3 nafar farzandini o‘ldirgan Lindsi Klensiga hakamlar nega hukm chiqarolmadi?

AQSH sud-huquq tizimi va jamoatchiligini chuqur qayg‘uga solgan, mahalliy matbuot «Amerikaning eng g‘amgin sudi» deb atagan 36 yoshli Lindsi Klensi ishi bo‘yicha sud jarayoni kutilmagan tarzda boshiberk ko‘chaga kirib qoldi. BBC nashrining xabar berishicha, o‘z qaramog‘idagi uch nafar norasida go‘dagini vahshiylarcha o‘ldirishda ayblangan sobiq hamshira ustidan o‘tkazilgan mahkamada hakamlar hay’ati (prisyajnie) olti kunlik qizg‘in bahslardan so‘ng ham yagona qarorga kela olmadi va sud rasman bekor qilingan (muvaffaqiyatsiz) deb e’lon qilindi.

«Yuragimizda og‘ir yuk bilan ma’lum qilamiz»: Hakamlarning ojizligi

Olti kun davomida yopiq eshiklar ortida kechgan muhokamalar hay’at a’zolarining mutlaq yakdillikka erisha olmagani bilan yakun topdi:

• Sudya o‘qib eshittirgan maktub: Hay’at kengashi yakunida sudya Uilyam Sallivan sud zalida hakamlar tomonidan qoldirilgan nomani o‘qib eshittirdi: «Qalbimizdagi og‘ir yuk bilan shuni ma’lum qilamizki, biz yagona qarorga kela olmadik va bundan keyin ham bunday to‘xtamga kela olmaymiz»;

• Qonuniy boshiberk ko‘cha: AQSH qonunchiligiga ko‘ra, bunday og‘ir jinoyatlarda hakamlar hay’atining barcha a’zolari bir ovozdan «aybdor» yoki «aybsiz» deb ovoz berishi shart. Fikrlar keskin ikkiga ajralgani bois jarayon natijasiz yopildi;

• Sud jarayonining qayta ko‘rilishi: Prokurorlar endilikda ishni yangi hakamlar hay’ati bilan qaytatdan boshlash yoki boshqa huquqiy choralarni ko‘rish masalasini hal qilishi lozim bo‘ladi.

2023 yil yanvaridagi fojia: Yerto‘lada sodir bo‘lgan dahshat

Massachusets shtatida yashovchi malakali tibbiyot hamshirasi Lindsi Klensining ishi butun mamlakatni larzaga solgan edi:

• Uch norasidaning qotilligi: 2023 yilning yanvar oyida 36 yoshli Lindsi uyining yerto‘lasida besh yoshli qizi Kora, uch yoshli o‘g‘li Douson va hali sakkiz oylik bo‘lgan chaqalog‘i Kallanni bo‘g‘ib o‘ldirgan;

• O‘z joniga qasd qilish va tirik qolish: Bolalarni o‘ldirgach, u uyning ikkinchi qavatidagi derazadan pastga sakragan. Biroq u tirik qolgan va og‘ir tan jarohatlari tufayli bir umrga nogironlar aravachasiga mahkum bo‘lgan;

• Aybni tan olish, lekin sabab boshqa: Lindsi qotillikni shaxsan sodir etganini inkor etmaydi, ammo buni o‘sha paytda o‘zini boshqara olmagan holat — tug‘ruqdan keyingi o‘ta og‘ir psixoz (postpartum psychosis) bilan izohlaydi.

Jamiyatning ikkiga bo‘linishi: Sovuqqon qotilmi yoki kasallik qurboni?

Ushbu dahshatli voqea AQSH aholisi va huquqshunoslari orasida keskin qutblashuvni keltirib chiqardi:

• Ayblovchi taraf va reja: Bir tomon Lindsi barcha harakatlarini oldindan sovuqqonlik bilan rejalashtirganini ta’kidlamoqda. U erining uyda yo‘qligidan, do‘konga chiqib ketgan qisqa fursatidan ustalik bilan foydalanib jinoyatga qo‘l urganini da’vo qiladi;

• Himoyachilar va tibbiy yordam yetishmovchiligi: Ayolni himoya qilayotgan qatlam esa uni farzandlarini jonidan ortiq sevgan mehribon ona bo‘lganini, biroq tug‘ruqdan keyin yuzaga kelgan chuqur ruhiy xastalik va o‘z vaqtida zarur psixologik-psixiatrik yordam ko‘rsatilmagani oqibatida aqldan ozganini bildirmoqda;

• Tizimdagi kemtiklik: Mazkur muhokamalar jamiyatda onalarning tug‘ruqdan keyingi depressiyasi va psixoz holati qanchalik xavfli kasallik ekani hamda tibbiyot tizimining bu boradagi beparvoligini fosh etdi.

Sizningcha, og‘ir ruhiy xastalik va tug‘ruqdan keyingi psixoz holatida o‘z bolalarini hayotdan mahrum qilgan ona to‘liq jinoiy javobgarlikka tortilib, qamoq jazosini o‘tashi kerakmi yoki u ruhiy shifoxonada majburiy davolanishi shart bo‘lgan bemormi? Bunday fojialarda jamiyat va sog‘liqni saqlash tizimining aybi qanchalik? Fikrlaringizni izohlarda qoldiring!