Бахтли оила учун нечта фарзанд керак? Жавоб рақамда эмас...

Оилада фарзанд дунёга келиши билан қариндошлардан таниш савол эшитилади: «Кейингиси қачон?» Иккита фарзанд бўлса, учинчисини тавсия қилишади. Аммо оилани автоматик равишда бахтли қиладиган «сеҳрли рақам» ҳақиқатан ҳам борми?

Психологларнинг фикрича, оиладаги бахт фарзандлар сонидан кўра, уйдаги муносабат, ота-онанинг руҳий ҳолати ва ҳар бир болага ажратиладиган эътиборга кўпроқ боғлиқ.

Бир фарзанд — кўпроқ имконият, аммо каттароқ босим

Айрим ота-оналар битта фарзанд билан чекланишни онгли равишда танлайди. Улар болага сифатли таълим, яхши тиббий хизмат, саёҳат ва келажак учун мустаҳкам пойдевор яратишни истайди.

Бугун фарзанд кўриш фақат хоҳиш билан боғлиқ масала эмас. Оилалар қуйидаги омилларни ҳам ҳисобга олмоқда:

• молиявий барқарорлик;

• муносиб уй-жой;

• тиббий хизмат имконияти;

• ота-онанинг вақти ва руҳий кучи.

Бироқ айрим психологлар ягона фарзандга ота-оналар барча орзу ва умидларини юклаши мумкинлигидан огоҳлантиради. Натижада бола доим энг яхши бўлиш, хатога йўл қўймаслик ва катталарнинг ишончини оқлаш босимини ҳис қилиши эҳтимолдан холи эмас.

Икки фарзандли оила нега энг оммалашган?

Кўпчилик икки фарзандли оилани қулай мувозанат деб билади. Болалар бир-бири билан мулоқот қилади, ўйнашади, келишишни ва бўлишишни ўрганади.

Айрим мутахассислар ёш фарқи жуда катта бўлмаса, фарзандларнинг умумий қизиқишлари кўпроқ бўлишини таъкидлайди. Бироқ бу ҳам барча оилалар учун ўзгармас қоида эмас.

Энг муҳим жиҳат — катта фарзандни кичик боланинг доимий тарбиячисига айлантириб қўймаслик.

Ҳар бир бола ўз болалиги, дўстлари ва севимли машғулотларига эга бўлишга ҳақли.

Укага ёки сингилга ёрдам бериш табиий. Аммо болага ота-оналик вазифасини юклаш унинг руҳий ҳолати ва оиладаги муносабатларга салбий таъсир қилиши мумкин.

Тўрт фарзандли оилалар ҳақида кутилмаган кузатув

Айрим халқаро тадқиқотларда тўрт фарзандли ота-оналар ўзларини камроқ стрессда ҳис қилишлари қайд этилган. Бир қарашда бу натижа мантиққа зид туюлади: болалар қанча кўп бўлса, ташвиш ҳам шунча ортиши керакдек.

Аммо бу ҳолатнинг оддий изоҳи бор. Тўртинчи фарзанд туғилганидан кейин айрим ота-оналар:

• ҳамма нарсани назорат қилишга уринишни тўхтатади;

• мукаммал ота-она бўлиш босимидан халос бўлади;

• атрофдагиларнинг баҳосига камроқ эътибор беради;

• кундалик муаммоларга хотиржамроқ қарай бошлайди.

Уйда тартиб ҳар доим идеал бўлмаслиги мумкин, аммо мулоқот табиийлашади, ҳазил кўпаяди ва кичик хатолар фожиа сифатида қабул қилинмайди.

Бироқ бу ҳар бир оилага айнан тўрт фарзанд керак дегани эмас. Тадқиқотлардаги ўртача натижа алоҳида оиланинг шароити, саломатлиги ва имкониятини белгилаб бермайди.

Болаларга мукаммал эмас, бахтли ота-она керак

Фарзандига энг яхши нарсаларни бериш истаги табиий. Аммо доим энг яхши боғча, энг қиммат ўйинчоқ ва энг нуфузли таълимни таъминлашга уриниш ота-онани руҳан ва жисмонан чарчатиши мумкин.

Чарчаган ота-она эса боласи билан чин дилдан суҳбатлашишга, ўйнашга ёки уни шунчаки тинглашга куч тополмай қолади.

Психологлар бола учун қуйидагилар кўпинча қимматбаҳо совғалардан муҳимроқ эканини таъкидлайди:

• биргаликда кечки овқат қилиш;

• кун қандай ўтганини сўраш;

• ётишдан олдин ҳикоя ўқиш;

• боланинг ҳиссиётларини жиддий қабул қилиш;

• қучоқлаш ва меҳрни очиқ билдириш.

Энг замонавий гаджет ҳам ота-онанинг эътиборини алмаштира олмайди. Болалар кўпинча совғанинг нархини эмас, ўша пайтда ота-онаси ёнида бўлганини эслаб қолади.

Бахт калькулятор билан ҳисобланмайди

Баъзилар учун бир фарзанд — тўлиқ ва бахтли оила. Бошқалар икки бола билан ўзини қулай ҳис қилади. Яна кимдир катта ва шовқинли оиласиз ҳаётини тасаввур қила олмайди.

Бу танловга молиявий имконият, саломатлик, ота-онанинг ёши, уй-жой шароити ва яқинларнинг кўмаги таъсир қилади. Шунинг учун бир оилага мос қарор бошқаси учун тўғри келмаслиги мумкин.

Оилада нечта бола борлиги эмас, ҳар бир боланинг ўзини қандай ҳис қилиши муҳим. У севилганини, эшитилаётганини ва ҳимояланганини билса, уйдаги бахт учун энг муҳим пойдевор аллақачон яратилган бўлади.

Чунки бахтли оиланинг формуласи рақамларда эмас. У меҳр, ҳурмат, самимий суҳбат ва бир-бирини қўллаб-қувватлашда.