Болалари муштлашгани учун мактабга чақирилган оталарнинг ўзи ҳам муштлашиб кетди

Россияда мактабда юз берган оддий жанжал кутилмаган тарзда давом этди. Икки ўқувчи ўртасидаги муштлашувдан сўнг уларнинг оталари вазиятга ойдинлик киритиш учун мактабга чақирилган. Аммо муаммони болаларидан олдин катталарнинг ўзи ҳал қилиши керакдек кўринган бир пайтда, воқеа бутунлай бошқа тус олди.

Маълум бўлишича, икки ота ҳам тил топиша олмаган ва мактабнинг ўзида бир-бири билан жанжаллашиб, муштлашиб кетган.

Шундай қилиб, болалар ўртасида бошланган можаро катталар ўртасида ҳам такрорланган.

Болаларининг жанжали катталарга ҳам «юқди»

Мактаб маъмурияти ота-оналарни чақирганида мақсад аниқ эди: ўқувчилар ўртасидаги низони муҳокама қилиш ва бундай ҳолатнинг такрорланишига йўл қўймаслик.

Бироқ икки ота ўртасидаги мулоқот ҳам келишув билан якунланмаган.

Натижада мактабда ғалати вазият юзага келган: болалари муштлашгани учун чақирилган оталарнинг ўзи ҳам муштлашиб кетган.

Бу ҳолат ижтимоий тармоқларда ҳам турли ҳазиломуз муносабатларга сабаб бўлиши табиий. Зеро, воқеа «болалар катталардан ўрнак олади» деган гапнинг аксинча талқинини намоён қилгандек.

«Олманинг тагига олма тушади...»

Мазкур ҳолатга муносабат билдирганлар орасида халқ орасида кенг тарқалган бир мақолни эслаганлар ҳам бўлди:

«Олманинг тагига олма тушади...»

Албатта, битта воқеага қараб болаларнинг хулқ-атворига уларнинг ота-онаси ҳақида қатъий хулоса чиқариб бўлмайди.

Бироқ ушбу ҳолат мактабдаги низоларни ҳал қилишда катталарнинг шахсий намунаси қанчалик муҳим эканини яна бир бор кўрсатади.

Муаммони ҳал қилиш ўрнига янги муаммо пайдо бўлди

Мактабдаги болалар жанжали, одатда, педагоглар ва ота-оналар иштирокида тушунтириш ишлари олиб борилиши орқали ҳал этилиши мумкин.

Катталарнинг вазифаси эса болалар ўртасидаги низони янада кучайтириш эмас, балки уларга келишмовчиликни тинч йўл билан ҳал қилишни кўрсатишдир.

Аммо бу воқеада вазиятнинг ўзига хослиги шундаки, болаларнинг жанжалига аралашган катталар ҳам низони тинч йўл билан ҳал қила олмаган.

Натижада дастлаб икки ўқувчи ўртасидаги муаммо бўлган воқеа мактабда икки катта киши ўртасидаги жанжалга ҳам айланган.

Болалар катталарнинг хатти-ҳаракатини кузатади

Психологлар ва педагоглар боланинг атрофидаги катталарнинг хулқ-атвори унинг ижтимоий кўникмалари шаклланишида муҳим аҳамиятга эга эканини таъкидлайди.

Бола низони қандай ҳал қилишни нафақат насиҳатлардан, балки катталарнинг амалиётидан ҳам ўрганади.

Агар катталар келишмовчилик пайтида мулоқот ва муросани танласа, бу болага ижобий намуна бўлиши мумкин.

Аксинча, муаммо куч ишлатиш ёки агрессив муносабат орқали ҳал қилинса, бола низоларни ҳал қилишнинг шундай усулини қабул қилиб олиши эҳтимоли бор.

Шу сабабли мактабдаги ушбу воқеа кулгили туюлиши мумкин бўлса-да, унинг ортида жиддий тарбиявий савол бор.

Энг қизиқ томони — жанжал қаерда бошлангани эмас

Бу воқеанинг энг ғалати жиҳати икки ўқувчининг муштлашгани эмас.

Асосий эътиборни тортадиган ҳолат — уларнинг жанжалини муҳокама қилиш учун мактабга келган оталарнинг ўзи вазиятни янада такрорлагани.

Мактабда болаларга низони тинч ҳал қилишни ўргатиш керак бўлган бир пайтда, катталарнинг ўзи тескари намуна кўрсатиб қўйган.

Бу эса бир қарашда кулгили бўлган воқеани тарбиявий нуқтаи назардан ҳам ўйлаб кўришга мажбур қилади.

Чунки болаларга «жанжаллашманг» дейиш осон.

Аммо катталарнинг ўзи жанжал вақтида қандай йўл тутиши — болага бериладиган энг кучли сабоқлардан биридир.