бўлмоқда. Сабаби, замонавий учувчисиз қурилмалар нишонни фақатгина оддий оптик камералар орқали қидирмайди. Улар кучли тепловизорлар (иссиқлик сезувчи мосламалар) ва бошқа махсус сенсорлар билан жиҳозланган бўлиб, машина двигателидан чиқаётган иссиқликни масофадан туриб пайқай олади.

Фронт чизиғидаги муносабатлар ва таъминот уруши

Ушбу янгиликка Украина ҳарбий қўмондонлиги анча кинояли ва қатъий муносабат билдирди. Украина масъул офицери Николай Колесник вазиятни қуйидагича изоҳлади:

«Улар ўз техникаларига зебраларни, туяқушларни ёки каркидонларни — нимани чизишмасин, бундан қатъи назар, биз барибир нишонни аниқлаймиз ва уларни йўқ қиламиз».

Айни пайтда Украина қуролли кучлари Россия армиясини таъминот ва логистика тизимидан узиб қўйишга қаратилган кенг қамровли операцияларни амалга оширмоқда. Ушбу ҳаракатлар нафақат тўқнашув чизиғида, балки Россия ичкарисидаги чегара ҳудудларида ҳам фаол олиб бориляпти.

Логистиканинг заифлашуви — ҳужумнинг тўхташи демакдир

Ҳарбий ҳаракатларда таъминот занжирининг аҳамияти қуйидаги қисқа таҳлилий жадвалда ўз аксини топган:

Украина рақамли трансформация вазири Михаил Федоров ҳам ушбу тактиканинг аҳамиятига тўхталиб: «Россия ҳарбий логистикаси қанчалик кўп ва аёвсиз тугатилса, уларнинг фронтдаги ҳужумкор ҳаракатлари шунчалик тез сусаяди ва камаяди», — дея алоҳида таъкидлаб ўтган.

Замин шарҳи: Ушбу ҳолат замонавий урушлар нафақат жисмоний куч, балки юқори технологиялар ва СИ алгоритмлари курашига айланганини яна бир бор исботламоқда. Машиналарни ҳайвонлар териси рангларига бўяш билан дронларни қисман чалғитиш мумкиндир, бироқ иссиқлик сенсорлари ва радарлар ривожланган асрда бу усул узоқ вақт хизмат қила олмайди. Фронтдаги таъминот занжирларининг бузилиши эса яқин келажакда умумий ҳарбий ҳаракатлар йўналишини тубдан ўзгартириб юбориши мумкин. Жараёнларни диққат билан кузатишда давом этамиз.

Дунё ҳамжамиятидаги энг шов-шувли геосиёсий воқеалар, замонавий ҳарбий технологиялар таҳлили ва халқаро майдондаги энг қайноқ янгиликларни ҳар доим Замин саҳифаларида биз билан биргаликда кузатиб боринг!