“Яратувчи бўлиш” ва “Хизмат қилиш” - Ҳаёт мазмунини англатувчи чуқур маънавий формула

Инсон онги ва маънавияти ҳар доим икки буюк савол атрофида айланади: биз бу дунёда фақат кузатувчи ва итоаткормизми ёки ўз тақдиримиз, атрофимиздаги гўзалликларнинг бунёдкоримизми? Кўпинча «яратувчи (бунёдкор) бўлиш» ва «Яратувчига хизматда бўлиш» бир-бирига қарама-қарши тушунчалар сифатида қабул қилинади.

Аслида эса, инсон фалсафаси ва ҳаёт қонуниятларининг туб негизида ушбу икки тушунчанинг мутлақ уйғунлиги ётади. Улар айро эмас, балки бир-бирини тўлдирувчи ягона руҳий занжирдир.

«Яратувчи бўлиш» нима дегани?

Инсонга берилган ақл, тафаккур ва ижодкорлик тасодифий эмас. «Яратувчилик» ёки бунёдкорлик инсоннинг ўз асл табиатини кашф этишидир:

• Илоҳий туҳфа: Бу инсон вужудига ва руҳиятига сингдирилган улкан салоҳият бўлиб, янгилик яратиш, ҳаётни обод этиш, илм-фан ва санъат орқали дунёни янада гўзалроқ қилишга йўналтирилган кучдир;

• Салоҳиятни уйғотиш: Бунёдкор бўлиш — ўзига ато этилган истеъдод, чексиз ғайрат ва имкониятларни яшириб ўтирмасдан, уларни амалий ҳаётга чиқариш, намоён этиш демакдир.

«Яратувчига хизмат қилиш»нинг асл моҳияти

Яратувчига хизмат қилиш кўпинча фақатгина маълум бир шаклий қолиплар билан тасаввур этилади. Бироқ бу тушунчанинг қамрови анча кенг ва мазмунли:

• Коинот тизимига ҳурмат: Яратувчига хизмат қилиш — У барпо этган азалий қонуниятларга, табиат мувозанатига, инсонлар қадр-қимматига ва эзгулик нурига содиқ яшашдир;

• Муҳаббат ва тавозе: Бу амал манманлик ва кибрдан холи тарзда, самимият, чуқур тавозе ва барча тирик мавжудотга меҳр-муҳаббат билан муносабатда бўлиш орқали намоён бўлади.

Танлов шарт эмас: Буюк синтез ва комиллик йўли

Инсон бу икки тушунча орасида сарсон бўлиб, қай бирини танлашни билмай иккиланиши шарт эмас:

• Иккаласи бир тан-жон: Салоҳиятни очиш — бу бунёдкорлик (яратувчилик) бўлса, ўша очилган салоҳият ва қудратни эзгулик, ҳақиқат ва эҳсон йўлида ишлатиш — Яратувчига бўлган чин хизматдир;

• Энг тўғри ҳаёт формуласи: Агар инсон ўзидаги ижодий қувват ва истеъдодни ўз манфаати ёки худбинлиги йўлида эмас, балки оламга наф келтириш ва олий ҳақиқатга муносиб бўлиш учун сарфласа, ҳақиқий маънавий камолот чўққисига етади.

Ўз истеъдодини англаб, уни бутун жамият ва борлиқни яхшилаш йўлида сафарбар этган инсонгина ҳам бунёдкор, ҳам олий мақсадга содиқ хизматчи бўла олади.