Британия парламентида «Маша ва Айиқ» можароси: Депутатлар нега мультфильмни тақиқламоқчи?

Британия сиёсий доираларида кутилмаган ва ҳайратланарли геосиёсий тўқнашув авж олди. Буюк Британия парламенти депутатлари бутун дунёда, жумладан Ғарбда ҳам миллионлаб болалар севиб томоша қиладиган машҳур «Маша ва Айиқ» анимацион сериалини мамлакат ҳудудида, хусусан, Netflix ва ITVX платформаларида зудлик билан тақиқлашни талаб қилиб чиқди. Бир томонда — кичик қаҳрамоннинг ҳарбий фуражкалари ортида Кремль ташвиқотини ва Россия ҳарбий машинасини молиялаштириш изларини кўраётган 50 дан ортиқ британиялик парламент аъзолари. Иккинчи томонда эса — мазкур айбловларни асоссиз туҳмат деб атаб, лойиҳа ҳеч қачон давлатдан пул олмаган соф хусусий медиа бизнеси эканини қатъий таъкидлаётган мультипликаторлар ва ишлаб чиқарувчилар турибди. Ҳукумат вакиллари масалани шахсан назоратга олишга ваъда берган бир пайтда, маданий уруш чегаралари болалар хонасигача етиб борди.

Биринчи томон: Британия депутатлари ва «юмшоқ куч» айблови

Лондонда 50 нафар депутат бирлашиб, вазирларга расмий хат йўллади ва маданий экспортга қарши кескин позицияни эълон қилди:

• Netflix келишувига қаршилик: АҚШнинг Netflix компанияси «Маша ва Айиқ» мультфильмининг яна икки фаслини намойиш этиш ҳуқуқини сотиб олгани британиялик сиёсатчиларнинг қаттиқ ғазабига сабаб бўлди;

• Совет ҳарбий рамзларини оқлаш даъвоси: «The Guardian» нашри ёзишича, депутатлар Машанинг танкчи фуражкаси ва совет даври ҳарбий кийимини кийиб юрган саҳналарини ҳамда тарихан НКВД билан боғланадиган совет чегарачиси бош кийимини намойиш этишини совет ҳарбий рамзларини нормаллаштириш деб атамоқда;

• Ҳарбий машинани молиялаштириш: Либерал-демократлар партияси вакили Том Гордон бошчилигидаги гуруҳ мультфильмдан келаётган маблағлар билвосита Россиянинг ҳарбий харажатларини тўлдираётганини ва Украина аллақачон унга қарши санкция киритганини рўкач қилмоқда;

• Ҳукуматнинг розилиги: Ҳукумат вакиллари ушбу ташаббусни олқишлаб, вазирлар маҳкамаси даражасида масалани шахсий назоратга олишни ва тегишли идоралар билан биргаликда чора кўришни ваъда қилди.

«Маша ва Айиқ» сингари маданий экспорт маҳсулотлари Россиянинг ҳарбий ҳаракатларини тўғридан-тўғри молиялаштиришга хизмат қилмоқда. Биз бунга қарши комплекс чоралар кўришимиз шарт», — дея таъкидлади британ парламенти аъзолари.

Иккинчи томон: Мультфильм ижодкорларининг қақшатқич раддияси

Мультсериални яратиш ва тарқатиш билан шуғулланувчи «Animaccord» компанияси сиёсатчиларнинг даъволарини қатъиян рад этди:

• Давлатдан мустақил хусусий бизнес: Компания асосчилари ушбу бренд тўлиқ мустақил хусусий тадбиркорлик маҳсулоти эканини, ўз тарихида ҳеч қачон давлат бюджетидан бирор тийин молиявий ёрдам олмаганлигини расман билдирди;

• Пропаганда айбловларини рад этиш: Ижодий жамоа оддий болалар эртаги ва мультфильмига сиёсий тус беришни соғлом ақлга тўғри келмайдиган хатти-ҳаракат сифатида баҳолади;

• Дискредитацияга қарши баёнот: Компания матбуот котиби Мелани Бонвичино бу каби иддаолар мультфильмнинг жаҳон миқёсидаги обрўсига қасддан путур етказиш эканини маълум қилди.

«Мижозим „Маша ва Айиқ“нинг қандайдир ташвиқотга алоқадорлиги ҳақидаги ёлғон ва обрўсизлантирувчи фаразларни қатъиян рад этади», — дея баёнот берди «Animaccord» матбуот котиби Мелани Бонвичино.

Тарози палласи: Сиёсий ҳужумми ёки ҳақиқий маданий хавф?

Болалар мультфильми атрофида авж олган баҳс Ғарб сиёсати ва глобал медиа майдонида чегаралар қай даражада кескинлашганини намойиш этмоқда:

Тарозининг бир палласида ҳар бир маданий маҳсулотни геосиёсий қурол сифатида кўраётган ва уни тақиқлаш орқали босим ўтказишга уринаётган сиёсий тузилмалар турган бўлса, иккинчи паллада йиллар давомида яратилган ва сиёсатдан йироқ бўлган ижодий лойиҳаларни эркин бозорда ҳимоя қилаётган муаллифлар турибди.

Сизнингча, «Маша ва Айиқ» мультфильмининг Британияда тақиқланиши талаби мантиқий хавфсизлик чорасими ёки сиёсий марозимни болалар санъатигача олиб киришнинг яққол намунасими? Болалар учун ишланган оддий эртак ҳақиқатан ҳам катта давлатлар сиёсатига таъсир кўрсата оладими? Ўз фикр-мулоҳазаларингизни изоҳларда қолдиринг ва поп-маданият ҳамда сиёсат тўқнашуви таҳлилини дўстларингизга улашинг!