Қора денгизда нефть танкерига дрон ҳужуми: Қозоғистон ТИВ кескин баёнот берди

19 июлдан 20 июлга ўтар кечаси Қора денгиздаги Каспий қувурлари консорциумининг (КҚК/КТК) денгиз терминалида Қозоғистон нефтини юклаётган NELSA танкерига дрон ҳужум қилди. Ҳужум оқибатида кемада ёнғин содир бўлган, аммо тезкор чоралар туфайли олов ўчирилган.

Zamin.uz ҳодиса тафсилотлари, кеманинг ҳолати ва Қозоғистоннинг расмий муносабатини тақдим этади.

1. Ҳужум тафсилотлари: NELSA танкерида нима юз берди?

КТК матбуот хизмати маълумотларига кўра, NELSA танкери ВПУ-1 портатив причал қурилмаси ёнида нефть юклаётган вақтда дрон кеманинг ўнг бордидаги қуйруқ қисмига — устқурма ва машина-қозон бўлими оралиғига келиб тушган.

• Ёнғин ва уни ўчириш: Дрон зарбаси оқибатида танкер палубаси ва бўлинмаларида ёнғин чиққан. Юклаш бригадаси ва КТК авария хизматлари бир неча соат давомида ёнғинни тўлиқ бартараф этган.

• Оқибатлар: Жабрланганлар ва денгизга нефть тўкилиш ҳолатлари қайд этилмаган. Ҳозирда кеманинг техник ҳолати ва етказилган зарар миқдори баҳоланмоқда.

Танкер ҳақида маълумот: NELSA (IMO 9408205) 2010 йилда қурилган бўлиб, илгари FRONT NJORD ва FAST KATHY номлари билан аталган. Ушбу кема Буюк Британия (2024 йил декабрь), Европа Иттифоқи (2025 йил май), АҚШ, Канада, Швейцария, Австралия ва Украина томонидан санкциялар рўйхатига киритилган.

2. КТК терминалидаги кетма-кет ҳужумлар

Сўнгги кунларда Қозоғистон нефтини ташувчи танкерларга ва КТК терминали атрофига қилинган дрон ҳужумлари кескин кўпайди:

• 18 июль: КТК терминали яқинида Nordic Zenith танкерига дрон ҳужуми уюштирилди.

• 19 июль: Қозоғистон нефтини юклашда иштирок этаётган ASIA ва NISSOS IOS танкерларига дронлар зарба берди. Кемаларда ёнғин чиқди, аммо нефть тўкилишининг олди олинди ва юклаш ишлари ўша куни кечқурун қайта тикланди.

• 2026 йил январь: Қора денгизда консорциумнинг денгиз терминали томон ҳаракатланаётган учта танкерга ҳужум қилинган эди.

3. Қозоғистоннинг кескин реакцияси: «Зарар қопланишини талаб қиламиз»

Қозоғистон Ташқи ишлар вазирлиги ушбу ҳужумларни мамлакатнинг иқтисодий манфаатларига қарши йўл қўйиб бўлмайдиган тажовуз деб баҳолади.

Вазирлик Қозоғистон нефтини экспорт қилиш учун фойдаланиладиган кемалар ва инфратузилмага ҳужумларни зудлик билан тўхтатишни талаб қилди. Шунингдек, расмий Остона етказилган зарарни баҳолаётганини ва халқаро ҳуқуқ доирасида зарарни қоплаш талаби билан чиқиш ҳуқуқини сақлаб қолишини маълум қилди.

КТК терминалидаги охирги ҳужумлар хроникаси

Маълумот учун: Каспий қувурлари консорциуми (КТК) Россия, АҚШ ва Қозоғистон корхоналарини бирлаштиради. У Қозоғистоннинг учта йирик кони — Тенгиз, Қашаған ва Қорачағанақ нефтини жаҳон бозорига олиб чиқувчи асосий экспорт йўли ҳисобланади.