«КХДРнинг ядровий мақоми абадий»: Ким Чен Иннинг синглиси Ғарбга кескин тарсаки урди

Корея ярим ороли ва Осиё-Тинч океани минтақасида ядровий қарама-қаршилик янада таранг ва муросасиз босқичга кўтарилди. Шимолий Корея етакчиси Ким Чен Иннинг синглиси ҳамда мамлакат Меҳнат партияси Марказий қўмитаси бўлим мудири Ким Ё Чжон Атом энергияси бўйича халқаро агентликнинг (МАГАТЭ) Пхеньян ядровий дастури бўйича Венадаги конференцияда тақдим этган маърузасига кескин ва шафқатсиз зарба берди. Корея Марказий телеграф агентлиги (ЦТАК) тарқатган расмий баёнотда Ким Ё Чжон КХДРнинг ядровий давлат мақоми эндиликда «қайтариб бўлмас, қатъий ва мутлақ» эканини билдирди. Унинг сўзларига кўра, Пхеньяннинг бу улкан қудрати дунёдаги «халқаро безориларнинг ваҳшийлигини жиловлаш» ҳамда ҳақиқий тинчлик ва барқарорликни кафолатлашга хизмат қилмоқда.

МАГАТЭнинг денуклеаризация (ядросизланиш) ҳақидаги чақириқларини «эски ва таниш бемаънилик» деб атаган Шимолий Корея бош сиёсатчиси, ҳеч қандай ташкилот ёки Ғарб босими Пхеньяннинг давлат манфаатларини ҳимоя қилиш йўлидаги қатъиятига таъсир ўтказа олмаслигини таъкидлади. Бу баёнот МАГАТЭ Пхеньяннинг Йонбёндаги ядро мажмуасида уранни бойитадиган янги йирик объект қуриб битказилгани ва дастур янада кенгайганини фош қилганидан кейин янгради. Хўш, Ким Ё Чжоннинг ушбу тажовузкор муносабати ортида нима турибди, Шимолий Корея қанчалик янги ядро каллакларини тайёрламоқда ва Вашингтон билан МАГАТЭ бунга қандай чора топа олади?

«Халқаро безорилар ва абадий мақом»: Ким Ё Чжоннинг даҳшатли баёноти

КХДР раҳбарияти томонидан билдирилган асосий ва очиқ огоҳлантиришлар:

• «Қайтариб бўлмас ҳақиқат»: Ким Ё Чжон дунёдаги қайси кучлар инкор этмасин, КХДРнинг ядровий давлат мақоми аллақачон «жисмонан ва қонунан мангуга муҳрланганини» расман билдирди;

• «Халқаро безориларни жиловлаш»: Пхеньян ўз арсеналидаги оммавий қирғин қуролларини тажовузкор эмас, балки АҚШ ва Ғарбнинг таҳдидларидан ҳимояланувчи ягона самарали қалқон деб атади;

• МАГАТЭ маърузасига баҳо: Венадаги йиллик Бош конференцияда эълон қилинган ҳисоботларни Ким Ё Чжон «бир хил сценарий бўйича тинмай такрорланадиган таниш бемаънилик» деб таърифлади;

• Олий манфаатлар устунлиги: Ғарб давлатларининг ҳар қандай резолюциялари ва санкциялари Шимолий Кореянинг мудофаа қудратини оширишга қаратилган миллий иродасини синдира олмаслиги уқтирилди.

МАГАТЭ хавотири: Йонбёнда уран бойитадиган янги махфий объект

Халқаро агентликнинг Вена конференциясида маълум қилган махфий тафсилотлари:

• Йонбёндаги қурилиш: МАГАТЭ сунъий йўлдош ва разведка маълумотларига таяниб, Шимолий Кореянинг бош ядровий маркази Йонбёнда уранни юқори даражада бойитишга ихтисослашган навбатдаги янги йирик объект фойдаланишга топширилганини тасдиқлади;

• Дастурнинг шиддатли кенгайиши: Сўнгги бир йил давомида КХДР барча чекловларни четлаб ўтиб, қурол даражасидаги ядровий хомашё ва янги ташувчи воситаларни яратиш ишларини мисли кўрилмаган тарзда тезлаштирган;

• Чекланган назорат: Пхеньян узоқ вақт олдин МАГАТЭ инспекторлари билан ҳамкорликни тўлиқ тўхтатгани сабабли халқаро ташкилот ядровий иншоотлар ичкарисида нималар юз бераётганини тўлиқ назорат қила олмаётганини тан олди;

• Глобал хавф сифатида: МАГАТЭ расмийлари Шимолий Кореянинг чекловсиз ҳаракатлари халқаро хавфсизлик архитектураси учун энг катта таҳдидлардан бири бўлиб қолаётганини баён қилди.

«Ядровий Пхеньян» даври: Геосиёсий таҳлил ва оқибатлар

Мутахассисларнинг КХДР атрофидаги вазият бўйича таҳлилий хулосалари:

• Денуклеаризация орзуси йўққа чиқди: Ким Ё Чжоннинг кескин нутқи Шимолий Корея ядро қуролидан воз кечиш бўйича ҳеч қандай музокараларга киришмаслигини ва эндиликда фақат расмий тан олинишни талаб қилаётганини кўрсатмоқда;

• Минтақавий пойга: Жанубий Корея ва Япониянинг ушбу хабарларга нисбатан хавотири ортиши уларнинг ўз ҳаво ва ракета мудофаа тизимларини янада модернизация қилишига туртки беради;

• Янги синовлар эҳтимоли: Пхеньяннинг бундай агрессив риторикаси ортидан яқин орада навбатдаги стратегик қитъалараро баллистик ракеталар ёки еттинчи ер ости ядро синови ўтказилиши хавфи кучаймоқда.

Ким Ё Чжоннинг мазкур чиқиши Шимолий Корея ядровий салоҳиятини мутлақ даражага етказганини ва Ғарб энди Пхеньян билан муросасиз куч позициясидан гаплаша олмаслигини кўрсатган очиқ баёнотга айланди.

Сизнингча, Ким Ё Чжон айтганидек, Шимолий Кореянинг ядро қуроли ҳақиқатан тинчликни ушлаб турган кафолатми ёки минтақани уруш ёқасига олиб келаётган глобал таҳдидми? АҚШ ва БМТ Пхеньяннинг уран бойитиш кўламини чеклаш учун қандай таъсирчан чора топа олади? Ўз таҳлилий фикр-мулоҳазаларингизни изоҳларда қолдиринг ва катта геосиёсат саҳнасидаги ушбу кескин баёнот шарҳини барча халқаро сиёсат ихлосмандлари ҳамда дўстларингизга улашинг!